Batman: Şey Hosel Köprüsü

Şey Hosel Köprüsü; Batman’ın Beşiri İlçesi, Kaşüstü Köyü, Ulular Mezrası sınırları içerisinde yer almaktadır.

Kaşüstü Köyü, Batman İl Merkezinin 72 km, Beşiri İlçe Merkezinin de 50 km güneydoğusunda bulunmaktadır.

Köprüs, Garzan Çayı üzerine inşaa edilmiştir. Kitabesi veya vakfiye kaydı bulunmayan köprünün hangi tarihte ve kim tarafından yaptırıldığı bilinmemektedir.

Doğu-batı yönünde iki yana meyilli, dik açılı plan şeması özelliğindeki köprünün ayakları, çayın iki yakasındaki kayalık alana oturtulmuştur.

Kalan izlerden iki kemer gözlü olduğu anlaşılmaktadır. Yapım malzemesi olarak dış kaplamada düzgün kalker taşı, iç dolguda ise moloz taş ve cas harcı kullanılmıştır.

Paylaşın

Batman: Çayhan Köprüsü

Çayhan Köprüsü; Batman’ın Kozluk İlçesi, Çayhan Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Çayhan Köyü, Kozluk İlçesinin kuş uçumu 10 km güneydoğusundadır.

İlçe Merkezi’nden Çayhan Köyü’ne günün belirli saatlerinde toplu ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. Köprü, Çayhan Çayı’nın 375 m kuzeydoğusundadır.

Çayhan Köprüsü, Çayhan Çayı’nın üzerine doğu-batı doğrultulu inşa edilmiş ve günümüzde sadece 4 adet ayak kalıntısı kalmıştır.

Muhtemelen 3 gözlü bir köprüdür. Ortadaki ayak kalıntılarından yola çıkarak bu köprünün yuvarlak kemerli gözlere sahip olduğu anlaşılmaktadır.

Yapım malzemesi olarak ayakların dış yüzeyinde düzgün blok taşlar, içinde ise moloz taşlar kullanılmış olup yörede sıkça kullanılan cas harcı ile sıvanmıştır.

Paylaşın

Batman: Yukarı Alıçlı Köprüsü

Yukarı Alıçlı Köprüsü; Batman’ın Kozluk İlçesi, Yukarı Alıçlı Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Köy, Kozluk İlçesinin kuş uçumu 3.15 km kuzeydoğusundadır.

İlçe Merkezi’nden Yukarı Alıçlı Köyü’ne günün belirli saatlerinde toplu taşıma araçları ile ulaşım mümkündür.

Bölgede Alıçlı Deresi olarak bilinen dere yatağının kuzey kıyısında yıkılmış köprü ayağı mevcuttur.

Günümüze ulaşan kalıntılara bakıldığında köprünün yapım malzemesi moloz taş ve yörede sıkça kullanılan cas harcı kullanılmıştır. Köprünün günümüze ulaşan ayak kalıntısı oldukça tahrip olmuştur.

Paylaşın

Batman: Sinan (Zilek) Köprüsü

Sinan (Zilek) Köprüsü; Batman’ın Merkez İlçesi, Soğuksu (Zorava) Köyünün 2.4 km güneybatısında yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Köprü, Devlet Demir Yolları tarafından 1939-1944 yılları arasında inşa edildiği bilinmektedir. Zilek Köprüsü, Batman Çayı üzerinde Batman ili ile Diyarbakır illeri arasında tren yolu köprüsü olarak kullanılmaktadır.

Köprü, doğu-batı doğrultulu, on gözlü, yuvarlak kemerli olarak inşa edilmiştir.

Köprünün ayaklarını akıntıda korumak amacıyla, köprü ayağından bağımsız olarak yapılan sekizgen biçiminde sel yaranlar yer almaktadır. Köprü sonraki dönemlerde çeşitli onarımlar görmüştür.

Paylaşın

Batman: Deliktaş Köprüsü

Deliktaş Köprüsü; Batman’ın Sason İlçesi sınırları içerisinde bulunan Çakırpınar Köyünün, Deliktaş Mezrasında yer almaktadır.

Deliktaş Mezrası, Sason İlçesinin kuş uçuşu 17 km kuzeydoğusundadır. Köprü ise, Deliktaş Mezarsının 1.2 km kuzeyinde yer almaktadır.

Köprü yörede Asvazin Deresi ve Gelyemir Deresi olarak bilinen derelerin birleştiği noktada doğu-batı doğrultulu tek gözlü olarak inşa edilmiştir.

Köprünün doğu ve batı ayağı ana kayaya oturtulmuştur. Günümüzde köprünün büyük kısmı yıkılmış olup, iki ayağı kısmen korunmuştur.

Köprünün kalan kalıntılarından anlaşıldığı kadarıyla, kemerli bir şekilde inşa edilmiştir. Yapım malzemesi olarak moloz taş ve cas harcı kullanılmıştır. Köprüde genel olarak doğal ve beşeri tahribat söz konusudur.

Paylaşın

Batman: Şeytan Köprüsü

Şeytan Köprüsü; Batman’ın Sason İlçesi sınırları içerisinde kalan Koçkaya (Heşter) Köyünün, Tatlıca (Xılobit) Mezrasının kuzeyinde yer almaktadır.

Koçkaya köyü, Batman İl Merkezinin 75 km kuzeyinde, Sason İlçe Merkezinin ise 35 km kuzeybatısındadır.

Köprü, Batman İli Sason İlçesi ile Diyarbakır İli Kulp İlçesinin doğal sınırını çizen Sarıçoban Çayı üzerinde kuzey-güney yönlü inşa edilmiştir.

Ayakları ana kaya üzerine oturtulan köprüden günümüze çok az kalıntısı ulaşmıştır ve sonradan yapılan onarımlarla köprünün orijinalliği bozulmuştur.

Köprüye ait kalıntılardan yola çıkarak köprünün yapımında moloz taş ve cas harcı kullanılmıştır. Ancak günümüzde köprü, modern işçilikle onarılmış olup halen kullanım görmektedir.

Köprünün hemen güneyindeki kayalık alanda tahribat sonucu işlevini yitirmiş 4 adet sarnıç tespit edilmiştir.

Paylaşın

Batman: Mardinike Külliyesi

Mardinike Külliyesi; Batman’ın Hasankeyf İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Aşağı Şehir’in kuzeydoğu ucunda yer alan ve halk arasında “Mardinike Camii” olarak bilinen alandaki yapılar, Prof. Dr. Oluş Arık tarafından kazılmaya başlanmış, ancak yarım kalması üzerine 2008 – 2010 yıllarında Prof. Dr. Abdüsselam Uluçam başkanlığında yürütülen kazı çalışmalarıyla tamamlanmıştır.

Mardinike Külliyesi iki bloktan oluşmaktadır. Kuzey taraftaki I. Blok, doğu-batı doğrultuda dikdörtgen planlı, revaklı avlu çevresinde yer alan cami ve medrese ile diğer kısımlardaki değişik amaçlar için tasarlanmış bölümleri içermektedir, Güneyde yer alan II. Blok ise giriş avlusu, minare, cami, zaviye, imaret, han anıtsal mezar mekânları ve seramik atölyelerinden oluşmaktadır.

Paylaşın

Batman: Sultan Süleyman Külliyesi

Sultan Süleyman Külliyesi; Batman’ın Hasankeyf İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Aşağı Şehir ortalarında, Merkezi Kazı Alanı olarak adlandırılan alanın kuzey batısında yer alan Sultan Süleyman Camii ve etrafında yer alan yapılar topluluğundan oluşan külliyenin kazısı, 1985 yılında Prof. Dr. Oluş Arık tarafından gerçekleştirilmiştir.

Minare kaidesindeki kitabeye göre bu yapılar, Eyyûbi Sultanı Süleyman tarafından 1407 yılında yaptırılmıştır. Cami, medrese, imaret ve türbelerden oluşan külliyenin doğu ucunda 1432’de ölen Sultan Süleyman’ın türbesi yer almaktadır.

Düzgün kesme taştan özenle örülen ve süslenen minare, bitişiğindeki taç kapı ve bunun güneyindeki çeşme ile birlikte anıtsal bir cephe konumundadır. Çeşme üzerindeki inşa kitabesinde Sultan Süleyman tarafından 1416 tarihinde yaptırıldığı yazılıdır.

Paylaşın

Batman: Yamaç Külliyesi

Yamaç Külliyesi; Batman’ın Hasankeyf İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Aşağı Şehir’in doğusunda bulunan mağaralardan kuzeye doğru uzanan yamaçta, Prof. Dr. Abdüsselam Uluçam başkanlığındaki 2004 yılı kazılarında cami merkezli bir külliye ortaya çıkarılmıştır.

Yamaç Külliyesi olarak adlandırılan; cami, medrese, zaviye ve bekar hamamından oluşan külliyenin büyük bir bölümü yıkılmıştır.

Yamacın teraslanmasıyla oluşturulan en üst zeminde, dikdörtgen bir avlu ile güneyinde revaklı bir harimden oluşan cami yer almaktadır.

Harim mekânı, enine dikdörtgen planlı ve üç bölümlü tasarlanmıştır. Harim üzeri tonuz, yan hücreler kubbe ile örtülüdür. Avlunun kuzeydoğusunda gizli bir hamam bulunmaktadır.

Paylaşın

Batman: Zeynel Bey Külliyesi

Zeynel Bey Külliyesi; Batman’ın Hasankeyf İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Hasankeyf’in sembolü durumundaki Zeynel Bey Türbesi’nin çevresinde, Prof.Dr. Abdüsselam Uluçam başkanlığında 2004-2005 yıllarında sürdürülen kazılarla büyük bir külliye ortaya çıkarılmıştır.

Türbeden dolayı “Zeynel Bey Külliyesi” adı verilen alanda, değişik zamanlarda yapılmış 3 medrese, 1 imaret, 1 türbe, 1 han ve Dicle kenarında yer alan 1 hamam olduğu tespit edilmiştir.

İki medrese binası ile han ve hamam, Artuklu Dönemi’ne (XIII. yy.) aittir. Türbe ve imaret (cami) Akkoyunlu (XV. yy.); üçüncü medrese, menzil hanı ve diğer ek yapılar ise Osmanlı (XVI.-XVIII. yy.) devrinden kalmadır. Dönem ve mimari üslup farklılıklarına rağmen külliye bir bütün olarak XVIII. yüzyıl sonuna kadar kullanılmıştır.

Türbe (kümbet), Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan tarafından 1473’te oğlu Zeynel Bey için yaptırılmıştır. Türbe, dıştan silindirik, içten sekizgen plandadır.

Gövde yüzeyinde firuze ve lacivert sırlı tuğlalarla mozaik çinilerden oluşan bitkisel ve geometrik dekorasyona yer verilmiştir. “Allah, Muhammed, Ali, Ahmed” adlarının tekrarlandığı ma’kili kufi hatlı Arapça yazıya yer verilmiştir.

Paylaşın