El Nino Uyarısı: 49 Milyon İnsan Daha Açlık Riskiyle Karşı Karşıya
Pasifik Okyanusu’nda rekor seviyelere ulaşan deniz yüzeyi sıcaklıklarının tetiklediği güçlü bir El Niño hava olayı, 45 kırılgan ülkede yaklaşık 49 milyon insanı daha ciddi gıda güvensizliğiyle karşı karşıya bırakabilir.
Haber Merkezi / Birleşmiş Milletler Dünya Gıda Programı (WFP), yayımladığı son raporda küresel gıda güvenliğine ilişkin endişe verici uyarılarda bulundu.
Rapora göre, Pasifik Okyanusu’nda rekor seviyelere ulaşan deniz yüzeyi sıcaklıklarının tetiklediği güçlü bir El Niño hava olayı, 45 kırılgan ülkede yaklaşık 49 milyon insanı daha ciddi gıda güvensizliğiyle karşı karşıya bırakabilir.
Bu artışın gerçekleşmesi halinde, kriz seviyesinde veya daha ağır gıda güvensizliği yaşayan kişi sayısının dünya genelinde 274 milyona ulaşacağı öngörülüyor.
“1950’den Bu Yana En Güçlü El Niño Yaşanabilir”
WFP’nin değerlendirmesine göre, deniz yüzeyi sıcaklıklarının 1982’den bu yana kaydedilen en yüksek seviyelere ulaşması, “çok güçlü” bir El Niño olayının gelişme olasılığını yüzde 81’e yükseltti. Uzmanlar, bu sürecin 1950’den bu yana görülen en yıkıcı El Niño olaylarından biri olabileceği uyarısında bulunuyor.
WFP Gıda Güvenliği ve Beslenme Analiz Servisi Direktörü Jean-Martin Bauer, El Niño’nun geçmişte büyük insani krizlere yol açtığını hatırlatarak, “Bu tür atmosferik olaylar, geçmişte geniş çaplı açlık felaketlerini ve kitlesel insani krizleri tetikledi.” ifadelerini kullandı.
En Büyük Risk Orta Amerika ve Güney Afrika’da
Rapora göre El Niño’nun yol açacağı kuraklık, aşırı sıcaklıklar ve düzensiz yağışlar nedeniyle küresel gıda krizinin yaklaşık yüzde 22 oranında derinleşmesi bekleniyor.
En yüksek risk altındaki bölgeler ise şöyle sıralanıyor:
Orta Amerika: Gıda güvensizliğinde yüzde 83’lük artış öngörülüyor.
Güney Afrika: Gıda güvensizliğinin yaklaşık yüzde 75 oranında artması bekleniyor.
Güney Amerika ve Karayipler: Her iki bölgede de 12 milyondan fazla kişinin daha ciddi açlık riskiyle karşı karşıya kalabileceği tahmin ediliyor.
Bauer, küresel gıda piyasalarının El Niño dönemine görece güçlü stoklarla girdiğini ancak Orta Doğu’da süren çatışmalar, iklim kaynaklı ürün kayıpları ve tedarik zincirindeki aksaklıkların gıda fiyatları üzerinde yeni baskılar oluşturabileceğine dikkat çekti.
Bütçe Kesintileri Erken Uyarı Sistemlerini Zayıflatıyor
WFP, kritik risklere rağmen başta ABD ve Avrupa’daki bağışçılardan gelen mali desteklerde yaşanan azalma nedeniyle sahadaki veri toplama ve izleme çalışmalarının önemli ölçüde yavaşladığını bildirdi.
Jean-Martin Bauer, kurumun 2024 yılında yaklaşık 1,1 milyon hane halkıyla anket gerçekleştirdiğini, ancak bütçe kısıtlamalarının bu kapasitenin sürdürülebilirliğini tehdit ettiğini belirtti.
“Böylesine yüksek riskli dönemlerde düzenli ve yüksek frekanslı veri toplamak hayati önem taşıyor. Saha gözlemlerinin azalması, gelişmekte olan gıda krizlerinin zamanında tespit edilmesini ve gerekli insani müdahalelerin gecikmesine neden olabilir.” değerlendirmesinde bulundu.
İklim Krizi ve Açlık Birlikte Derinleşiyor
Uzmanlara göre El Niño’nun etkileri yalnızca tarımsal üretimi değil, su kaynaklarını, hayvancılığı, geçim kaynaklarını ve küresel gıda fiyatlarını da doğrudan etkileyecek. Özellikle iklim değişikliğinin etkilerinin giderek belirginleştiği günümüzde, El Niño gibi aşırı iklim olaylarının mevcut insani krizleri daha da ağırlaştırabileceği belirtiliyor.
Birleşmiş Milletler, uluslararası topluma hem insani yardım fonlarının artırılması hem de erken uyarı sistemlerinin güçlendirilmesi çağrısında bulunarak, milyonlarca insanın açlıkla karşı karşıya kalmaması için hızlı ve koordineli küresel müdahalenin kritik önem taşıdığını vurguluyor.
