image

Aksaray: Yunus Emre Türbesi

0

Yunus Emre Türbesi; Aksaray’ın Ortaköy İlçesi, Sarıkaraman Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçları ile ulaşım mümkündür.

Türbenin bulunduğu tepe, halk tarafından Ziyaret Tepesi olarak bilinmektedir. Her yıl ekim ayında Yunus Emre’yi Anma Etkinlikleri düzenlenmektedir. Aksaray ve Kırşehir Valiliklerince dönüşümlü olarak gerçekleştirilen etkinliklere her iki ilin protokolü ile yurt dışından ve yurtiçinden gelen bir çok vatandaş katılmaktadır.

Bu toprağın insanı, dervişi, şairi. İlahi aşk ateşiyle nefsini hamlıktan kurtarıp pişirerek aşkın tadını şiirlerine, sesine, nefesine veren zat. Yalnızca kendi yaşadığı döneme değil yüzyıllar sonrasına da öğütleriyle seslenebilen büyük insan. Özünü topraktan alan, sözünde bereketlendiren ve onunla gönül sofraları kuran ve bizi doyuran şair. Yunus Emre.

Yunus Emre, dilden dile aktarılan şiirleriyle 700 yıldır aramızda yaşıyor. Bunca şöhretine rağmen hayatı hakkında bilinenler ne yazık ki çok azdır. Doğduğu ve öldüğü yerler hakkında farklı rivayetler bulunan Yunus Emre’nin ailesi ve çocukları olduğu, şiirlerinden ve menkıbelerinden bilinmektedir.

Türk Tasavvuf Edebiyatının en büyük temsilcisi kabul ettiğimiz Yunus Emre’nin yaşadığı yer hususunda maalesef kesin bir neticeye varılamamıştır. Buna sebep, eldeki iddiaların yetersiz oluşu, karşı tezlerle bu iddiaların geçersiz kılınmasıdır.

Yunus Emre hakkında yapılmış olan çalışmalara baktığımızda, bu ulu zata ait Anadolu’nun muhtelif yörelerinde çok sayıda makam veya mezar zikredilir. Bunlardan Eskişehir-Sivrihisar, Aksaray-Ortaköy, Karaman, Bursa, Kula ile Salihli arası, Erzurum Duzcu köyü, Keçiborlu, Sandıklı, Ünye ve Sivas Hafik’teki türbe veya makamlar adı geçen yerler arasındadır.

Milletimizin değer verdiği şahısları gönüllerinde yaşatırken, onlara sahip çıkıp kendi beldelerinde olduğunu ileri sürmeleri de gayet tabiidir. Yunus’un on yerde mezarının ya da makamının olması da bu yüzdendir.

Bugüne kadar Yunus Emre’nin yaşadığı yer hakkında en çok Eskişehir’in Sivrihisar ilçesi ve Karaman kabul görmüştür. Ancak bazı akademisyenlere göre Ortaköy ilçesinin Hacı Bektaşi Veli ve Tapduk Emre dergahlarına yakınlığı, rivayetlere göre Yunus Emre’nin bu dergahlara yürüyerek gidip gelmesi, 40 yıl Tapduk Emre’ye hizmet etmesi bilgileri göz önünde bulundurulduğunda Yunus’un yöremizde yaşadığı ve mezarının Aksaray ilinin Ortaköy ilçesine bağlı Sarıkaraman köyündeki Ziyarettepe denilen mevkide olduğu kabul edilmektedir. Bundan dolayı da Ortaköy İlçesi halkı Yunus Emne’ye sahip çıkmaktadır.

Paylaşın

Aksaray: Kılıç Arslan Köşkü

0

Kılıç Arslan Köşkü; Aksaray’ın Merkez İlçesi, Ervah Mezarlığı’nın doğusunda 1160 m. yüksekliğindeki Kırkkızlar Tepesi’nin zirvesinde yer almaktadır. Şehre hakim bir konumdadır.

Yapı üzerinde kim tarafından ve ne zaman yaptırıldığı gösteren bir kitabe bulunmamaktadır. Yanındaki türbe, mevcut olmayan bir mescit nedeniyle bu yapı topluluğu zaviye olarak da anılmaktadır.

Yapı doğu- batı doğrultusunda dikdörtgen bir plana sahiptir. 14.00 X 7.50 m. ölçülerindedir. Doğudaki kare planlı mekan ile buna bitişik batıdaki eyvandan ile güneybatıdaki temel seviyesine kadar yıkılmış dehlizden oluşmaktadır. İki mekan arasında yaklaşık 0.30 m.’lik kot farkı vardır. Üst örtüsü yıkılmıştır. Beden duvarlarında da yer yer tahribatlar görülmektedir. Kuzeydoğusunda Kılıç Arslan Türbesi yer almaktadır.

Moloz taş ve düzgün kesme taş malzemeden inşa edilmiştir. İç mekanın zemini ve beden duvarlarının üstü sonradan betonla kaplanmıştır. Cepheler genel itibariyle açıklıklarla hareketlendirilmiştir. Kuzey cephede iki mekanın birleştiği noktada içe, güney cephede ise dışa küçük çıkıntı görülmektedir. Kuzey cephenin doğusunda üst kısmı yıkık dikdörtgen kapı açıklığı; batısında ise eyvana geçişi sağlayan dikdörtgen bir niş içine alınmış sivri kemerli pencere açıklığı bulunmaktadır. Doğu cephe sağır tutulmuşken batı cephe ise yıkılmış büyük bir kemer açıklığı görülmektedir.

Güneybatıda ise günümüzde temel seviyesine kadar yıkılmış doğu-batı yönünde uzanan dikdörtgen planlı ve yine aynı yönde uzanmış sivri beşik tonoz örtülü içerisinde 11 basamaklı merdiven bulunan dehlize batısındaki sivri kemerli kapı açıklığından girilmektedir. Dehlizin üst kısmında güneybatı cephede dıştan sivri kemerli bir niş içine alınmış biri sivri diğeri yuvarlak kemerli iki pencere eyvana açılmaktadır.

Orjinalde bu dehlizin ne için yapılmış olduğu belli değildir. Dehliz ve merdivenin konumu üst kattaki bir mekana ulaşmaktan ziyade alt seviyedeki bir başka mekan veyahut sarnıçla alakalı olabilir. Batıdaki eyvan yaklaşık kare planlı olup üzeri doğu-batı yönünde uzanan beşik tonozla örtülüdür. Eyvan, batıdaki sivri kemerli bir açıklıkla dışarıya bakmaktadır. Eyvanın kuzey ve güney duvarlarında boydan boya uzanan birer sivri kemer vardır.

Kuzey duvarının ortasında sivri kemerli bir niş yer almaktadır. Doğu duvarında doğudaki mekanla bağlantılı yine sivri kemerli iki kapı açıklığı yer almaktadır. Eyvanın doğusundaki mekan pare planlı olup orjinalde kubbeyle örtülüydü. İç mekanın kuzey ve güney duvarlarında sivri kemerli ikişerden dört adet niş görülmektedir. Kuzey duvarında giriş kapısı, güney duvarında ise 3 pencere olduğu yerde büyük bir açıklık bulunmaktadır.

(Görseller: mekan360.com)

Paylaşın

Aksaray: Kirazlı Çeşmesi

0

Kirazlı Çeşmesi; Aksaray’ın Merkez İlçesi, Helvadere Kasabası, Kirazlı Mahallesi’nde yol kenarında yer almaktadır. Üzerindeki kitabeye göre 1932 yılında yaptırılmıştır.

Çeşme, yol kenarındaki ihata duvarının bir parçası şeklindedir. Bağımlı çeşmeler grubundandır. Kuzey-güney yönünde uzanan dikdörtgen bir kütle halindedir. Eserin dıştan yüksekliği 2.09 m., derinliği 0.65 m. dir. Çeşme nişi 2.27 X 0.65 m. ölçülerinde olup doğu-batı doğrultusundaki bir sivri kemerle örtülüdür.

Sivri kemer iki yandan yığma ayaklara oturmaktadır. Niş, kemer ve ayaklar birbirinden profilli bir silme ile ayrılmıştır. Nişin doğu duvarında yerden 0.17 m. yükseklikte ve birbirinden 1.02 m. mesafede iki lülesi vardır. Çeşme nişinin doğu duvarında dikdörtgen bir niş görülmektedir. Bu nişin hemen üstünde de kitabe yer almaktadır.

Kitabenin üst köşelerinde birbirine bakar tarzda bir hilal ve yıldız motifi vardır. Nişin içinde kuzey-güney yönünde uzanan dikdörtgen formlu bir yalak yerleştirilmiştir. Çeşmenin üst kısmı düzgün kesme taştan eğimli bir çatı şeklinde düzenlenmiş olup cephesinde dışa taşıntılı ve profilli silme şeklinde bir saçak görülmektedir. Yapının duvarlarında ve kemerinde düzgün kesme taş malzeme kullanılmıştır.

Paylaşın

Aksaray: Aşağı Dikmen Çeşmesi

0

Aşağı Dikmen Çeşmesi; Aksaray’ın Merkez İlçesi, Aşağı Dikmen Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Aksaray-Niğde karayolunun 2.2 km. doğusundadır.

Üzerindeki kitabeye göre 1340 / 1922 yılında yaptırılmıştır. Sağlam olan çeşmenin suyu akmaktadır. Çeşme, bağımsız meydan çeşmeleri grubundandır. Kuzey-güney yönünde uzanan dikdörtgen bir kütle halindedir. Eserin dıştan yüksekliği 2.38 m., derinliği 0.35 m. dir. Çeşme nişi 1.61 X 0.35 m. ölçülerinde olup doğu-batı doğrultusundaki bir yuvarlak kemerle örtülüdür.

Yuvarlak kemer Rustik tarzda düzenlenmiş kesme taşlardan meydana getirilmiş olup iki yandan yığma ayaklara oturmaktadır. Kemerin kilit taşının yüzeyinde kabartma tekniğinde iki rozet görülmektedir. Niş, kemer ve ayaklar birbirinden profilli bir silme ile ayrılmıştır. Nişin doğu duvarında yerden 0.35 m. yükseklikte ve 0.17 m. uzunluğunda bir lülesi vardır.

Çeşme nişinin doğu duvarında kaş kemerli bir niş görülmektedir. Bu nişin hemen üstünde de 0.27 X 0.25 m. ölçülerinde kitabe yer almaktadır (Çizim: 233). Çeşmenin üst kısmı düzgün kesme taştan eğimli bir çatı şeklinde düzenlenmiştir. Yapının duvarlarında ve kemerinde düzgün kesme taş malzeme kullanılmıştır. Çeşmenin önünde hayvanların su içmesi için yapılmış üçlü su oluğu vardır.

Paylaşın

Aksaray: Molla Çeşmesi

0

Molla Çeşmesi; Aksaray’ın Güzelyurt İlçesi, Yukarı Mahalle. Aksaray Caddesi üzerinde yer almaktadır. Yapının üzerinde kim tarafından ve ne zaman yaptırıldığını gösteren herhangi bir kitabe bulunmamaktadır.

Yöredeki benzer çeşmelerden hareketle XIX.-XX. yy’da inşa edilmiş olabilir. Çeşme, teras şeklinde düzenlenmiş karayolunun aşağıda kalan güney yüzünde olup bağımlı çeşmeleri grubundandır. Çeşmede düzgün kesme taş malzeme kullanılmıştır.

Yapı doğu-batı yönünde uzanan yatay dikdörtgen bir kütleden oluşmaktadır. Çeşmenin dıştan yüksekliği 3.20 m., genişliği 4.80 m., derinliği ise 0.70 m.’dir. Çeşme nişi 2.70 X 0.70 m. ölçülerinde olup niş doğu batı yönünde bir sivri kemerle örtülüdür. Eserin güneye bakan ön cephesi sade bir sivri kemerle hareketlendirilmiştir.

Bu kemer iki yandan yığma ayaklara oturmaktadır. Çeşme nişinin kuzey duvarında, su yalağının hemen başlangıcında iki adet lüle ile sivri kemerli iki adet küçük niş yer almaktadır. Çeşmenin önünde doğu-batı yönünde uzanan bir yalak vardır. Sağlam olan çeşmenin suyu hala akmaktadır.

Paylaşın

Aksaray: Sulu Çeşme

0

Sulu Çeşme; Aksaray’ın Güzelyurt İlçe merkezinin kuzeybatısındaki Göller Mevkiinde bir tarla duvarında yer almaktadır. Yapının üzerinde kim tarafından ve ne zaman yaptırıldığını gösteren herhangi bir kitabe bulunmamaktadır.

Yöredeki benzer çeşmelerden hareketle XIX.-XX. yy’da inşa edilmiş olabilir. Çeşme, bağımlı çeşmeleri grubundandır. Çeşmede düzgün kesme taş malzeme kullanılmıştır. Yapı kuzey-güney yönünde uzanan yatay dikdörtgen bir kütleden oluşmaktadır.

Çeşmenin dıştan yüksekliği 3.04 m., genişliği 4.47 m., derinliği ise 0.58 m.’dir. Çeşme nişi 4.47 X 0.58 m. ölçülerinde olup niş doğu batı yönünde bir sivri kemerle örtülüdür. Eserin batıya bakan ön cephesi sade bir sivri kemerle hareketlendirilmiştir.

Bu kemer iki yandan yığma ayaklara oturmaktadır. Ayaklar ve kemer birbirinden profilli silmelerle ayrılmaktadır. Çeşme nişinin kuzey duvarında, bir adet lüle, önünde ise bir yalak yer almaktadır. Sağlam olan çeşmenin suyu akmamaktadır.

Paylaşın

Aksaray: Koçpınar Çeşmesi

0

Koçpınar Çeşmesi; Aksaray’ın Merkez İlçesi, Koçpınar (Sinasa) Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Çeşme üzerindeki kim tarafından ve ne zaman yaptırıldığını gösteren herhangi bir kitabe bulunmamaktadır.

Yapım tekniği ve yörede benzer örneklerin olması sebebiyle XIX.-XX. yy yapılmış olmalıdır. Çeşme köyün içine devam eden yol ile metruk çamaşırhane arasındadır. Çevresindeki yapılaşmadan dolayı yarısına kadar çukurda kalmıştır. Bağımsız meydan çeşmeleri grubundadır. Doğu-batı yönünde uzanan yatay dikdörtgen bir kütleden ibarettir.

Eserin dıştan yüksekliği 2.24 m., genişliği 1.50 m. ve derinliği 0.82 m. dir. Çeşme nişi 2.06 X 0.82 m. ölçülerinde olup kuzey-güney bir sivri kemerle örtülüdür. Eserin güneye bakan ön cephesi bir sivri kemerle hareketlendirilmiştir. Bu kemer iki yandan yığma ayaklara oturmaktadır. Kemer ve niş dışarı taşıntılı bir silmeyle birbirinden ayrılmıştır. Çeşme nişinin kuzey duvarında ve silmenin 0.36 m. aşağısında 0.20 m. uzunluğunda demir malzemeden yapılmış iki adet lüle vardır.

Nişin içinde doğu-batı yönünde uzanan bir yalak yer almaktadır. Çeşmenin doğudaki ayağının güneyine bitişik halde su taşıyanların yüklerini koymak ya da yüklerini sırtlarına almak için iki kademe yapan 0.67 m. yüksekliğinde bir platform görülmektedir. Suyu akan çeşme köylüler tarafından kullanılmaktadır.

Paylaşın

Aksaray: Çukur Çeşme

0

Çukur Çeşme; Aksaray’ın Merkez İlçesi, Taşpınar Beldesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Çeşme üzerindeki kim tarafından ve ne zaman yaptırıldığını gösteren herhangi bir kitabe bulunmamaktadır.

Arazinin eğimli olması nedeniyle sokak yolunun alt seviyesinde kalmıştır. Çukurda kalmış olması ve üst tarafından yol geçmesinden dolayı bağımlı çeşmeler grubuna girmektedir. Çeşme kuzey-güney yönünde uzanan dikdörtgen bir kütleden ibarettir. Yapının dıştan yüksekliği 3.52 m., genişliği 0.39 m., derinliği de 0.64 m. dir.

Çeşme nişi 2.07 X 0.64 m. ölçülerinde olup doğu-batı yönünde bir sivri kemerle örtülüdür. Kemer iki yandan yığma ayaklara oturmaktadır. Kemer, niş ve ayaklar birbirinden profilli ve dışa taşıntılı bir silme ile ayrılmıştır. Nişin batı duvarının ortasında zeminden 0.14 m. yüksekliğinde demir malzemeden bir lüle vardır. Çeşme nişinin batı duvarında kaş kemerli bir niş bulunmaktadır.

Nişin 0.23 m. yukarısından 0.27 X 0.25 m. ölçülerinde içi boş kitabelik vardır. Çeşme nişinin içine kuzey-güney doğrultusunda uzanan dikdörtgen formunda bir yalak yerleştirilmiştir. Çeşmenin üstü taş malzemeden iki yöne eğimli bir çatı şeklinde örtülü olup cephesi yine silmeyle vurgulanmıştır. Kesme taş malzemeden inşa edilmiş olup suyu akar vaziyettedir. Köylüler tarafından kullanılmaktadır.

Paylaşın

Aksaray: Hacı Mehmed Çeşmesi

0

Hacı Mehmed Çeşmesi; Aksaray’ın Merkez İlçesi, Karataş Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Çeşme üzerindeki kitabeye göre köyün ileri gelenlerinden Hacı Mehmed tarafından 1315/1897-98 yılında yaptırılmıştır.

Çeşme, iki evin bahçesi arasında olup iki evi birbirinden ayıran bahçe duvarının arasında kalmıştır. Bağımsız meydan çeşmeleri grubundandır. Eserin üst kısmındaki düzgün kesme taşların bir kısmı dökülmüştür. Yapı kuzey-güney yönünde uzanan yatay dikdörtgen bir kütleden oluşmaktadır. Çeşmenin dıştan yüksekliği 2.14 m., genişliği 1.23 m., derinliği ise 0.66 m.’dir.

Çeşme nişi 1.29 X 0.66 m. ölçülerinde olup niş doğu batı yönünde bir sivri kemerle örtülüdür. Eserin batıya bakan ön cephesi profilli bir sivri kemerle hareketlendirilmiştir. Bu kemer iki yandan yığma ayaklara oturmaktadır. Kemer, niş ve ayaklar dışarı taşıntılı iki kaval silmeyle birbirinden ayrılmıştır. Bahçe zemininin doldurulması nedeniyle çeşmenin lülesi ile yalağının yeri ve özellikleri belli değildir.

Çeşme nişinin doğu duvarı sivri kemerli bir nişle hareketlendirilmiştir. Nişin hemen üst kısmında inşa kitabesi; kitabenin de üst kısmında yanları kulplu ve üç iple asılmış oyma tekniğinde bir kandil motifi dikkati çekmektedir. Bu motifin alt kısmında “١٣١٤“ tarihi okunmaktadır. Yapıda düzgün kesme taş malzeme kullanılmıştır.

Paylaşın

Aksaray: Karkın Eski Çeşme

0

Karkın Eski Çeşme; Aksaray’ın Merkez İlçesi, Karkın Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Köy Merkezi’nde ve Aksaray istikametindeki yolun hemen kenarındadır.

Gerek köylülerin gerekse yapı üzerindeki kitabelere göre çeşme 1312/1894-95 yılında yapılmış ve 1955 yılında mevcut yerine taşınmıştır. Sağlam olan çeşmenin suyu akmamaktadır.

Bağımsız meydan çeşmeleri grubundandır. Yapı, doğu-batı yönünde uzanan yatay dikdörtgen bir kütleden ibarettir. Dıştan yüksekliği 2.40 m. yüksekliğinde, 1.26 m. genişliğinde ve 0.77 m. derinliğindedir.

Çeşmenin nişi 2.36 X 0.77 m. ölçülerinde olup kuzey-güney doğrultusunda uzanan bir yuvarlak kemerle örtülüdür. Kemer iki yanda yığma ayaklara oturmaktadır. Çeşmenin nişi, ayakları ve kemeri profilli bir silme ile birbirinden ayrılmıştır.

Kemer mevcut ayağın 0.16 m. gerisine oturtularak bir kademelenme yapılmıştır. Lülenin orjinalde nerde oldu belli değildir. Çeşme nişinin güney duvarında üç tane niş vardır. Bunlardan yanlardaki dikdörtgen formda olup ortadaki sepet kulplu kemerlidir.

Nişin içine doğu-batı yönünde uzanan bir yalak yerleştirilmiştir. Yapının duvarlarında düzgün kesme taş malzeme kullanılmıştır. Yapının en üstünde dışa hafif taşıntılı ince bir saçak eklenmiştir.

Paylaşın

KÜNYE

MESAJ

– Borsa ve Döviz
– Finans
– Enerji
– Otomobil
– Emlak
– Diğer Ekonomi

 

haberkaos.com@gmail.com

Sosyal Medyada Haber Kaos