TÜİK Sağlık Araştırması 2025: Obezite Ve Sigara Kullanımı Artıyor

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK), 2025 yılına ilişkin sağlık araştırması, toplum sağlığına ilişkin önemli veriler ortaya koyarken, obezite ve tütün kullanımındaki artış dikkat çekti.

Öte yandan kadınlarda kanser taramalarına katılımın yükselmesi olumlu gelişmeler arasında yer aldı.

Araştırmaya göre, 15 yaş ve üzerindeki obez bireylerin oranı 2022 yılında yüzde 20,2 iken 2025 yılında yüzde 21,8’e çıktı.

Kadınların yüzde 24,8’i obez, yüzde 32,2’si fazla kilolu olarak belirlenirken; erkeklerde obezite oranı yüzde 18,7, fazla kilolu oranı ise yüzde 43,1 oldu.

Uzmanlar, obezitedeki artışın en önemli nedenlerinden birinin hareketsiz yaşam olduğunu belirtiyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün haftada en az 150 dakika fiziksel aktivite önerisine rağmen, erkeklerin yüzde 83,5’i, kadınların ise yüzde 89,7’si düzenli egzersiz yapmıyor. Haftada 150-300 dakika arasında fiziksel aktivite gerçekleştirenlerin oranı erkeklerde yüzde 4,1, kadınlarda ise yüzde 2,7 seviyesinde kaldı.

Araştırma sonuçlarına göre kadınlar günlük yaşam aktivitelerinde erkeklere kıyasla daha fazla güçlük çekiyor. Merdiven inip çıkmada kadınların yüzde 8,3’ü, erkeklerin ise yüzde 3,7’si zorluk yaşadığını belirtti. Yürümede zorluk yaşayanların oranı kadınlarda yüzde 5,6, erkeklerde yüzde 2,8 olarak kaydedildi. Öğrenme veya hatırlama konusunda güçlük yaşayan kadınların oranı yüzde 5,4 olurken, erkeklerde bu oran yüzde 2,8’de kaldı.

Son 12 ay içerisinde yetişkinlerde en sık görülen sağlık sorunu yüzde 24,3 ile bel bölgesi rahatsızlıkları oldu. Bel ağrılarını yüzde 16,9 ile hipertansiyon, yüzde 16,7 ile boyun bölgesi sorunları, yüzde 11,9 ile diyabet ve yüzde 10,1 ile yüksek kan lipidleri izledi.

Çocuklarda ise üst solunum yolu enfeksiyonları ilk sırada yer aldı. 0-6 yaş grubunda bu hastalık yüzde 28,5 oranında görülürken, ishal yüzde 24 ile ikinci sırada yer aldı. 7-14 yaş grubunda da üst solunum yolu enfeksiyonları yüzde 24,6 ile en yaygın sağlık sorunu olarak kaydedildi.

Sigara ve Alkol Kullanımı Arttı

Araştırma, tütün ve alkol kullanımında da yükseliş olduğunu gösterdi. Her gün tütün ürünü kullanan 15 yaş ve üzeri bireylerin oranı 2022’de yüzde 28,3 iken 2025’te yüzde 30,1’e yükseldi.

Erkeklerin yüzde 42,9’u, kadınların ise yüzde 17,5’i her gün sigara kullandığını belirtti. Buna karşılık hiç sigara kullanmayanların oranı yüzde 66,8’e geriledi.

Son 12 ay içerisinde alkol kullandığını ifade edenlerin oranı da yüzde 12,1’den yüzde 12,6’ya çıktı. Erkeklerde bu oran yüzde 18,7, kadınlarda ise yüzde 6,6 olarak ölçüldü.

Araştırmanın olumlu sonuçlarından biri kadınların kanser taramalarına katılımındaki artış oldu.

40 yaş ve üzeri kadınlarda son bir yıl içinde mamografi yaptıranların oranı yüzde 10,8’den yüzde 16,7’ye yükseldi. Ancak kadınların yüzde 42,4’ünün hayatında hiç mamografi yaptırmadığı görüldü.

Smear testi yaptıran kadınların oranı da arttı. Son bir yıl içinde smear testi yaptıranların oranı yüzde 7,2’den yüzde 11,8’e çıktı. Buna rağmen kadınların yüzde 59’unun bu testi hiç yaptırmadığı belirlendi.

Uzmanlar, erken teşhis açısından tarama oranlarındaki artışın sevindirici olduğunu belirtirken, hiç tarama yaptırmamış kadınlara yönelik farkındalık çalışmalarının sürdürülmesi gerektiğini vurguluyor.