Karaman: Derbe Antik Kenti

Derbe Antik Kenti; Karaman’ın Merkez İlçesi, Ekinözü Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır.

Karaman İl Merkezi’nden Ekinözü Köyü’ne günün belirli saatlerinde toplu taşıma araçları ile ulaşım mümkündür.

Ekinözü köyünün 3 km kuzeyinde yer alan höyük yüzeyinde Bronz Çağı, Hellenistik, Roma ve Bizans dönemlerine ati çanak çömlek parçaları bulunmaktadır.

Hıristiyanlığın ilk yıllarında önemli bir piskoposluk merkezi olan Derbe’nin adı İncil’de de geçmekte ve günümüzde Hıristiyanlar tarafından hac mekânı olarak kabul edilmektedir.

Derbe, Hz İsa’nın havarilerinden Pavlos ve Barnabas tarafından M.S. 47,49 ve 53 yıllarında 3 kez ziyaret edilmiş, Anadolu’da Hıristiyanlığın yayılmasında önemli bir merkez olmuştur.

Pavlos ve Barnabas ilk ziyaretlerinde Kıbrıs, Aspendos, Yalvaç, Konya, Lystra (Hatunsaray) ve Derbe yolunu izlemiş; bu ilk ziyaretlerinde Konya ve Lystra’da iyi karşılanmamışlardır.

Bunun üzerine kısa bir süre sonra bu kentlerden ayrılmak zorunda kalan Pavlos ve Barnabas, Derbe’de çok iyi karşılanmış, uzun süren vaazlar vermiş ve birçok taraftar kazanmışlardır.

(Görseller: arkeologer.blogspot.com)

Paylaşın

Karaman: Mahallaç Kilisesi

Mahallaç Kilisesi; Karaman’ın Karadağ İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçları ile ulaşım sağlanmaktadır.

Karadağ’ın en yüksek noktası olan, 2283 m. yüksekliğindeki Mahalaç Tepesi’nde 4.- 6. yüzyıllara tarihlenen kesme taştan Latin haçı planlı bir kilise, kilisenin kuzeyinde serbest haç planlı bir mezar şapeli, kilisenin batısında manastır binası ve aralarında kalan avluda da sarnıçlar bulunmaktadır.

Bu yapılar taş dehliz ile birbirine bağlanmıştır. Manastır binası tamamen yıkılmıştır. Mahalaç Kilisesi’nin özelliği üç taraftan beşik tonozla desteklenen ortadaki kare mekanın üzerinin bir kule şeklinde yükselmesi ve üstünün kubbe ile örtülmesidir.

Mahallaç kilisenin kuzey doğusunda, yüzeyi kiliseye dönük büyük bir taşın üzerinde Hitit hiyeroglifi ile yazılmış bir kitabe bulunmaktadır. Kitabede Hitit Kralı Hartapus’un adı geçmektedir.

Paylaşın

Karaman: Maraspoli Mağarası

Maraspoli Mağarası; Karaman’ın Merkez İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçları ile ulaşım sağlanmaktadır.

Ermenek Kale’sinin hemen altında bulunan mağaranın iki giriş kapısı vardır. Miyosen killi kireç taşlarında yatay olarak gelişen ve içinden bir yer altı deresi akan mağara, hidrolik olarak aktiftir.

Mağara içi traverten birikimi az olup uzunluğu yaklaşık 200 metredir.  Ermenek’in içme ve sulama suyu ile bazen santral binasını çalıştıran su, bu tünelle sağlanmaktadır.

Yerli ve yabancılar tarafından araştırmalar yapılan mağaranın elektrik ve mevcut kullanılan içme suyu ile sulama suyu dışında ekonomik olarak işletilebilir olmadığı tespit edilmiştir. Maraspolinin dünyanın en büyük yer altı suyunu taşıdığı belirlenmiştir.

Paylaşın

Karaman: Taşkale, Taşmescit

Taşmescit; Karaman’ın Merkez İlçesi, Taşkale Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. İl Merkezi’nden Taşkale Köyü’ne günün belirli saatlerinde ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Geç Roma ve Erken Bizans dönemlerinde önemli bir merkez olan Taşkale, Türklerin Anadolu’ya yerleşmesinden sonra Kızıllar adıyla anılmaya başlanmış.

Tahıl ambarlarının yanına yine kayayı oyarak yapılan şapel, Müslümanların bölgeye yerleşmesinden sonra camiye çevrilmiştir.

Otantik özellikli Türkiye’de eşi olmayan tarihi bir camidir. Günümüzde de ibadete açıktır. Kareye yakın planlı harim, altlı üstlü dört pencereden ışık almaktadır.

Harimin yarısını kaplayan ahşap mahfil katı bulunmaktadır. Kare planlı, tek hacimlidir. Camide 150-200 kişi aynı anda ibadet edebilmektedir.

Paylaşın

Karaman: Yeni Dünya Mağarası

Yeni Dünya Mağarası; Karaman’ın Merkez İlçesi, Bucakkışla Kasabası sınırları içerisinde yer almaktadır. Karaman İl Merkezi’ne 42 km uzaklıktadır.

İl Merkezi’nden Bucakkışla Kasabası’na günün belirli saatlerinde toplu taşıma araçları ile ulaşım mümkündür.

Topal Hacı Çiftliği Mevkii’nde ve Göksu Nehri’nin Gözpınarı diye adlandırılan yerde, nehre yaklaşık 30-35  yükseklikte bulanan doğal bir mağaradır.

Mağaranın yine 20-25 metre yükseğinde bir şapel yer almaktadır. Mağaranın dip kısımlarında bir gölet bulunmaktadır.

Buradan çıkan su mağaranın aşağısında bulunan büyük çınar ağaçlarının dibinden Göksu Nehri’ne karışmaktadır.

Yeni Dünya Mağarası’nın yapısı mermerden oluşmakta oluşmaktadır ve içerisinde görsel güzellik sunan çok sayıda sarkıt ve dikitler bulunmaktadır.

Paylaşın

Karaman: İsmail Hacı Tekkesi

İsmail Hacı Tekkesi; Karaman’ın Merkez İlçesi, Yeşildere Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçları ile ulaşım sağlanmaktadır.

Karaman–Ereğli güzergâhında, Karaman’a 29 kilometre uzaklıktadır. Tekke binası meyilli bir tepe üzerine kurulmuştur.

Burası vakfiyelerde ve arşiv kayıtlarında Evlad-ı İsmail Hacı Köyü olarak geçer. Yunus Emre’nin dedesi olan İsmail Hacı, cemaati ile beraber Horasan’dan gelmiş, Karamanoğlu II. İbrahim Bey’den Yerce isimli bölgeyi satın alarak yerleşmiştir.

Yavuz Sultan Selim adına tutulan Karaman Eyaleti il yazıcı defterinde bu geliş ve yerleşme şöyle anlatılmaktadır: Karye-i Şeyh Hacı İsmail an Kaza-i Larende Mezkûr Şeyh İsmail Hacı an Cemaatin dervişleri ile diyar-ı Horasan’dan gelmiş azizdir. Burada tavattun etmiş.

Daha sonraki vesikalarda burası Evladı Hacı İsmail Köyü adını almıştır. İsmail Hacı Tekkesi’nde İsmail Hacı’nın mezarı vardır. Tekkenin tam ortasına rastlayan duvara ve dört tahta sütuna dayanan mihraplı kısım mescittir.

Mescidin sağında zikir odası, misafirhane ve kahve ocağı, solunda da ahırlar vardır. İsmail Hacı Türbesi 2007 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın katkılarıyla restore edilmiştir.

Paylaşın

Karaman: Tol Medresesi

Tol Medresesi; Karaman’ın Ermenek İlçesi, Çınarlı Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçları ile ulaşım sağlanmaktadır.

Medrese Karamanoğlu hükümdarlarından Mahmut Bey’in oğlu Emir Musa Bey tarafından 1339 yılında yaptırılmıştır. Medrese, açık avlulu ve üç eyvanlı ve tek katlıdır. Açık revaklarla çevrili dört köşe bir ile iki tarafta medrese odaları, güney tarafında eyvan ve bunun sağında ve solunda kubbeli kısımlar, giriş bölümünün iki tarafında da tonozlu odalar bulunmaktadır.

Eyvanın sağ tarafındaki odada medreseyi yaptıran Emir Musa Bey ile ailesinden bazı kimselerin mezarları yer almaktadır. Kesme taştan inşa edilen yapı, Karamanoğulları döneminde yapılan ilk büyük medrese özelliği taşımaktadır. Ortasında bir havuz bulunan avlunun üç tarafı, üzeri beşik tonozlarla örtülü revaklarla çevrilidir.

Dikdörtgen planlı avlunun iki tarafında medrese odaları, güneyinde bir eyvan ve bu eyvanın iki yanında kubbeli mekanlar bulunmaktadır. Eyvanın sağında bulunan mekan medreseyi yaptıran Emir Musa Bey ile ailesine ait türbedir. Diğer taraftaki bölüm ise dershane olarak kullanılmıştır.

Girişin iki yanında da yine iki tonozlu oda yer almaktadır. Medresenin portal nişinin üst tarafında zengin bir mukarnas dekoru, bunun altında kitabesi yer almaktadır. İki tarafta bulunan yan nişler zengin dekorludurlar. Burada mukarnas dolguların etrafını çeviren sivri kemer üzerinde ağaç işlemeler ve mihraplarda kullanılan tezyini motiflerin taş üzerine işlenmiş bir örneği görülmektedir.

Paylaşın

Karaman: Fisandon Kilise Camii

Fisandon Kilise Cami; Karaman’ın Merkez İlçesi, Dereköy Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. İl Merkezi’ne uzaklığı 7 kilometredir.

İl Merkezi’nden günün belirli saatlerinde Dereköy Köyü’ne toplu ulaşım araçları ile ulaşım sağlanmaktadır.

Bir kaya kitlesinin üzerinde yaptırılan caminin 9-10. yy arasında inşa edildiği tahmin edilmektedir. Kilise, İstanbul Bizans mimarisinin Yunan haçı biçimindeki klasik plana sahiptir.

16. yüzyılda Karaman Beylerbeyi Sinan Paşa tarafından camiye dönüştürülmüştür. Haç planlı yapıda haçın kolları üzeri beşik, aralarda kalan köşe hücreleri ise çapraz tonozlarla örtülmüştür.

Yalnız kesme taş kullanılmakla birlikte ortasında bir kubbe bulunan yapının dış yüzeyleri, bazıları kör, bazılarının içlerinde pencereler açılmış dizi halindeki kemerlerle hareketlendirilmiştir.

Beşik tonozlu narteksi yok olmuştur. Camiye dönüştürülürken kuzey bölümüne bir giriş kısmı ve minare eklenmiştir. Cami ibadete açıktır.

Paylaşın

Karaman: Madenşehir Örenyeri

Madenşehir Örenyeri; Karaman’ın Merkez İlçesi, Madenşehir Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. İl Merkezi’nden Madenşehir Köyü’ne günün belirli saatlerinde toplu taşıma araçları ile ulaşım sağlanmaktadır.

Örenyeri, Karaman İl Merkezi’ne 37 kilometre uzaklıktadır. Halen bir bölümü ayakta duran yapılar incelendiği zaman yapıldığı devrin sanatı, mimarisi hakkında fikir vermektedir. Köyün girişinde yer alan Binbirkilise yapılarının en büyüğü bir numaralı bazilikadır.

Yapı ilk kez 500 yılında inşa edilmiş, Arap ihtilasında harap olduktan sonra 900 yıllarında tamir edilmiştir. Bir numaralı bazilikadan kuzeye doğru giden yolun her iki tarafında Nekropol (mezarlık) alanı bulunmaktadır.

Bu alanda yüzeye yayılmış lahit ve lahit kapakları görülebilmektedir. Bu lahitlerden bazılarının dış yüzleri kabartma figürlerle süslüdür. Bazılarında da sadece bir hac kabartması vardır.

Madenşehir Köyü’nden Üçkuyu Köyü’ne giden yolun kenarında Yukarı Ören olarak adlandırılan eski bir Türk köyü kalıntıları olan örenin içerisinde kiliseler bulunmaktadır. Bunlardan on numaralı kilise Binbirkilise mimarisinde yuvarlak planlı binaların temsilcisidir.

 Karaman’ın kuzeyinde yer alan ve volkanik bir dağ olan Karadağ kitlesinin üzerinde Orta Çağ Bizans sanatını yansıtan birçok kalıntı vardır. Bu kalıntılar Madenşehir, Yukarı ve Değle adıyla bilinen ören yerlerinde yoğunluk göstermektedir. Bu bölge yöre halkı arasında Binbir Kilise olarak adlandırılmıştır.

Bölgedeki yapıların tarihsel süreç içerisindeki başlangıç ve bitiş tarihleri kesin olarak bilinmemekle birlikte Bizans dönemine tarihlenmektedir. Karadağ’ın, Hititler tarafından kutsal kabul edilmiş olması, Mahalaç Tepesi’nde bulunan hiyeroglif kitabe, Başdağ’da bulunan askeri yapılar, buradaki yerleşimlerin Bizans devrinden daha önce var olduğunu kanıtlamaktadır.

Binbirkilise’de dini yapıların çokluğu dikkat çekicidir. Ancak bu dini yapıların yanında manastırlar, sarnıçlar, mezar yapıları, askeri yapılar ve konutlar da bulunmaktadır. Binbirkilise yapıları düzgün kesme taşlarla ve kireç harcı ile inşa edilmiştir. Dini yapılarda bazilikan, Latin haçı, serbest haç, yonca ve yuvarlak planlar görülmektedir.

Paylaşın

Karaman: Tartan Konağı

Tartan Konağı; Karaman’ın Merkez İlçesi, Tapucak Mahallesi, Tartan Sokak üzerinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçları ile ulaşım sağlanmaktadır.

Tartan Konağı 1810 tarihinde Tartanzade’lerden Hacı Ahmet Efendi tarafından yaptırılmıştır. Anadolu Türk ev mimarisinin güzel örneklerinden biri olan yapı, orta sofa planlı ve iki katlıdır.

Evde ahşap süslemeden daha ziyade kalem işi süslemeler dikkati çekmektedir. Birinci kat sofasının sekizgen tavanında Sultanahmet Cami, Dolmabahçe Sarayı, Kız Kulesi, II. Mahmut Türbesi, Çarklı vapur, yelkenli gemi gibi, batılılaşma dönemine ait özellikler taşıyan resimler bulunmaktadır.

Tartan Evi’nin alt katı daha çok günlük kullanılan mekandır. Mutfak, kiler, buzhane gibi bölümler alt katta yer alıyor. Üst katta ise oturma bölümleri ve yatak odaları yer alıyor.

Tartan Evi’nin alt giriş kapısı, Binbir Kilise’den getirilen taşlarla yapılmıştır. Konak, sadece Tartan ailesine ev sahipliği yapmakla kalmamış, yıllar boyunca şehirlerarası yolculuk yapanları da ağırlamıştır.

Paylaşın