Erken Menopoz, Yüksek Tansiyon İçin Gizli Bir Uyarı İşareti Olabilir
Yaklaşık 108 bin kadının verilerinin incelendiği kapsamlı bir araştırma, 40 yaşından önce menopoza giren kadınlarda yüksek tansiyon riskinin belirgin şekilde arttığını ortaya koydu.
Haber Merkezi / Menopoz, kadınlarda yumurtalıkların östrojen ve progesteron üretimini zamanla azaltmasıyla birlikte adet döngüsünün kalıcı olarak sona erdiği doğal bir yaşam evresidir. Genellikle 45 ila 55 yaşları arasında başlayan bu süreç, bazı kadınlarda 40 yaşından önce gerçekleşebiliyor.
“Erken menopoz” olarak adlandırılan bu durumun kemik sağlığı ve doğurganlık üzerindeki etkileri uzun yıllardır biliniyor. Ancak son bilimsel araştırmalar, erken menopozun yalnızca üreme sağlığını değil, kalp ve damar sağlığını da yakından ilgilendirdiğini ortaya koyuyor.
Genellikle belirti vermeden ilerleyen yüksek tansiyon; kalp krizi, inme ve böbrek yetmezliği gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilen önemli bir hastalık. İspanya’da yürütülen kapsamlı bir araştırma ise menopoza girme yaşı düştükçe, ilerleyen yıllarda yüksek tansiyon gelişme riskinin arttığını gösteriyor.
Yaklaşık 108 Bin Kadının Verileri İncelendi
Alicante’deki Dr. Balmis Üniversite Hastanesi’nden Dr. Vicente Arrarte liderliğinde yürütülen ve Menopause dergisinde yayımlanan çalışmada, dünyanın en büyük sağlık veri tabanlarından biri olan UK Biobank’e kayıtlı yaklaşık 108 bin kadının sağlık verileri değerlendirildi.
Araştırmaya dahil edilen kadınlar, 2006-2010 yılları arasında takibe alındı ve 2023 yılının sonuna kadar izlendi. Bu süreçte katılımcıların yaklaşık yüzde 17’sinde yüksek tansiyon gelişti.
Ancak veriler ayrıntılı olarak incelendiğinde menopoz yaşı ile hipertansiyon riski arasında dikkat çekici bir ilişki ortaya çıktı.
Erken Menopoz, Hipertansiyon Riskini Artırıyor
Araştırmanın öne çıkan bulguları şöyle sıralandı:
En yüksek risk genç yaşta menopoza girenlerde görüldü. Menopoza 25-35 yaşları arasında giren kadınlar, hipertansiyon açısından en yüksek risk grubunu oluşturdu.
40 yaşından önce menopoza giren kadınlarda, 45 yaşından sonra menopoza girenlere kıyasla yüksek tansiyon gelişme olasılığının yüzde 12 daha fazla olduğu belirlendi.
Erken menopoz yaşayan kadınların yaklaşık yüzde 23’ünde hipertansiyon gelişirken, normal yaşta menopoza giren kadınlarda bu oran yüzde 17’nin altında kaldı.
Doğal ve Cerrahi Menopoz Aynı Sonucu Vermiyor
Araştırmanın dikkat çeken bulgularından biri de menopozun oluşum şekliyle ilgili oldu.
Yumurtalıkların cerrahi olarak alınması sonucu menopoza giren kadınlarda, diğer sağlık faktörleri dikkate alındığında, doğal yolla erken menopoza giren kadınlardaki kadar belirgin bir hipertansiyon risk artışı saptanmadı.
Araştırmacılar, bu bulgunun vücudun doğal menopoz ile cerrahi menopoz süreçlerine farklı biyolojik mekanizmalarla yanıt verebileceğine işaret ettiğini belirtiyor.
Uzmanlar: Menopoz Yaşı Kardiyovasküler Risk Değerlendirmesine Dahil Edilmeli
Araştırmada yer almayan Menopoz Derneği uzmanlarından Dr. Stephanie Faubion, kadınların kardiyovasküler risk değerlendirmelerinde menopoz yaşının da dikkate alınması gerektiğini vurguluyor.
Dr. Faubion, tıbbi açıdan engel bulunmayan erken menopoz hastalarında, normal menopoz yaşına kadar hormon tedavisinin önerildiğini belirterek şu değerlendirmeyi yapıyor:
“Erken menopoz yaşayan kadınlar, kan basıncı ve diğer kardiyovasküler risk faktörleri açısından düzenli olarak takip edilmelidir.”
Bulgular Güçlü, Ancak Nedensellik Henüz Kanıtlanmadı
Araştırmacılar, elde edilen sonuçların erken menopozun doğrudan yüksek tansiyona neden olduğunu kesin olarak göstermediğinin altını çiziyor.
Bununla birlikte, çalışmanın yaklaşık 108 bin kadını kapsaması ve katılımcıların 17 yıla yakın süreyle takip edilmesi, elde edilen bulguların bilimsel açıdan güçlü kabul edilmesini sağlıyor.
Uzmanlara göre bundan sonraki araştırmalar, erken menopozun damar yapısını hangi biyolojik mekanizmalarla etkilediğini ve erken dönemde uygulanacak koruyucu tedavilerin hipertansiyon riskini ne ölçüde azaltabileceğini ortaya koymayı hedefleyecek.
