Trabzon: Ocaklı Kilisesi

Ocaklı Kilisesi; Trabzon’un Maçka İlçesi, Ocaklı Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yığma yapım sistemiyle inşa edilen yapıda kesme taş ve moloz taş malzeme kullanılmıştır. Yapı doğu batı doğrultusunda bazilikal planlıdır. Üç nefli ve her nefin sonunda üç apsislidir. Ortadaki nef ve apsis yanlardakine oranla daha geniş tutulmuştur. Narteksi bulunmamaktadır.

Yapının merkezinde dört sütuna oturan bir kubbe açıklığı yer almaktadır. Bu kubbe yanlardan tonozlarla desteklenmiştir. Kubbe kasnağı ve kubbe günümüze ulaşamamıştır. Yapının dıştan üst örtüsü iki yönde kırma çatıdır. Çatı malzemesi taş plakadır.

Yapının güney cephesinde dikdörtgen formda üç adet pencere bulunmaktadır. Pencereler sağır yuvarlak kemerli ve taş sövelidir. Yapıya giriş batı yönünden sağlanmaktadır. Yapının giriş kapısı dikdörtgen formlu, tek kanatlı ve ahşaptır. Kapının çevresinde geniş geometrik formlu çerçevesi bulunmaktadır. Kapı çerçevesi taş söveli, profilli ve kademelidir.

Kapının geniş lentosunda hac işareti ve farklı simgesel figürlerde taş işleme bulunmaktadır. İç mekânda duvar sıvalarının neredeyse tamamı yok olmuş durumdadır. Tonozlarda ve kemerlerde az miktarda fresk kalıntılarına rastlanmaktadır. Yapının kuzey cephesinin tamamı ve apsis bölümünün bir kısmı bitki örtüsü ile kaplanmıştır. Yapının iç mekân döşemesinin tamamı yok olmuş durumdadır.

(Kaynak: karadeniz.gov.tr)

Paylaşın

Trabzon: Nemlioğlu (Tavanlı) Camii

Nemlioğlu (Tavanlı) Camii; Trabzon’un Ortahisar İlçesi, Gazipaşa Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yapının eski adı Ketani Mescidi’dir. Kitabelerindeki tarihlere göre, bugünkü yapı Hicri 1291 (Miladi 1874/1875) yılında inşa edilmiş, Hicri 1308 (Miladi 1890/1891) yılında da ise onarım geçirmiştir. Yığma yapım sistemiyle inşa edilen yapıda malzeme olarak kesme taş ve moloz taş kullanılmıştır. Kuzey güney doğrultusunda dikdörtgen planlı olan yapı, harim, son cemaat yeri ve kadınlar mahfilinden oluşmaktadır.

Açık olan son cemaat yeri üç gözlüdür. Yapının dıştan üst örtüsü dört yönde kırma çatıdır. Çatı kaplama malzemesi Alaturka kiremittir. Minaresi kuzeybatı köşesinde bulunmaktadır. Minare sekizgen kaideli ve tek şerefelidir. Yapının bodrum katı bulunmaktadır. Bu katta günümüzde şadırvan ve tuvaletler yer almaktadır. Caminin girişi son cemaat yerinden kuzey cephesinden sağlanmaktadır.

Giriş açıklığı basık kemerli olup çerçevesi profillidir. Kemerin kilit taşında madalyon ve kemerin üzerinde kitabe bulunmaktadır. Giriş kapısı çift kanatlı olup ahşaptır. Yapının kuzey cephesinde çift sıra pencere düzeni mevcuttur. Tüm pencereler basık kemerli ve taş sövelidir. Tüm pencereler ahşap ve çift kanatlıdır. Kadınlar mahfiline harimden, girişin doğusunda bulunan çift kollu ahşap merdiven ile çıkılmaktadır. Mahfil dört adet ahşap dikme ile taşınmaktadır.

Mihrap kesme taş malzemeden yapılmış olup yivlidir. Minber ve vaaz kürsüsü ahşap malzemeden yapılmış olup özgün değildir. İç duvarları sıvalı ve bezemesizdir. Yapının içten üst örtüsü düz tavan olup ahşaptır. Tavan, çıtaların iki yönlü düzenlenmesi ile oluşan kare formlardan oluşmaktadır ve ortada bir göbeği bulunmaktadır. Göbek kısmında ahşap işlemeler görülmektedir. Caminin güney ve batı tarafında tarihi mezar taşları bulunan haziresi yer almaktadır.

Paylaşın

Trabzon: Şifalı Su (Mahura)

Şifalı Su (Mahura); Trabzon’un Araklı İlçesi, Bereketli Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

İlçe merkezine 10 km uzaklıktaki Şifalı Su, ormanlık bir kısımda bulunmaktadır. 1965 yılında Bereketli Mahallesi sakinleri tarafından keşfedilmiştir.

Bu şifalı suyun böbrek taşı ve mide rahatsızlığının yanı sıra cilt ve göz hastalıklarına iyi geldiği belirtilmektedir. Dolayısıyla, çok sayıda kişi suyun bulunduğu tesisleri ziyaret ederek şifa amaçlı suyu kullanmaktadır.

Suyun bazı fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik özellikleri Ordu Üniversitesi Hidrobiyoloji Araştırma Laboratuvarında incelenmiştir.

Bu suyun daha kapsamlı çalışmalarla değerlendirilmesi gerekir. Sağlık turizmine ve yörenin sosyoekonomik yönden gelişmesine katkı sağlamak için gerekli yatırımların yapılması gerekmektedir.

Paylaşın

Trabzon: Musapaşa Camii

Musapaşa Camii; Trabzon’un Ortahisar İlçesi, Ortahisar Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Cami, kitabesine göre, Hicri 1079 (Miladi 1668/1669) yılında Musa Paşa tarafından yaptırılmıştır. Yığma yapım sistemiyle inşa edilen camide malzeme olarak kesme taş ve kaba yonu taş kullanılmıştır. Yapı, kare planlı harim, kadınlar mahfili ve harimin kuzeyinde yer alan üç bölümden oluşan son cemaat yerinden oluşmaktadır.

Cami, üç bölümlü son cemaat yeri ve tek kubbe ile örtülü harim kısmı ile tek üniteli camilerin tipik örneğini oluşturmaktadır. Harimin üzeri sekizgen kasnak üzerine oturtulmuş olan kubbe ile örtülüdür. Son cemaat yerinin üzeri eğik çatı ile örtülmüş olup alaturka kiremit ile kaplanmıştır. Yapının minaresi kuzeydoğu cephesinde yer almaktadır.

Minare kesme taş malzemeden yapılmış olup tek şerefelidir. Çokgen bir kasnak üzerine oturtulan minarenin giriş kapısı son cemaat yerinde bulunmaktadır. Yapının son cemaat yeri kapalı olup girişi kuzey cephesinde yer almaktadır. Giriş açıklığı yuvarlak kemerlidir. Çift kanatlı ve ahşap kapının her iki yanında başlıklı sütunçeler yer almaktadır. Yapının harim girişi son cemaat yerinden sağlanmaktadır. Giriş basık kemerli, çift kanatlı ve ahşaptır.

Girişin üstünde iki bölüm ve dört satır şeklinde yazılmış olan kitabesi yer almaktadır. Kadınlar mahfili iki adet ahşap sütun ile taşınmaktadır. Mahfil katına harimden ahşap merdiven ile çıkılmaktadır. Caminin taş mihrabı kademeli nişli olup niş kısımları mukarnas süslemelidir. Minber ve vaaz kürsüsü ahşap, sade ve süslemesizdir. Harimde güney cephesinde bir, kuzey cephesinde iki ve doğu cephesinde altı adet pencere bulunmaktadır.

Paylaşın

Trabzon: Molla Siyah Camii

Molla Siyah Camii; Trabzon’un Ortahisar İlçesi, Pazarkapı Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yapı, St. Andre Kilisesi iken daha sonra camiye çevrilmiş ve Mescid-i Mevlana Sipah olarak adlandırılmıştır. Yapı, yazılı kaynaklara göre, 11. yüzyılda kilise olarak inşa edilmiş ve 1610 yılından önce mescide çevrilmiştir. Yığma yapım sistemiyle inşa edilen yapıda kesme taş ve kaba yonu taş malzeme kullanılmıştır.

Yapı, harim ve son cemaat yerinden oluşmaktadır. Yapının narteksi yoktur. Yapı üç nefli olup orta nef yan neflere oranla daha geniş tutulmuştur. Orta apsisi dışarıdan beş köşeli diğerleri daireseldir. Apsisler, içten ise at nalı biçimindedir. Yapının dıştan üst örtüsü kırma çatıdır.

Camiye çevrildikten sonra bir mihrap ve minber eklenmiştir. Günümüzdeki giriş kuzey cephesinde bulunmaktadır. Yapının ahşap giriş kapısı çift kanatlı ve yuvarlak kemerlidir. Yapı cephelerinde yuvarlak kemerli ve dikdörtgen formlu farklı boyutta pencereler bulunmaktadır. Yapının minaresi bulunmamaktadır.

Harim girişinin batı kenarında müezzin mahfili yer almaktadır. İç mekânda kadınlar mahfili ve vaaz kürsüsü ise bulunmamaktadır. Kuzey portali son cemaat yeri olarak kullanılmaktadır. Yapının iç mekânı tümüyle ibadet mekânına dönüştürülmüştür. Yapıya sonradan eklenmiş herhangi bir bölüm görülmemektedir. Yapının orijinal apsisi, güney ve doğu pencereleri korunmaktadır.

Paylaşın

Trabzon: Molla Ömeroğlu Camii

Molla Ömeroğlu Camii; Trabzon’un Of İlçesi, Uğurlu Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yapı, kuzey güney doğrultusunda eğimli bir arazide yer almaktadır. Yığma ve bağdadi yapım sistemiyle inşa edilen yapıda malzeme olarak taş ve ahşap kullanılmıştır. Kuzey güney doğrultusunda dikdörtgen planlı olan yapı, bodrum kat ve zemin kattan oluşmaktadır.

Bodrum katı kesme taştan, zemin katı ise ahşap arası taş malzeme ile bağdadi yöntemiyle inşa edilmiştir. Yapının dıştan üst örtüsü dört yönde kırma çatıdır. Kuzeydoğu köşesinde bulunan minaresi ahşap malzemeden yapılmıştır ve tek şerefelidir. Yapının cephelerinde tek sıra pencere düzeni mevcuttur. Doğu cephesinde bir adet, batı ve güney cephesinde iki adet pencere açıklığı bulunmaktadır.

Kuzey cephesi sağır cephedir. Tüm pencereler ahşap, dikdörtgen formlu olup ve giyotin tiptir. Caminin harim girişi doğu cephesinde yer almaktadır. Giriş kapısı dikdörtgen formlu çift kanatlı ve ahşaptır. Ayrıca doğu ve batı cephesinde, iç mekândan harime geçişi de bulunan dinlenme alanı girişleri bulunmaktadır. Bu kapılar dikdörtgen formlu, tek kanatlı ve ahşaptır.

Mihrap ahşap malzemeden yapılmış olup iç kısmı kademelidir. Beyaza boyalı mihrabın üstünde ve yanlarında Arapça yazılar bulunmaktadır. Minber, ahşap malzemeden yapılmıştır ve motiflerle süslenmiştir. Minber farklı renklerde boyanmıştır. Vaaz kürsüsü bulunmamaktadır. İçten üst örtüsü düz tavanlıdır. Tavan göbeği, kademeli ve kare formludur. Tavan, ahşap malzemeden yapılmış olup boyanmıştır.

(Kaynak: karadeniz.gov.tr)

Paylaşın

Gümüşhane: Santa Harabeleri

Santa Harabeleri; Gümüşhane’nin Merkez İlçesi, Yağmurdere Bucağı, Dumanlı Köyü sınırlarında yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Gümüşhane İl Merkezine yaklaşık 82 kilometre uzaklıktaki Santa Harabeleri, Santa Yanbolu Deresi’nin doğduğu vadilerle birbirinden ayrılmış üç ayrı yamaç üzerine kurulmuştur.

Santa Bölgesi, Fatih Sultan Mehmet Dönemi’nde – 1461-1476 yılları arasında – tüm Trabzon ve Doğu Karadeniz bölgesiyle beraber fethedilmiş ve Osmanlı İmparatorluğu topraklarına dahil edilmiştir. Santa havzadaki mevcut demir, kurşun ve kurşunla birlikte çıkarılan gümüş madenlerinin verimli bir şeklide işletilmesine bağlı olarak 16-18’nci yüzyıllar arası dönemde bölge önemli derecede gelişmiş ve ekonomik refaha erişmiştir.

Santa yerleşimlerinde, bölgede çıkan madenlerin etkisi ile demircilik ve gümüşçülük önemli bir sanat dalı olmuştur. Madenlerin işletildiği dönemde Osmanlı Devleti’nin maden çalışanlarına ve madencilerin ihtiyaçlarını temin eden meslek erbabı ve ticaret erbabına sağladığı vergi kolaylıkları ve pek çok sorumluluktan muafiyet, bölgeye çevre köy ve illerden, yoğun olarak Ortodox Hristiyan (Rum) Osmanlı vatandaşının göç etmesini sağlamıştır.

Bu göç ve refah, madenlerin kapandığı ve sosyal ve idari sorunların yaşanmaya başlandığı 18 ve 19’uncu yüzyıla kadar sürmüştür. 1500-1800 döneminde önemli bir madenci yerleşimi olan bölge 1923 yılında nüfus mübadelesi ile boşaltılmıştır. Bu mübadelede Santa bölgesi toplanma yeri olarak kullanılmıştır. Mübadele sonrası boşaltılan bölgedeki atıl arazi ve binalara çevre köylerin sakinleri yerleşmiştir.

Dini, ticari ve kültürel önem taşıyan Santa bölgesi, günümüzde ‘Arkeolojik ve Doğal Sit Alanı’ olarak ilan edilmiştir. Bölgenin önceleri 9 ayrı mahalleden oluştuğu tahmin edilirken günümüzde Piştoflu, Binatlı, İşhanlı, Terzili, Çakallı, Zurnacılı ve Sincanlı-Kozlu olmak üzere 7 mahalle ve 300’ü aşkın ev bulunmaktadır.

Paylaşın

Trabzon: Mithatpaşa Camii

Mithatpaşa Camii; Trabzon’un Of İlçesi, Bölümlü Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yığma yapım sistemiyle inşa edilen yapıda malzeme olarak kesme taş ve ahşap kullanılmıştır. Yapının alt katı taş, üst katı köşelerden geçme sistemiyle ahşap malzeme ile inşa edilmiştir. Kuzey güney doğrultusunda dikdörtgen planlı olan yapı, son cemaat yeri, harim ve kadınlar mahfilinden oluşmaktadır. Yazılı kaynaklara göre, Hicri 1232 (Miladi 1816/1817) tarihinde inşa edilmiştir.

Açık olan son cemaat yerinin üst kısmı çıkma yapmaktadır. Bu çıkma altı adet ahşap dikme ile taşınmaktadır. Yapının dıştan üst örtüsü dört yönde kırma çatılı olup çatı kaplama malzemesi alaturka kiremittir. Geniş çatı saçaklarının alt kısımları ahşap malzeme ile kapatılmıştır. Minaresi batı cephesinde bulunmaktadır. Sonradan inşa edilen minare tek şerefelidir.

Yapının cephelerinde iki sıra pencere düzeni mevcuttur. Tüm pencereler dikdörtgen formlu ve ahşaptır. Farklı boyutlara sahip pencerelerden alt sıra pencereler çift kanatlı, üst sıra pencereler ise giyotindir. Caminin harim girişi kuzey cephesinde yer almaktadır. Ahşap giriş kapısı yuvarlak kemerli ve çift kanatlıdır.

Giriş kapısı üzerinde yoğun bir ahşap işleme bulunmaktadır. Batı cephesinde bir giriş daha bulunmaktadır. Bu giriş kapısı yuvarlak kemerli, tek kanatlı ve ahşaptır. Kadınlar mahfiline, harimden kapı ile geçilen, batı yönünde bulunan tek kollu merdiveni ile çıkılmaktadır.

U planlı kadınlar mahfili dört adet ahşap dikme ile taşınmaktadır. Mihrap taş malzemeden yapılmış olup iç kısmı kademelidir. Minber ve vaaz kürsüsü, ahşap malzemeden yapılmış olup yoğun ahşap işçiliğine sahiptir. İçten üst örtüsü düz tavanlı ve ahşaptır. Tavan göbeği kademeli ve çokgen içerisinde daire formludur. Göbek kısmında ahşap işlemeler mevcuttur.

Paylaşın

Trabzon: Vakfıkebir, Merkez Camii

Merkez Camii; Trabzon’un Vakfıkebir İlçesi, Çarşı Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yığma yapım sistemiyle inşa edilen yapıda malzeme olarak moloz taş ve kesme taş kullanılmıştır. Kuzey güney doğrultusunda dikdörtgen planlı olan yapı, son cemaat yeri, harim ve kadınlar mahfilinden oluşmaktadır. Açık olan son cemaat yeri sonradan yapılmıştır. Yapının dıştan üst örtüsü dört yönde kırma çatı olup çatı kaplama malzemesi Alaturka kiremittir.

Kuzeybatı köşesinde bulunan minaresi kesme taştan yapılmıştır ve tek şerefelidir. Yapının cephelerinde tek sıra pencere düzeni mevcuttur. Tüm pencereler sivri kemerlidir ve kesme taş pencere silmeleri dışa taşkındır. Caminin harim girişi kuzey cephesinde yer almaktadır. Ahşap giriş kapısı basık kemerli ve çift kanatlıdır.

Kadınlar mahfiline, harimden, batıda bulunan iki kollu merdiveni ile çıkılmaktadır. Mahfil iki adet taş dikme ile taşınmaktadır. Mihrap kesme taş malzemeden yapılmış olup iç kısmı sonradan beyaza boyanmıştır. Minber de taş malzemeden yapılmış olup farklı motiflerde bezemelere sahiptir.

Vaaz kürsüsü özgün değildir. Üst örtüsü ortada dört adet dikmeye oturan büyük bir kubbe, büyük kubbenin dört yanında tonozlar ve dört köşede küçük kubbelerden oluşmaktadır. Kubbe ve tonozlar birbirlerine yuvarlak kemerlerle bağlanmaktadır. Yapının iç mekân duvarları sıvalı ve boyalı olup kubbe ve tonozlarda kalem işi bezemeler mevcuttur.

(Kaynak: karadeniz.gov.tr)

Paylaşın

Trabzon: Maçka Köprüsü

Maçka Köprüsü; Trabzon’un Maçka İlçesi, Merkez Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yapı, doğu batı doğrultusunda uzanmaktadır. Kâgir olarak inşa edilen köprü, üç mesnetli, iki gözlü ve yuvarlak kemerlidir. Köprüde malzeme olarak kesme taş ve ince yonu taş kullanılmıştır.

Köprünün kemer kısmı ince yonu taştan, diğer bölümler kesme taştan inşa edilmiştir. Köprü, mimari özelliklerine göre 19. yüzyıla tarihlenmektedir. Köprünün doğu yönündeki kemeri diğerine oranla daha küçük boyutludur.

Paylaşın