image

Afrika, Su Krizi Tehdidiyle Karşı Karşıya

0

Küresel iklim değişikliği ve nüfus artışı nedeniyle su ihtiyacı artan Afrika kıtası, temiz su ihtiyacına çözüm arıyor. Birlemiş Milletler (BM), yayımladığı yeni raporunda, kıtada sadece 13 ülkenin makul seviyede su güvenliğine sahip olduğunu belirtirken, su ihtiyacının aratacağı uyarısında bulundu.

Halihazırda 1,3 milyar nüfuslu kıtada 350 milyon kişinin temiz suya erişimi bulunmazken, bu rakamın yeterli yatırım yapılmaması halinde artacağından endişe ediliyor.

Afrika’da 2015’te şehirlerde yaşayan 560 milyonluk nüfusun 2050’ye gelindiğinde 1,1 milyara çıkması bekleniyor. Artan nüfusun şehirlerde altyapı imkanlarının gelişmemesi halinde su sorununu da büyütmesi bekleniyor.

Kuraklığın yanı sıra sık sık sel felaketlerinin görüldüğü Afrika şehirlerinde bu sorun için de önerilen başlıca çözüm altyapının geliştirilmesi.

Kanallar ve barajlar inşa etmek için milyarca dolar harcaması gereken Afrika ülkeleri, dünyanın geri kalanının aksine altyapı yetersizliğinden ötürü kullanılmış suları ise dönüştüremiyor.

Kaynaklarının bolluğuna rağmen kuraklık ve susuzluk çeken Afrika ülkelerinde, yeterli yatırımların yapılmaması halinde şu anda Doğu Afrika’da olduğu gibi susuzluk nedeniyle yüz binlerce kişinin evini terk etme riski bulunuyor.

Afrika’da su güvenliği

Birleşmiş Milletlerin (BM) kıta ülkelerinin suya erişimini mercek altına aldığı raporunda, 54 Afrika ülkesinden sadece 13’ünün makul seviyede su güvenliğine sahip olduğu ifade edildi.

Mısır, Botsvana, Gabon, Morityus, Tunus ve Güney Afrika gibi ülkeler su güvenliği endeksinde en üst sırada yer alırken, 100 üzerinden 70 puana ulaşabilen tek ülke Mısır oldu.

Suya erişimin yanı sıra su altyapısı, suyun verimli kullanımı ve atık su yönetimi gibi farklı başlıkların da değerlendirildiği endekste, kıta nüfusunun yüzde 29’unun, yaklaşık 353 milyon kişinin temel içme suyu hizmetine erişimi olmadığı kaydedildi.

Endekste en alt sırada yer alan ülkeler ise Eritre, Sudan, Gine Bissau, Somali, Çad ve Nijer oldu.

Yer altı suları 5 yıllık ihtiyacı karşılayabilir

Su ihtiyacının giderilmesi için önerilen bir diğer çözüm ise kuyular vasıtasıyla kırsalda yaygın olarak kullanılan yeraltı suları.

WaterAid ve İngiliz Jeolojik Araştırmaları (BGS), yaptığı son araştırmada, yeraltı sularının birçok Afrika ülkesinin en az 5 yıllık temiz su ihtiyacını karşılayabileceği belirtildi.

WaterAid Başkanı Tim Wainwright, “Bulgularımız, Afrika’nın suyunun bittiği efsanesini çürütüyor. Buna karşın kıtada milyonlarca kişinin hala temiz içme suyu bulamaması bir trajedi” dedi.

Hastalık riski artıyor

Temiz suya erişim sıkıntısı en büyük tehdidi sağlığa yöneltiyor. Kıtada her saat başı yaklaşık 115 kişi hijyen, yetersiz temizlik ve kirli suların yol açtığı hastalıklardan hayatını kaybediyor.

Madenler ve sanayi alanlarından çıkan atık suların arıtılmadan doğaya bırakılması temiz suların kirlenmesine ve hastalıkların da yayılmasına yol açıyor.

Afrika’da atık suların sadece yüzde 16’sının artıma işleminden geçtiği belirtiliyor.

1980’lerden bu yana görülen en şiddetli kuraklık

Afrika kıtasının doğusunda 1980’lerden bu yana görülen en şiddetli kuraklık dalgası, yaklaşık 13 milyon kişiyi şiddetli açlığa mahkum etti.

BM, bölgede son 40 yılın en kurak döneminin yaşandığını, besi hayvanlarının ölmeye başladığını, susuzluk ve gıda sorunu nedeniyle ailelerin evlerini terk ettiğini açıkladı.

Susuzluk göçle birlikte salgın hastalıkların yayılmasını da tetikledi.

(Kaynak: Bianet)

Paylaşın

Karın İçi Yapışıklıklar Nedir? Nedenleri, Belirtileri, Tedavisi

0

Adezyonlar (birbirinden farklı yüzeylerin birbirlerine yapışma eğilimi), vücudun onarım mekanizmaları travma, enfeksiyon veya ameliyat gibi olaylar tarafından tetiklendiğinde gelişir. Vücudun herhangi bir yerinde oluşabilirler. Bununla birlikte, en sık kalp, pelvis ve gastrointestinal sistemde bulunurlar.

Haber Merkezi / Tipik olarak, organ hasarını onarmaktan sorumlu hücreler, bir organ ile diğerini veya aynı organın farklı bölümleri arasında ayrım yapmazlar. Bu nedenle, organın başka bir organla veya kendisinin başka bir parçası ile hasar gören kısmı arasındaki herhangi bir temas, arayüzde skar dokusu oluşumuna neden olabilir. Bu, vücuttaki iyileşme süreçlerinin kaçınılmaz bir parçasıdır.

Yapışmalar özünde ağrısızdır; yapışıklıklara bağlı oluşan ağrı, yapışıklıkların oluşturabileceği problemler nedeniyle ikincil bir komplikasyondur. Örneğin ağrı, bir siniri çeken veya bağırsaklarda tıkanmaya neden olan bir yapışmadan kaynaklanabilir, bu da pelviste ağrıya ve bağırsaklarda yiyecek, sıvı ve dışkı hareketinin kısıtlanmasına neden olabilir. Yapışıklıklar ağrı ve tıkanıklığın yanı sıra kadın kısırlığı gibi komplikasyonlara da neden olabilir.

Karın içi yapışıklıklarının komplikasyonları

Karın cerrahisi yapışıklıkların en sık nedenlerinden biridir. Karın ameliyatı geçiren hemen hemen herkes yapışıklıklar geliştirebilir. Skar dokusunun bu bağ bantları zaman geçtikçe daha büyük ve daha sıkı hale gelme eğilimindedir ve sonuç olarak ameliyattan birkaç yıl sonra sorunlara neden olabilir.

Doku kesileri, iç dokuların gazlı bez gibi biyolojik olmayan maddelerle teması ve ameliyat sırasında iç organların dehidrasyonu, karın ameliyatından sonra yapışıklıkların gelişmesinin nedenlerinden sadece birkaçıdır.

Bağırsak tıkanması, bağırsaklarda yiyecek, sıvı ve gaz birikmesine yol açar ve bu da basınç bunu yapacak kadar biriktiğinde bağırsakların yırtılmasına neden olabilir. Zararlı bağırsak içeriğinin karın boşluğuna sızması, tedavi edilmezse ölümcül olabilir.

Kadın infertilitesi, fallop tüplerinin içindeki veya çevresindeki karın yapışıklıkları yumurtaların rahme ulaşmasını engellediğinde ortaya çıkar. Bu kadınlar, fetüsün rahim dışında büyümeye çalıştığı bir hamilelik olan ektopik hamilelik için yüksek risk altındadır. Bu, kanama meydana gelirse hamile kadın için potansiyel olarak yaşamı tehdit eden bir durumdur.

Karın yapışıklıkları, hiç cerrahi operasyon geçirmemiş kişilerin %10 kadarında da oluşabilir. Ameliyattan sonra yapışıklıkların oluşumu tipik olarak işlemden birkaç gün sonra başlar, ancak semptomları birkaç ay boyunca veya daha önce ima edildiği gibi yıllar sonra ortaya çıkmayabilir. Yapışmalar, ironik bir şekilde, uygulanabildiği yerde cerrahi olarak tedavi edilir, ancak genellikle tekrarlar, çünkü onlara ilk etapta cerrahi neden olur.

Belirtileri ve nedenleri

Normal şartlar altında gıda, sıvı, dışkı ve gazların bağırsaklardan geçişi serbestçe gerçekleşir. Yapışıklıkların varlığında, bağırsak anslarının birbirine, diğer anormal organlara ve/veya karın duvarına bağlanması nedeniyle bu serbest geçiş bozulur.

Bu tıkanıklık, genellikle gıda alımı ile kötüleşen karın şişliği ve kolik ağrısı gibi semptomlarla sonuçlanır. Ayrıca, dışkı ve/veya gazda azalma olur ve bulantı ve kusma gibi yapısal semptomlar ortaya çıkabilir.

Tipik yapışıklıklar hiçbir klinik belirti göstermeyebilir ve sonuç olarak fark edilmeden ve teşhis edilmeden gitme eğilimindedir. Hepatik adezyonlar tipik olarak hasta derin nefes alıp verdiğinde ağrıya neden olurken, bağırsak halkalarının lezyonları egzersiz veya esneme ile daha fazla ağrıya neden olur.

Acil tıbbi müdahale gerektiren semptomlar arasında bağırsak gazını çıkaramama veya bağırsak hareketi yapamama, yüksek bağırsak seslerinin eşlik ettiği karında ilerleyici şişme ve şiddetli kramp veya karın ağrısı yer alır .

Doğal iyileşme sürecinde fibrin, hasarlı doku üzerinde birikir ve yarayı kapatmak için bir yapıştırıcı gibi davranır. Ek olarak, fibrin, olgun olanın bitişik dokuları birbirine bağlamak için üzerine inşa ettiği naif bir yapışma oluşturur.

Fibrin birikimi, üretim hızını sınırlayan ve/veya onu çözen enzimler tarafından fizyolojik olarak kontrol edilebilir. Bununla birlikte, skar dokusu durumunda, bu süreç eksiktir ve fibroblastlar ve makrofajlar gibi onarım hücreleri kalıcı bir yapı oluşturmak için kollajen gibi maddeler ürettiğinde bir yapışma nihai sonucudur. Bu yapı zamanla büyüyebilir ve sıkılaşabilir.

Karın yapışıklıklarının en sık nedeni cerrahidir. Ameliyat sırasında yapışıklık oluşumuna neden olan olaylar arasında insizyonel işlemler, karın doku ve organlarının dehidrasyonu, iç dokulara eldiven gibi yabancı cisim teması ve ameliyat sırasında/sonrasında alınmayan bayat kan sayılabilir. Karın içindeki omentum gibi bazı organlar ve yapılar yapışıklık geliştirmeye daha yatkındır.

Bir çalışmada belirtildiği gibi, neredeyse tüm ameliyat sonrası yapışıklıklar omentumda bulunur. Ayrıca, spontan adezyonlar, nadir olmakla birlikte (tüm adezyonların %10’undan azı), çoğunlukla omentumda meydana gelme eğilimindedir.

Abdominal adezyonların cerrahi olmayan nedenleri, rüptüre apendiks , radyasyon tedavisi ve abdominal ve jinekolojik enfeksiyonlar gibi komplikasyonlardan kaynaklanmaktadır.

Tanı ve tedavisi

Karın içi yapışıklıkların teşhisi tipik olarak laparoskopi yardımı ile yapılır. Bu prosedür, karın boşluğu içindeki organları görselleştirmek için bir kamera kullanmayı içerir. X-ışınları, BT taramaları ve kan çalışması gibi rutin testler, adezyonun kendisini teşhis etmede işe yaramaz. Bununla birlikte, gıda, sıvı, dışkı ve bağırsak gazlarının hareketini kısıtlayan bağırsak tıkanıklığı gibi adezyonla ilgili komplikasyonları belirlemede harika seçeneklerdir.

Karın adezyonunun tedavisi, büyük ölçüde adezyonla ilgili problemlere, adezyonun konumuna ve oluşma derecesine bağlıdır. Karın yapışıklıklarını tedavi etmek için kullanılan iki temel cerrahi teknik vardır: laparotomi ve laparoskopi. Laparoskopide küçük bir kesi yapılır ve kamera yardımı ile yapışıklıklar kesilerek serbest bırakılır.

Bu teknik adeziyoliz olarak bilinir ve genel anestezi altında yapılır. İnce barsak tıkanıklığı ile başvuran ve periton iltihabı, hemodinamik dengesizlik veya bağırsak iskemisi veya perforasyonu belirtisi olmayan hastalarda endikedir.

Laparatomide yapışıklıkları doğrudan görmek ve tedavi etmek için daha büyük bir kesi yapılır. Bu teknik aynı zamanda açık adeziyoliz olarak da bilinir ve akut böbrek yetmezliği, sepsis, miyokard enfarktüsü, solunum yetmezliği ve yara enfeksiyonları gibi potansiyel komplikasyonlarla ilişkilidir. Ayrıca, adezyonların cerrahi olarak tedavisi ile adezyonların en yaygın nedeni olarak cerrahi arasındaki paradoksal ilişki, adezyonların tedavisini yönetmeyi özellikle zorlaştırır.

Karın içi yapışıklıklarının önlenmesi

Karın yapışıklıklarını önlemek kolay bir başarı değildir. Bununla birlikte, cerrahi teknikler abdominal adezyonların oluşumunu etkili bir şekilde en aza indirebilir. Laparoskopik cerrahi bunun için iyidir çünkü kesiler laparotomiden daha küçüktür.

Herhangi bir nedenle laparoskopik cerrahi yapılamıyorsa ve açık adezyoliz gerekiyorsa, yeni yapışıklıkların oluşmasını önlemek için organlar ile kesi bölgesi arasına mumsu bir film yerleştirilir. Film bir hafta içinde vücut tarafından emilir ve bu süreçte organları nemlendirir. Bu, yapışma oluşumunun güçlü bir şekilde şüphelenilen nedeni olan dehidrasyonu önler.

Abdominal yapışıklıkların gelişiminde koruyucu veya nedensel faktörler olarak beslenme veya diyeti destekleyen herhangi bir çalışma yayınlanmamıştır. Bununla birlikte, insidansı azaltmak için ameliyat sırasında alınabilecek diğer adımlar, ameliyat süresini en aza indirmek ve insizyon bölgesini salin, sürüntü ve örtü ile aralıklı olarak nemlendirmektir.

Ayrıca, lateks ve nişasta içermeyen eldivenlerin yanı sıra organ ve dokuların nazikçe tutulması, ameliyat sonrası karın adezyonları geliştirme şansını azaltma açısından umut verici sonuçlar göstermiştir.

Dikkat: Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır.

Paylaşın

Aarskog Sendromu Nedir? Belirtileri, Nedenleri, Tedavisi

0

Nadir bir gelişimsel genetik bozukluk olan Aarskog sendromu veya Aarskog-Scott sendromu (ASS), fasiyogenital anormallik olarak da bilinir ve X kromozomundaki bir mutasyondan kaynaklanır. Erkekler kadınlara göre hastalığa daha yatkındır ve fiziksel ve genital şekil bozuklukları gibi birçok ayırt edici belirti ve semptom gösterebilirler.

Haber Merkezi / Bu çok nadir görülen genetik bozukluk, gelişmemiş büyüme ile karakterizedir, ancak 3 yaşına kadar belirgin değildir. Çoğu zaman, bazı küçük vakalar tanınmaz ve bu nedenle etkilenen nüfusun kesin sıklığını belirlemek zordur. Doktorlar genellikle hastaların tıbbi geçmişini ve semptomlarını gözden geçirir, fizik muayene yapar ve tanılarına varmak için laboratuvar test sonuçlarını kullanır.

Aarskog sendromunun semptomları

Semptomlar hastalara göre değişir. Bununla birlikte, semptomların görülme sıklığına bağlı olarak, sendromun semptomlarını dört kategoriye ayırabiliriz:

  • Çok sık semptomlar
  • Sık semptomlar
  • Sporadik semptomlar
  • Bireyselleştirilmiş semptomlar

Hastaların %80-99’u semptom ürettiğinde çok sık görülen semptom kategorisine girebilir. Hastaların yaklaşık %30-79’u tarafından paylaşılan semptomlar, sık görülen semptomlar olarak sınıflandırılır. Daha az hastada görülen semptomlar – %5-29 – sporadik semptomlar olarak gruplandırılır. Bazı hastalar kendilerine çok özel semptomlar bildirmiştir ve bunlara bireyselleştirilmiş semptomlar denir.

Aarskog sendromunun çok sık görülen semptomları

  • Oküler hipertelorizm
  • Küçük eller ve kısa avuç içi
  • Parmak deformiteleri
  • Göbek ve kasık fıtığı
  • Genital anormallikler
  • Geniş ve kısa ayaklar

Aarskog sendromunun sık görülen semptomları

  • Yüksek ön saç çizgisi
  • Geniş alın
  • Aşağıya doğru eğimli göz kapağı kıvrımları (palpebral fissürler)
  • Psosis – sarkık göz kapakları
  • Etli kulak memeleri ile kalın, düşük ayarlı kulakları içeren dış kulakta malformasyon
  • Geniş burun köprüsü
  • Uzun filtrumlar
  • Kognitif bozukluk
  • Aşırı uzayabilen cilt
  • Bazı veya birçok eklem alışılmadık derecede geniş bir hareket aralığına sahiptir, bu duruma eklem aşırı esnekliği denir.
  • Testislerin skrotuma inemediği kriptorşidizm de sıklıkla görülür.

Aarskog sendromunun sporadik semptomları

Yuvarlak yüz ve daha kısa boyun; epikantik kıvrımlar; birkaç yüz anormalliğine neden olan maksiller hipoplazi; ve bazı hastalarda tek enine palmar kırışıklığı görülebilir.

Şaşılık veya şaşılık gibi görme anormallikleri, kişilerin nesnelere odaklanırken her iki gözü birlikte hizalayamadığı bir göz durumu; ilerleyici olmayan korneanın genişlemesi; ve megalokornea sporadiktir.

Yarık dudak, üst dudakta yarık veya dikey oluk ve ağız çatısının kapanmasının tam olmayacağı yarık damak da oluşabilir. Doğumda atlanan dişler, dişlerin çok yavaş gelişimi ve mine hipoplazisi (EHP) ara sıra meydana gelebilecek diş anormalliklerinden bazılarıdır.

Kardiyovasküler sistem morfolojisinin arızası; huni göğsü veya göğüs kemiğinin çöktüğü ve göğsün ortasının içi boş göründüğü pektus ekskavatum; konjestif kalp yetmezliği; Genu rekurvatum, dizin 5 dereceden daha büyük bir uzantısı; ayağın uzunlamasına kemerinin düz olduğu Pes planus veya düz ayak gibi bir ayak deformitesi; ve talipler ara sıra tanık olunan belirtilerden bazılarıdır.

Aarskog sendromunun bireyselleştirilmiş semptomları

Kadının alnındaki tepe, bastırılmış saç büyümesi; hipermetrop veya ileri görüşlülük gibi oküler semptomlar; oftalmopleji, gözdeki veya göze komşu olan bazı kasların felç olduğu bir durum; öne doğru genişlemiş burun delikleri olan kısa burun; ve geniş philtrum bazı hastalarda da görülür.

Bazı kişilerde parmak eklemleri aşırı esneyebilirken, parmakların ve ayak parmaklarının çok kısa olduğu bir grup uzuv deformitesi olan Brakidaktili sendromu vakaları vardır. Bazı brakidaktili sendromu türleri boy kısalığına neden olabilir.

Bazı hastalarda fazladan kaburga çiftleri de mevcuttur. Spina bifida occulta gibi omurilik kemiklerinin ve çevreleyen zarın düzgün kapanmadığı durumlar; üst kemiklerin kaynaşması gibi servikal vertebraların arızalanması; servikal omurların hizasının bozulabileceği odontoid hipoplazisi; ve omurganın yana doğru bükülmesinin ve eğriliğinin anormal olduğu skolyoz, bazı hastalarda görülen omurga ile ilgili anormalliklerden bazılarıdır.

Bazı çocuklara hiperaktivite teşhisi kondu, kilo alamadılar ve beklenen oranda büyümediler, gecikmiş ergenlik yaşadılar ve solunum sistemine giden kronik enfeksiyonlardan muzdariptiler.

Aarskog sendromunun nedenleri

Faciogenital displazi 1 geni olarak da bilinen FGD1 geninin bir mutasyonu bu sendromun nedenidir. Bu gen, X kromozomunun kol yapısında (Xp11.21 konumunda) bulunur ve bu nedenle X’e bağlı kalıtsal bir bozukluk olarak kabul edilir.

Genetik sergi modu

Normalde, bir insanın sahip olduğu 23 çift kromozomun son çifti anazomaldir, yani bu kromozom çocuğun cinsiyetini belirler. Erkek yavrularda bir X ve bir Y kromozomu bulunurken, dişilerde iki X kromozomu bulunur.

Bu özel bozukluk, X’e bağlı resesiftir. Bu nedenle, yalnızca bir X kromozomuna sahip bir erkekte, bir mutasyon meydana gelirse, bu muhtemelen hastalığın gelişmesiyle sonuçlanacaktır.

İki X kromozomu olan dişilerde, bir alel mutasyona uğrarsa, diğer X kromozomu üzerindeki alel kompanse ettiği için herhangi bir majör etki göstermez ve onlar sendromun taşıyıcısı olurlar. Bu tür insanlar hiçbir zaman hastalık belirtisi göstermezler.

Genetik dönüşüm modu

Durum 1: Taşıyıcı bir anneden ve normal bir babadan miras; Etkilenen annenin genetik modelini X1 X olarak ele alalım, burada “X1” mutasyona uğramış aleldir. Bu durumda baba, XY paterniyle normal olacaktır.

Bir çocuk, özellikleri bir sonraki nesle aktarırken şu kalıplardan herhangi birine sahip olabilir: X1X, X1Y, XX veya XY. Burada, etkilenen genin kalıtım şansı %50’dir. Bu özelliğe sahip kız çocuğu, yalnızca bir X allelinin etkilenmiş olması nedeniyle taşıyıcı görevi görürken, bu özelliği kazanmış bir erkek çocuk kesinlikle sendromdan etkilenecektir. Bu nedenle, etkilenen bir annenin erkek çocuğu, kız çocuğuna göre sendroma daha yatkındır.

Durum 2: Etkilenen bir babadan ve normal bir anneden miras; Şimdi, etkilenen babanın genetik modelini, X1’in mutasyona uğramış gen olduğu X1Y olarak ele alalım. Burada anne XX kalıbı ile normal olacaktır. Bu durumda meydana gelen genetik aktarımda olası kalıtımlar X1X ve XY’dir. Bu, etkilenen bir babanın ve normal bir annenin erkek çocuğunun sendromu almayacağını, bu çiftin kız çocuğunun ise taşıyıcı kaldığını gösterir.

Durum 3: Anne taşıyıcı olduğunda ve baba etkilendiğinde; Bu durumda annenin genetik yapısı X1X, baba için ise X1Y olur. Buradaki olası kalıtım, X1X1, X1Y, X1X ve XY olacaktır. Bir kız çocuğunun iki şansından biri yüksek oranda enfekte olabilirken diğeri taşıyıcı olarak kalabilir. Benzer şekilde, erkek çocuğun etkilenmesi için %50 şans varken kalan %50 normal olacaktır. 

Yukarıdaki durumlar, annede çok nadir görülen bir hastalık olduğunda buna göre farklılık gösterebilir.

Aarskog sendromu teşhisi

Aarskog sendromunun çoğu belirtisi doğum anından itibaren görülebilir. Bu sendromu olan kişilerde, çoğu durumda tanısal olan tipik yüz anormallikleri vardır. Değişiklikler genellikle yüzün alt, orta ve üst kısımlarında görülür. Örneğin:

  • Tepe kılı (alnın ortasındaki saç derisi saç büyümesi)
  • Oküler hipertelorizm olarak bilinen gözler arasındaki aşırı mesafe
  • Alnın genişliği
  • Göz açıklığının azalan eğimi
  • Göz kapaklarının sarkması

Çocuklarda Aarskog sendromu teşhisi, bu yüz değişikliklerinin yanı sıra diğer genital ve iskelet özellikleri incelenerek yapılır. Doktor, çocuk için tam vücut muayenesi yapabilir. Aile hekimliği öyküsü de bu hastalığın tanısında hayati bir rol oynar. Bir çocuğun Aarskog olduğundan şüpheleniliyorsa, doktor çocuğun FGD1 genindeki mutasyonu belirlemek için genetik bir test önerebilir.

Bu test sadece araştırma laboratuvarlarında mevcuttur. X-ışınları ayrıca hastalığın ciddiyetini belirlemeye yardımcı olur. Nadir durumlarda, aileler Aarskog sendromunun kalıtsal oluşumlarını fark etme eğilimindedir. Bu gibi durumlarda hastalığı tanımlamak için ayak, yüz ve ellerin ultrason muayenesi yapılır. Klinik olarak, bu sendromun herhangi bir tıbbi şiddeti olmadığı için yaygın olarak kullanılmamaktadır.

Aarskog sendromu için olası tedavi planları

Bu sendromun henüz kalıcı bir tedavisi olmadığı için yaşam kalitesini artırmaya yönelik tedavi uygulanmaktadır. Genellikle semptomlar çocuk üç yaşına geldiğinde görünür hale gelir, bu nedenle hastaların büyüdükçe makul bir normallik derecesine ulaşabilmeleri için tedaviye bu erken aşamada başlanır. Aarskog sendromlu her hastanın tedavi için kapsamlı bir bireysel terapi planına ihtiyacı vardır.

Hastada karakteristik semptomları olan tuhaf anormallikler, uyumlu bir tedavi sağlamak için uzman bir sağlık hizmeti sağlayıcı ekibinin hizmetlerini gerektirir.

  • Yüz ve diş düzensizlikleri ortodontik tedavi ile düzeltilir.
  • Yarık dudak veya damak gibi anomalileri ve genital defektleri tedavi etmek için cerrahi işlemler yapılır.
  • Bodur kişilerde büyüme geriliğini düzeltmek için büyüme hormonu (GH) tedavisi verilir.
  • Entelektüel yetersizliği olan kişilere eğitim yardımı da dahil olmak üzere yardımcı tedaviler verilir.
  • Ebeveynler için genetik danışmanlık gerekebilir.

Aarskog sendromunda ortodontik tedavi

Bu, kötü düzenlenmiş dişleri istenen hizaya getirmek için diş tellerinin takılmasını içeren yavaş bir süreçtir. Tedavi prosedürü diğer ortodontik hastalarla aynıdır. Başlangıçta uzman diş tellerini diş modeline göre imal eder ve daha sonra braketleri dişlere yapıştırır.

Ebeveynlerin çocuklarının ağız hijyenine dikkat etmeleri, uygun bir diyetle diş çürüklerini önlemeleri ve ortodontist ile düzenli takipleri olması şarttır ki bu çok önemlidir. Dişler uygun pozisyona geldikten sonra, dişleri değişen pozisyonda tutan tutucularla daha da stabilize edilirler.

Aarskog sendromu ameliyatları

Kasık fıtığı ve inmemiş testis gibi genital rahatsızlıklar ameliyatla tedavi edilir.

  • Kasık fıtığı onarımı ameliyatı; Bu ameliyat çocuk 12 aylıkken yapılır. Karın veya göbek duvarının yakınında bulunan kasık kanalındaki bir iç açıklığa fıtık deliği denir. Çeşitli karın yapıları bu açıklıktan inguinal herni oluşturmak için inebilir. Fıtık kesesinin çıkarıldığı karın bölgesine küçük bir kesi yapılır ve kasık kanalındaki açıklık dikiş atılarak kapatılır.
  • Kriptorşidizm ameliyatı; Testislerden birinin veya her ikisinin skrotumdaki doğru pozisyonlarına düşmemesi durumuna kriptorşidizm (inmemiş testisler) denir. Bu durumda cerrahi genellikle 5-15 aylık bebeklerde yapılır. Kasık yakınında küçük bir kesi testisleri bulur ve bunları uygun yere yerleştirmek için skrotumda ikinci bir kesi yapılır. Her iki kesi de biyolojik olarak parçalanabilen dikişlerle kapatılır.
  • Yarık dudak veya damak ameliyatı; Bu ameliyat, çocuğun doğumundan itibaren 12 ay içinde yapılır. Burada dudak anormalliği onarılır ve yarık cerrahi bir işlemle kapatılır. Dudak onarımının ameliyat öncesi prosedürleri şunları içerir:
    • Ortopedik tedavi ile maksiller alveolar arkların pozisyonunun iyileştirilmesi
    • Burun deformitesi de varsa nazoplasti yapılması
  • Yarık damak cerrahisi; Submukoz yarık damak, ancak çocuğun beslenme ve konuşma aktivitesinde sorun yaşaması durumunda düzeltilir. Burun büyümesinin tamamlanmasından sonra burun ucu deformitesini düzeltmek için ikincil düzeyde bu ameliyat yapılabilir.

Aarskog sendromunda büyüme hormonu tedavisi

GH genellikle bir kişinin boyunu arttırmak için kullanılır. Araştırmalar, ASS’li bireylerin GH ile tedavi edildiğinde boylarında herhangi bir yan etki olmaksızın bir artış gösterdiğini ortaya koymaktadır. Burada, seçilen GH dozları, belirli aralıklarla altı ay ila iki yıllık bir süre boyunca uygulanır. Bununla birlikte, bazı hastalar daha yüksek dozlarda GH aldıktan sonra bile boylarında herhangi bir gelişme göstermedi.

Aarskog sendromunda göz kusurlarının tedavisi

ASS’li bazı kişilerin gözlerinde, genellikle şaşılık ve nistagmus ile sonuçlanan kusurlar vardır.

Şaşılık tedavisi: Bu durum, görme bozukluğuna yol açan gözlerin düzensiz konumlanması anlamına gelir. Tedavi şunları içerir:

  • Tembel gözde normal görüş elde etmek için normal gözün yaması
  • koordineli bir şekilde hareket edebilmeleri için göz kaslarını değiştirmek için ameliyat yapmak

Nistagmus tedavisi: Gözlerin istem dışı ileri geri hareketine nistagmus denir. Bu durumu tedavi etmek için gözlük ve kontakt lensler kullanılır.

Aarskog sendromu için yardımcı tedaviler

ASS’li bazı kişilerin düşük entelektüel kapasitesi vardır. Bu nedenle, öğrenme güçlüklerini gidermek için eğitim yardımları sağlanmaktadır. Zihinsel yeteneklerini geliştirmek için zorlandıkları yönler düzenli olarak gözden geçirilir. Ayrıca, ASS’li çocuğun ebeveynlerine evde destekleyici tedavinin nasıl uygulanacağı konusunda danışmanlık verilir.

Dikkat: Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır.

Paylaşın

TÜSİAD’dan ‘Faiz Ve Enflasyon’ Çıkışı

0

”Yüksek enflasyonun yol açtığı zararları zaten ekonomik ve toplumsal hayatta bir süredir yaşıyoruz. Enerji, buğday ve gübre fiyatlarındaki artışlar enflasyonist gidişatın toparlanmasını da zorlaştıracak. İhracatta son dönemde sevindirici artışlar elde etmiştik” diyen TÜSİAD Yüksek İstişare Kurulu Başkanı Tuncay Özilhan, “Ama Avrupa’daki yavaşlama durumunda ihracat artışını devam ettirmemiz mümkün olmayacak. Rusya ve Ukrayna’dan gelecek turistlerdeki azalma, turizm gelirlerinde beklediğimiz rakamlara ulaşmamızı engelleyecek” ifadesini kullandı.

Haber Merkezi / ‘Artan petrol ve doğalgaz fiyatlarının ithalat faturasını kabartacağına işaret ede Özilhan, ”Bütün bu kanallar cari açık üzerinde ilave yük oluşturacak ve Türk lirasının değeri üzerinde baskı yaratacak. Türk lirasının değer kaybı da enflasyonist baskıyı güçlendirecek. Enflasyonist baskının ortadan kaldırılması, her şeyden önce para ve maliye politikasının fiyat istikrarı doğrultusunda uygulanması gerekiyor” dedi. Özilhan, ”Dışa bağımlı olduğumuz sürece dışarıdan enflasyon ithal ediyoruz. Enerji ve temel girdilerin fiyatları dünyada arttıkça, bu artış içeriye enflasyonda yükselme olarak başlıyor. İthalata bağımlılığı azaltmak için doğru bir sanayi stratejisi izlemeliyiz” ifadesini kullandı.

”Üretim için yatırım, yatırım için de düşük faiz oranları gerekiyor” diyen Özilhan, ”Ancak yatırımları canlandırmak amacıyla faiz oranlarının çok düşük tutulması, yüksek enflasyon ortamında tasarrufları cezalandırıyor. Negatif reel faizler çok yüksek olunca tasarrufları yatırıma dönüştürme mekanizması çalışmıyor. Para tasarrufa yönelmek yerine, dövize, altına, emlak yatırımına, ithal elektronik eşyaya ve ithal otomobile yöneliyor. Bu nedenle üretim yapısını değiştirmeden, ithal girdilere olan bağımlılığı ortadan kaldırmadan, yatırıma dönüşecek tasarrufları artırmadan, tarım ve sanayi üretimini hızlandırmadan fiyat istikrarını sağlamak mümkün değil. Bunun birinci koşulu da uzun vadeli politika geliştirmek” şeklinde konuştu.

TÜSİAD Yüksek İstişare Kurulu Başkanı Tuncay Özilhan, TÜSİAD Genel Kurul Toplantısı’nda konuştu. Özilhan toplantıda faiz oranları ve yüksek enflasyon tablosunu değerlendirdi. Özilhan’ın konuşmasından öne çıkanlar şu şekilde:

“Tam en kötüsünü geride bıraktık artık toparlanma dönemi dediğimizde yepyeni bir krizle karşı karşıya kalıyoruz. Adeta krizlerin sürekli hale gelmesi, belirsizlik ve öngörülemezlik yeni normalimiz oldu. Yakın geleceğe baktığımızda dünya ekonomisinin tam da pandeminin yol açtığı resesyondan çıkmaya hazırlandığı bir aşamada patlak veren Ukrayna krizinin etkisi ile sert bir darbe alması kaçınılmaz.

Bu kez karşı karşıya kaldığımız sorun stagflasyon. Çünkü hem üretimin yavaşlaması hem de fiyatların artması kaçınılmaz. Enerji, gıda ve başka temel mallarda fiyat artışı ve tedarik sorunları en çok Avrupa’yı ve bizi olumsuz etkileyecek. Rusya ve Ukrayna dünya buğday ihracatının üçte birini gerçekleştiriyor. Bu ülkeler aynı zamanda en önemli gübre üreticileri. Nikel, paladyum ve titanyum gibi bazı metal ve minerallerin arzı açısından da kritik önemdeler. Ukrayna krizinin yarattığı bu sorunlara Çin’de Covid-19 ölümlerinin yeniden başlaması ile tekrar gündeme gelen kısıtlamalar ekleniyor. Bu gelişmeler maalesef küresel üretim zincirlerinde yeniden aksamalara yol açacak.

Yüksek enflasyon yol açtığı zararları zaten ekonomik ve toplumsal hayatta bir süredir yaşıyoruz. Enerji, buğday ve gübre fiyatlarındaki artışlar enflasyonist gidişatın toparlanmasını da zorlaştıracak. İhracatta son dönemde sevindirici artışlar elde etmiştik. Ama Avrupa’daki yavaşlama durumunda ihracat artışını devam ettirmemiz mümkün olmayacak. Rusya ve Ukrayna’dan gelecek turistlerdeki azalma, turizm gelirlerinde beklediğimiz rakamlara ulaşmamızı engelleyecek.

Artan petrol ve doğalgaz fiyatları ithalat faturamızı kabartacak. Bütün bu kanallar cari açık üzerinde ilave yük oluşturacak ve Türk lirasının değeri üzerinde baskı yaratacak. Türk lirasının değer kaybı da enflasyonist baskıyı güçlendirecek. Enflasyonist baskının ortadan kaldırılması, her şeyden önce para ve maliye politikasının fiyat istikrarı doğrultusunda uygulanması gerekiyor. Ancak bu tek başına yeterli değil.

Enflasyonun temel sebeplerinden biri üretimin hammadde, ara malı, yatırım malına ithalat bağımlılığının yüksek olması. Bu nedenle TL değer kaybedince üretim maliyetleri hızla yükseliyor. Enerjide ve temel girdilerde ithalata bağımlılık yıllardan beri çözemediğimiz sorunlar. Dışa bağımlı olduğumuz sürece dışarıdan enflasyon ithal ediyoruz. Enerji ve temel girdilerin fiyatları dünyada arttıkça, bu artış içeriye enflasyonda yükselme olarak başlıyor. İthalata bağımlılığı azaltmak için doğru bir sanayi stratejisi izlemeliyiz.

Üretim için yatırım, yatırım için de düşük faiz oranları gerekiyor. Ancak yatırımları canlandırmak amacıyla faiz oranlarının çok düşük tutulması, yüksek enflasyon ortamında tasarrufları cezalandırıyor. Negatif reel faizler çok yüksek olunca tasarrufları yatırıma dönüştürme mekanizması çalışmıyor. Para tasarrufa yönelmek yerine, dövize, altına, emlak yatırımına, ithal elektronik eşyaya ve ithal otomobile yöneliyor. Bu nedenle üretim yapısını değiştirmeden, ithal girdilere olan bağımlılığı ortadan kaldırmadan, yatırıma dönüşecek tasarrufları artırmadan, tarım ve sanayi üretimini hızlandırmadan fiyat istikrarını sağlamak mümkün değil. Bunun birinci koşulu da uzun vadeli politika geliştirmek.

Batı, başta enerji olmak üzere Rusya’ya bağımlılığını azaltmaya çalışırken Rusya da başta yüksek teknolojili ürünler olmak üzere Batı’ya bağımlılığını azaltmaya ve kendi üretim kapasitesini geliştirmeye çalışacak. Bu durum, Türkiye’ye enerji koridorları ve arz zincirleri açılarından birçok yeni imkân yaratacak. Barış tesis edildiğinde belirginleşecek yeni küresel düzende Türkiye’nin elinin bugünkünden daha güçlü olması kuvvetle muhtemel. Türkiye Ukrayna krizinin başlangıcından beri denge politikası izliyor ve yumuşak gücünü kullanarak krizin sonlanması için ciddi bir çaba gösteriyor. Bu da Batı bloku içinde Türkiye’ye dönük olarak son yıllarda gözlemlediğimiz tutumda değişikliğe yol açıyor. Türkiye’nin oynadığı kilit rol Batı ile ilişkilerin daha yapıcı bir zeminde ilerlemesi için de bir fırsat yaratıyor. Bu da kriz geride kaldıktan sonra ortaya çıkacak küresel ekonomi politikte Türkiye’ye önemli fırsatlar açıyor.

“Geleceği İnşa” çalışmamızda da vurguladığımız gibi, Türkiye için batılılaşma, kalkınma ve demokratikleşme birlikte seyreden eğilimler. Türkiye’nin Batı ile ilişkilerinin yapıcı bir zeminde ilerlemesi, demokratik hak ve özgürlükler alanının genişlemesi ve ekonomik istikrarın sağlanarak büyümenin hızlanması birbirini destekleyecek gelişmeler. Bu alanlardan birinde daha ileri gitmek istiyorsak diğer alanlarda da ileri gitmeyi hedeflememiz gerekiyor. Bu çerçevede, yönetim sistemimizde yapılacak iyileştirmelerin de önemli olduğunu düşünüyorum. Geçenlerde Cumhurbaşkanımızın da vurguladığı bu nokta küresel sistem içinde gözle görülür hale gelen ülkemizin yumuşak gücünün daha ileri taşınması açısından önem taşıyor. Bu doğrultuda atılması gereken en önemli adım temel hak ve özgürlüklerin, hukukun üstünlüğü ve adalet sisteminin ve kuvvetler ayrılığının güçlendirilmesi olacaktır.

Üç öneri

Geleceği inşa çalışmamızda kurumlar başlığı altında yapmış olduğumuz şu üç öneriyi tekrarlamak isterim:

1. Hukukun üstünlüğü ve yargı bağımsızlığının sağlanması çerçevesinde devletin tüm işlemlerinde hukukla bağlı olması ve etkin hak arama özgürlüğünün güvence altında olması.

2. Çoğulcu ve katılımcı demokrasinin güçlendirilmesi; bütün vatandaşlar için tüm hak ve özgürlük alanlarının Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi standartlarında geliştirilmesi, siyasette ötekileştirme, ayrımcılık ve nefret söylemleri ile mücadele edilmesi.

3. Kuvvetler ayrılığını güçlendirmek için denge ve denetleme mekanizmalarıyla yargısal denetimin güçlendirilmesi, şeffaf, hesap verebilir, daha az merkeziyetçi ve etkin bir kamu yönetimi anlayışının yerleşik hale getirilmesi.

Bu adımları atabilmek, yeni küresel mimaride önümüze açılan fırsatlardan yararlanma koşullarını sağlayacaktır. Çünkü biliyoruz ki büyük dönüşümleri gerçekleştirmek için gereken toplumsal seferberliği demokrasinin ve temel hak ve özgürlüklerin gelişkin olduğu toplumlar harekete geçirebilir.

Yapılan çalışmalara göre, GSYİH’nin üçte birini, ulusal sanayi üretiminin %40’ını, vergi gelirlerinin %46’sını, ihracatın yarısını ve nüfusun neredeyse beşte birini oluşturan İstanbul’da ticari alanların, sanayi ve üretim tesislerinin ve konaklama tesislerinin %60’ı ve eğitim ve kültür kurumlarının, sağlık ve spor tesislerinin %50’ye yakını, deprem riski yüksek alanlarda yer alıyor. Bu nedenle olası bir deprem karşısında insani, toplumsal ve ekonomik kayıpları azaltmak için hazırlık çalışmalarının tüm ilgili kurum ve kuruluşlar arasında etkin bir koordinasyon ile en kısa sürede tamamlanması en büyük dileğimiz.”

Paylaşın

‘AK Parti Seçim İçin Seneyi Beklemeyecek’ İddiası

0

Seçim tarihi olarak 2023 yılı Haziran ayı planlansa da, ekonomideki mevcut olumsuz tablo nedeniyle erken seçim yapılacağı yorumları yapılıyor. Karar gazetesi yazarı İbrahim Kahveci, gelecek yıl haziran ayında ekonominin AKP yönetiminin sandığından çok daha kötü olacağını belirtti. 

“AKP neden seçim için seneyi bekleyemeyecek…” diye soran Kahveci, “Bir kere seneye enflasyon “baz etkisi” ile bir miktar düşebilir ama bu zamlar bir kere heybeye girmiş oldu. O baz etkisi de öyle fazla olmayacak” yorumunu yaptı.

Kahveci yazısını şu satırlarla sürdürdü:

“Neden mi?

Çünkü şu anda ve önümüzdeki aylarda zamların bir nedeni de parasal genişleme kaynaklı olacak. Mesela Kur Korumalı Mevduat-KKM ek ödemeleri hem Hazine’den hem de Merkez Bankası kaynaklarından yapılıyor. Bu ne demek biliyor musunuz? Karşılıksız para dağıtılacak ve enflasyona yeni bir dinamizm gelecek.

Parasal grafikleri incelediğimizde şu anda zemin oldukça uygun. Kurlar durmasına rağmen zamların devam etmesinin bir nedeni de kısmen buradan geliyor.

Şu anda ülke ekonomisini ayakta tutan tek dalımız “dış talep”. Ya da şöyle söyleyelim: Ekonomimize en büyük destek ŞER GÜÇLERDEN geliyor.

Fakat bu durum bizim sandığımız gibi olmuyor. Yani ihracat bizi zenginleştirmiyor, tersine yurtiçi fiyatları artırıyor ve alım gücünü düşürüyor. Kısaca diyeceğim şudur: Eğer TL değer kaybedecek ve ihracat artışı ile refaha ulaşacağız diye bekliyorsanız, hiç boşuna beklemeyin.

Bu ihracat bizi zenginleştirmiyor, tersine fakirleştiren bir ihracatımız var.

Ayrıca dış ticaretimiz öyle fazla vs de vermiyor. Ocak ayınca enerji ve altın dışı cari dengede ciddi bozulma var.

İhracatımız artacak ve kasaya dolar gelecek diye çok fazla hayale kapılmasak iyi olur. Arka kapı yöntemi ile doları seneye kadar hiç tutamayacağız bilesiniz.

Bu uğurda Rus oligarklara ve Rusya’ya bıraktığımız açık kapı da bizi kurtaracak sanmayalım. Bugün ABD ve AB tarafından ses çıkartılmayan arka kapı yöntemi yarın bir anda başımıza sıkıntı açarak kapanabilir…. Bu riski de bir kenara yazalım.”

Yazının tamamı için TIKLAYIN

Paylaşın

‘Hizmet Üretici Enflasyonu’ Yüzde 78,09 Arttı

0

Hizmet Üretici Fiyat Endeksi (H-ÜFE), şubat ayında bir önceki aya göre yüzde 3,78 arttı. Aylık bazda en yüksek artış posta ve kurye hizmetlerinde kaydedildi. H-ÜFE’deki yıllık artış ise yüzde 78,09 oldu.

Haber Merkezi / Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Hizmet Üretici Fiyat Endeksi (H-ÜFE) Şubat 2022 verilerini açıkladı. Açıklanan verilere göre H-ÜFE, bir önceki aya göre yüzde 3,78, bir önceki yılın aynı ayına göre ise yüzde 78,09 artış gösterdi. H-ÜFE on iki aylık ortalamalara göre de yüzde 41,85 arttı.

TÜİK verilerine göre; şubat ayında ulaştırma ve depolama hizmetlerinde yüzde 4,74, konaklama ve yiyecek hizmetlerinde yüzde 4,15, bilgi ve iletişim hizmetlerinde yüzde 4,11, mesleki, bilimsel ve teknik hizmetlerde yüzde 2,76, idari ve destek hizmetlerde ise yüzde 2,49 artış gerçekleşti. Söz konusu dönemde gayrimenkul hizmetlerinde yüzde 0,08 azalma oldu.

Post ve kurye hizmetleri yüzde 7,90 arttı

Aylık H-ÜFE’ye göre, 16 alt sektör daha düşük, 11 alt sektör daha yüksek değişim gösterdi. H-ÜFE’de hava yolu taşımacılığı hizmetleri yüzde 0,45, bilgi hizmetleri yüzde 0,23, gayrimenkul hizmetleri yüzde 0,08 ile aylık azalış gösteren alt sektörler oldu.

Buna karşılık posta ve kurye hizmetleri yüzde 7,90, programcılık ve yayıncılık hizmetleri yüzde 7,03, kara taşımacılığı ve boru hattı taşımacılığı hizmetleri yüzde 6,18 ile endekslerin en fazla arttığı alt sektörler oldu.

Gayrimenkul hizmetlerinde artış yıllık yüzde 190,51

Yıllık H-ÜFE’ye göre 21 alt sektör daha düşük, 6 alt sektör daha yüksek değişim gösterdi. H-ÜFE sektörlerinde yıllık en düşük artış, telekomünikasyon hizmetlerinde yüzde 15,79, hukuk ve muhasebe hizmetlerinde yüzde 22,79, büro yönetimi, büro destek ve diğer iş destek hizmetlerinde yüzde 26,47 olarak gerçekleşti.

Buna karşılık gayrimenkul hizmetleri yüzde 190,51, su yolu taşımacılığı hizmetleri yüzde 190,21, depolama ve destek hizmetleri (taşımacılık için) yüzde 132,03 ile endekslerin en fazla arttığı alt sektörler oldu.

Paylaşın

Uluslararası Af Örgütü’nden Dikkat Çeken Türkiye Raporu

0

Uluslararası Af Örgütü’nün dünyada insan haklarının durumunu değerlendirdiği 2021-22 yıllık raporu yayımlandı. Dünya ile eş zamanlı yayınlanan Türkiye raporunda “Yargı sistemindeki derin kusurlar 2021’de de giderilmedi” tespiti yer aldı.

Küresel, bölgesel ve ülkelerdeki insan haklarının durumunu özetleyen raporlarını yıllık olarak hazırlayan Af Örgütü, Türkiye raporunda şu başlıklar ele alındı: Aşırı Devlet Müdahalesi, Muhalefete Yönelik Baskılar, İfade Özgürlüğü, İnsan Hakları Savunucuları, Kadınların ve Kız Çocukların Hakları, LGBTİ+ Hakları, Toplanma Özgürlüğü, Örgütlenme Özgürlüğü, İşkence ve Diğer Türde Kötü Muamele, Zorla Kaybetmeler, Mülteci ve Göçmenlerin Hakları.

Türkiye “gri liste”ye alındı

Uluslararası Af Örgütü Türkiye Direktörü Ece Ünver, rapor hakkında yaptığı açıklamada, 2020 yılı sonunda çıkan Kitle İmha Silahlarının Yayılmasının Finansmanının Önlenmesine İlişkin Kanunun sivil toplum örgütlerinin çalışmalarını olumsuz etkilediği belirtti ve Ekim’de Mali Eylem Görev Gücü’nün (FATF) Türkiye’yi daha yakından izlemek için “gri liste”ye aldığını hatırlattı.

Ünver, “Sivil toplum kuruluşları olarak bizler böyle bir atmosferde başladığımız yılı geride bırakırken Türkiye’den pek çok hak ihlali de bu yıl da raporlarımıza yansıdı.” dedi.

“En büyük kayıplardan biri İstanbul Sözleşmesi”

Ece Ünver, 2021 yılının en büyük kayıplarından biri olarak İstanbul Sözleşmesi’ni gösterdi:

“Kadınlara Yönelik Şiddet ve Ev İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye İlişkin Avrupa Konseyi Sözleşmesi’nden çekilerek Türkiye, kadınları ve kız çocukları ayrım gözetmeksizin tüm şiddet biçimlerine karşı koruyan hayati önemdeki bir sözleşmeden yoksun bırakıldı.

“Muhalefete, örgütlenme özgürlüğüne ve ifade özgürlüğüne dönük açılan ve yıllara yayılan davalar ya sonuçlanmadı ya da insan hakları savunucuları haksız bir biçimde cezalara çarptırıldılar.

“Tüm bunlara karşın toplanma özgürlüğüne sahip çıkanlar yıl boyunca ülkenin çeşitli noktalarında barışçıl gösteriler gerçekleştirdi. Her ne kadar bu gösterilere dönük orantısız polis müdahaleleri ve gözaltılar yaşansa da başta toplumsal cinsiyet eşitliğini savunanlar olmak üzere, haklarını talep edenlerin bir araya gelişi umut vericiydi.”

“Yargı reformu paketleri yetersiz kaldı”

2021 Türkiye raporu önsözünde şu özete yer verildi:

“Adalet Bakanlığı’nın hazırladığı yeni İnsan Hakları Eylem Planı ve iki Yargı Reformu Paketi, yargı sistemindeki derin kusurları gidermekte yetersiz kaldı.”

Muhalif siyasetçiler, gazeteciler, insan hakları savunucuları ve diğer kişiler temelsiz soruşturmalar, yargılamalar ve mahkumiyet kararlarıyla karşı karşıya kalmaya devam etti. Hükümet yetkilileri LGBTİ+’ları homofobik söylemlerle hedef aldı.

Barışçıl toplanma özgürlüğü sert bir biçimde sınırlandırıldı. Yeni bir yasa, sivil toplum örgütlerinin örgütlenme özgürlüğünü aşırı derecede kısıtladı. İşkence ve diğer türde kötü muameleye ilişkin ciddi ve güvenilir iddialarda bulunuldu.

Türkiye 5 milyon 200 bin göçmen ve mülteciye barınma sağladı ancak binlerce sığınmacının ülkeye girişi engellendi. Mülteci karşıtı söylemin yükselişiyle mültecilere ve göçmenlere yönelik fiziksel saldırılar arttı.”

Raporda neler var?

Altı sayfalık Türkiye raporunda öne çıkanlar şöyle:

Yargı

AİHM Selahattin Demirtaş, Osman Kavala, Ahmet Altan, Nazlı Ilıcak başta olmak üzere Türkiye hakkında pek çok hak ihlali kararı verdi. Aralık ayında Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi Türkiye’ye, Osman Kavala’nın serbest bırakılması yönündeki AİHM kararına uymadığı için hakkında ihlal prosedürü başlatılacağını resmen bildirdi.

AİHM, Vedat Şorli/Türkiye Davası’nda verdiği emsal bir kararla Cumhurbaşkanı’na hakareti suç sayan Türk Ceza Kanunu Madde 299’un ifade özgürlüğü hakkıyla bağdaşmadığına hükmetti ve hükümeti ilgili mevzuatı Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi Madde 10’a uygun hale getirmeye çağırdı.

Halkların Demokratik Partisi (HDP) üyeleri ile eski eş başkanı Selahattin Demirtaş’ın da aralarında bulunduğu 108 kişi hakkındaki 29 ayrı suçu içeren iddianame yargılamaya dönüştü.

İnsan hakları savunucuları

Gezi Parkı Davası ve Osman Kavala’nın yıllardır süren tutukluluğu devam etti: Beraat, bozma, birleştirme ve AİHM kararları eksenindeki gündemde 2021 yılında da Osman Kavala ve Gezi Parkı protestoları nedeniyle yargılanan sanıklar hakkında yargılama süreci somut bir suçlamaya ya da delillere dayanmadı.

Toplanma özgürlüğü

Boğaziçi Üniversitesi protestoları sırasında yüzlerce öğrencinin gereksiz ve aşırı güç kullanılarak gözaltına alınması, tutuklamalar, ev hapisleri raporda yer bulurken, yıl sonu itibariyle iki öğrenci hâlâ tutukluydu.

2018’de Cumartesi Anneleri/İnsanları’nın 700. Haftasında yapılan orantısız polis müdahalesiyle yaşananlar sonrası Mart’ta başlayan davada 46 kişi yargılanıyor.

8 Mart Dünya Kadınları Günü’nde Feminist Gece Yürüyüşü’ne katılan 17 kadın “Cumhurbaşkanına hakaret” ve Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu’na muhalefet suçlamalarıyla gözaltına alındı, kadınlar hakkında sekiz yıla kadar hapis cezası istemiyle hazırlanan iddianameyi kabul edildi.

Nisan’da Rize’nin İkizdere ilçesinde jandarma, köyde taş ocağı açılması kararını protesto eden köylülere biber gazıyla karşılık verdi. Taş ocağının çevreye hasar vereceğini ve içme suyunu kirleteceğini savunan köylülerden bazıları gözaltına alındı.

İstanbul Onur Yürüyüşü art arda altıncı kez yasaklandı. Polis, protestocuları dağıtmak için gereksiz ve aşırı güç kullandı, en az 47 kişiyi gözaltına aldı. Davanın ilk duruşması Kasım’da görüldü.

Örgütlenme özgürlüğü

Haziran’da Anayasa Mahkemesi, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın HDP’nin kapatılması ve partinin 451 yöneticisi ve üyesine beş yıllık siyaset yasağı getirilmesi istemiyle hazırladığı iddianameyi kabul etti. Sanıklar terörle mücadele yasaları kapsamında sürdürülen kovuşturmalar ve mahkumiyet kararlarına dayalı olarak devletin bütünlüğüne aykırı eylemlerin odak noktası olmakla suçlanıyor.

İşkence ve diğer türde kötü muamele

Bu başlıkta, Mehmet Sıddık Meşe davası ve Avrupa İşkenceyi Önleme Komitesi’nin Ocak’taki Diyarbakır cezaevini ziyareti yer buldu. Yıl sonu itibariyle Komite’nin raporu henüz yayımlanmadı.

Kandıra Cezaevi’nde Garibe Gezer hücresinde ölü bulundu. Gezer’in intihar ettiği iddia edildi. Gezer, ölümünden önce infaz koruma memurları tarafından sistematik olarak işkenceye ve cinsel saldırıya maruz bırakıldığını bildirmişti. Savcılık, iddialara ilişkin dosyada takipsizlik kararı verdi.

Mülteci ve göçmenlerin hakları

Resmi verilere göre Kasım itibariyle Türkiye’de 5 milyon 200 bin civarında göçmen ve mülteci yaşıyordu. Bunlardan 3 milyon 700 bini geçici koruma statüsünde olan Suriyelilerdi.

Temmuz’da yetkililer İran sınırındaki duvarın uzatılacağını duyurdu. Aynı ay Van Valiliği Ocak’tan beri 34 bin 308 kişinin sınırdan ülkeye girişinin engellendiğini açıkladı. Basında Türkiye’nin ülkeye düzensiz bir şekilde girmeye çalışan Afganları İran’a geri itmeyi sürdürdüğüne ilişkin haberler yer aldı.

Eylül’de göç yetkilileri Ankara’yı Suriyeliler için geçici koruma kaydına kapattı ve koruma statüsü veya ikamet izni olmayan düzensiz göçmenlerin sınır dışı edileceğini duyurdu. Yıl içinde Suriyelilere yönelik şiddetli saldırılar yaşandı.

“Türkiye: 2021 yılında Türkiye’nin dört bir yanında hak ihlalleri ve dört bir yanında protestolar vardı” başlıklı raporun tamamına buradan ulaşabilirsiniz.

Paylaşın

‘Rusya, Ukrayna’da İki Talebinden Vazgeçti’ İddiası

0

Financial Times gazetesi, Rusya’nın bugün İstanbul’da devam edecek Ukrayna ile müzakerelerde, ülkenin “Nazilerden arındırılması” talebinden vazgeçtiğini ve askeri bir ittifaka girmemesi halinde AB üyesi olabilmesine izin vermeye hazırlandığını yazdı.

Gazete, görüşmeler hakkında bilgi sahibi dört kişiye dayandırdığı haberinde, Moskova ve Kiev’in çatışmaların durdurulmasını görüştüğünü ve olası bir anlaşmanın parçası olarak, Ukrayna’nın güvenlik garantileri ve potansiyel AB üyeliği karşılığında NATO üyesi olma isteğinden vazgeçmesinin gündemde olduğunu belirtti.

Anlaşma henüz sonuçlandırılmadığı için adının açıklanmasını istemeyen yetkililerin verdiği bilgilere göre, taslak ateşkes anlaşması metninde, Rusya’nın başta dile getirdiği üç ana ana talep olan “Nazilerden arındırılma” ve “Silahsızlanma” ve “Ukrayna’da Rusça için yasal koruma” yer almıyor.

Tarafların temsilcilerinin bugün İstanbul’da bugün dördüncü tur görüşmelere başlayacağını belirten gazete, Rusya’nın ödünlerinin, Ukrayna’nın beklenenden daha sıkı bir direniş göstermesi ve Rusya’nın operasyonel yetersizlikleri sonucu bir aydır süren işgalin genel anlamda durma noktasına gelmesi sonucu olduğunu vurguluyor.

‘Perdeleme kaygısı’

Ancak Ukrayna ve Batılı destekçilerinin Putin’in görüşmeleri yorgun güçlerini tazelemek ve yeni bir saldırı başlatmak için bir perdeleme olarak kulanmasından şüphe duyduğu vugulanıyor.

Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy’nin partisinin parlamentodaki lideri ve Kiev’in müzakere ekibinin bir parçası olan David Arakhamia da, gazeteye yaptığı açıklamada tarafların güvenlik garantileri ve Ukrayna’nın olası AB üyeliği konusunda uzlaşmaya yakın olunduğunu belirtiyor, ancak büyük bir ilerleme ihtimali konusunda ihtiyatlı olunması gerektiğine dikkat çekiyor.

Arakhamia “En başından beri tüm meseleler masada ama hala çözülemeyen noktalar var” diyor. Görüşmelere yakın bir başka kaynak da Rusya’nın neredeyse her gün hem askeri baskı hem de Kiev’in silahsızlanması konularında tutum değiştirmesinden kaygılı olduklarını belirtiyor.

Kremlin Söcüsü Dimitri Peskov’un da “Rusya görüşmelerdeki ilerlemeler konusunda konuşamaz ve konuşmayacaktır. Bu sadece müzakere sürecine zarar verir” dediği aktarılıyor. Değerlendirilen anlaşmaya göre, Ukrayna’nın NATO üyeliğinden vazgeçmesinin yanı sıra, nükleer silah geliştirme ve topraklarında yabancı askeri üs bulundurmamasının da öngörüldüğü kaydediliyor.

Karşılığında da, Ukrayna’nın aralarında Rusya, ABD, İngiltere, Kanada, Fransa, Almanya, Çin, İtalya, Polonya, İsrail ve Türkiye’den güvenlik garantileri alacağı söyleniyor.

Ancak Ukrayna lideri Volodimir Zelenskiy’nin herhangi bir anlaşmanın garantörler tarafından kabul edilmesi ve parlamentolar tarafından onaylanması gerektiğini söylediği hatırlatılıyor. Zelenskiy’nin ayrıca, anayasayı değiştirmeden önce anlaşmayı referanduma sunacağını söylediği ve bunun en az bir yıl alacak bir süreç olduğu kaydediliyor.

Arakhamia ise “Uzlaşılan tek konu uluslararası garantiler. Ukrayna bunu istiyor ama bunun için hala garantörlerin onayı gerek, aksi takdirde anlaşma asla olmaz” diyor.

Değerlendirilien taslak metinde, Ukrayna’nın Rusya’nın 2014’te ele geçirdiği iki bölgesini geri alma talebinden bahsedilmediği ve bunun Putin ve Zelenskiy arasında gelecekte yapılacak müzakerelere bırakıldığı ifade ediliyor.

Arakhamia Moskava’nın Rusya’nın, Kiev’in Kırım’ın ve doğudaki iki bölgenin ilhakını tanımasını talep ettiğini söylüyor ve “Bağımsızlık Bildirgemiz’in dışındaki hiçbir sınırı kabul etmeyeceğiz. Bu en kritik nokta” diyor.

Ateşkes anlaşması başarılı olursa, Ukrayna ve Rusya dışişleri bakanlarının buluşup, güvenlik garantilerini ve Rusça’nın Ukrayna’da korunması gibi sosyal meselelerdeki anlaşmaları sonuçlandıracağı ifade ediliyor. Bunu da Putin ve Zelenskiy arasındaki bir görüşmenin izleyeceği kaydediliyor. Ancak Kremlin Sözcüsü Peskov’un böyle bir görüşme için “herhangi bir hareket” olmadığını söylediği de aktarılıyor.

(Kaynak: BBC Türkçe)

Paylaşın

Fırında Patatesli Sazan, Malzemeleri, Hazırlanışı

0

Bu harika tarif size, garnitür hazırlamakla zaman kaybetmeden doyurucu ve lezzetli bir akşam yemeğini hızlıca nasıl hazırlayacağınızı gösterecek. Ailenizi bu inanılmaz lezzetli  balık tarifi ile memnun edin.

Haber Merkezi / Ortalama 30 dakikada hazırlayacağınız bu tarifi denedikten sonra yorum bölümüne değerlendirebilirsiniz.

Malzemeleri;

  • 3 adet taze sazan
  • Ortalama 1 kilo patates
  • 150-200 gram mayonez
  • 1-2 diş sarımsak
  • Baharat
  • Ayçiçek yağı
  • Tuz ve karabiber

Hazırlanışı;

  • Öncelikle balıkları temizlemeniz ve acılık verdiği için solungaçlarını kesmeniz gerekiyor,
  • Balıklar temizlendiğinde soğuk su altında iyice yıkayın,
  • Şimdi balıkları baharatlarla ovalayın ve birkaç dakika bekletin,
  • Biraz limon suyu da serpebilirsiniz,
  • Sos için mayonezi ince bir rende üzerine rendelenmiş sarımsakla karıştırıyoruz,
  • Balıklara karabiber ekleyin, iyice karıştırın,
  • Sosun yarısı ile balıkları ovalayın,
  • Diğer yarısını küp küp doğranmış patateslere ekleyip iyice karıştırın,
  • Fırın tepsisini ayçiçek yağı ile yağlayın ve ortasına balığı ve yanlarına patatesleri koyun,
  • 180 derece önceden ısıtılmış fırına atıp altın sarısı olana kadar pişirin,
  • Genellikle 30-40 dakika sürer, ancak balık ve patateslerin hazır olup olmadığını kürdan ile delerek kontrol edin,
  • Afiyet olsun…
Paylaşın

Peynirli Akordeon Patates, Malzemeleri, Hazırlanışı

0

Bu harika yemeğe, ünlü bir müzik aletine benzerliği nedeniyle akordeon patates adı verilmiştir. Sosis versiyonunu denemenizi öneririm. Her durumda, çok lezzetli ve güzel olacağına emin olabilirsiniz.

Haber Merkezi / Ortalama 60 dakikada hazırlayacağınız bu tarifi denedikten sonra yorum bölümüne değerlendirebilirsiniz.

Malzemeleri;

  • 4-6 adet patates (oldukça büyük)
  • 100 gram sert peynir
  • 200 gram yarı tütsülenmiş sosis
  • 50 gram ketçap
  • 100 mililitre bitkisel yağ
  • Taze otlar
  • Tuz

Hazırlanışı;

  • Gerekli tüm malzemeleri hazırlayın,
  • Patatesleri yıkayın, akordeon şeklinde kesin,
  • Bütünlüğü korumak için sonuna kadar kesmeyin,
  • Bir hamur fırçası kullanarak yarıkların arasına ve üstüne bitkisel yağ sürün, ayrıca tuzlayın,
  • Patatesleri fırın tepsisine alın,
  • Önceden ısıtılmış 180 derece fırında 40-45 dakika pişirin,
  • Sosisleri yarım daire şeklinde kesin,
  • Peyniri kaba bir rende üzerine rendeleyin,
  • Patatesler hazır olduğunda sosis parçalarını yarıklara yerleştirin ve ketçabı patateslerin üzerine dökün,
  • Peynir serpin ve 5-7 dakika daha fırına koyun,
  • Patatesleri taze otlar ile süsleyin ve sıcak servis yapın,
  • Afiyet olsun…
Paylaşın

KÜNYE

MESAJ

– Borsa ve Döviz
– Finans
– Enerji
– Otomobil
– Emlak
– Diğer Ekonomi

 

haberkaos.com@gmail.com

Sosyal Medyada Haber Kaos