Bitlis Kalesi

Bitlis Kalesi; Bitlis’in Merkez İlçesi, Zeydan Mahallesi, Nurullah Eren Caddesi üzerinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Şehrin adının aldığı Büyük İskender’in komutanlarından Badlis tarafından yaptırılmıştır. (MÖ.312). Bitlis suyunun kollarından iki derenin birleştiği yerde, yalçın bir kaya bloğu üzerindedir. Doğudan batıya doğru uzanmış müstahkem bir mevkiidir.

Çevresi 2800 m. (4000 adım) olan kale, 56 m. yüksekliğinde ve 7 m. genişliğinde olup, üstünde muhteşem bir han sarayı ile 300 ev, 1 han, 1 camii ve 1 minaresinin bulunduğu, yine surları pek sağlam olmayan kalenin kuzey tarafında aşağıya nehre bakan üç kat demir kapısı bulunan bir çarşı, bir bedesten ve bir kaç yüz evin bulunduğu kaydedilmektedir.

Çepeçevre 670 mazgalla tahkim edilmiştir. Bu açık mazgalların altında birer de kapalı mazgal delikleri vardır. Kaleye çıkılması zor ve sarp bir tepe üzerinde yapıldığından, çevresinde savunma hendeği yoktur. Kalede gözetleme kulelerinin, erzak ve cephane dolu mağaraların bulunduğu kaynaklarda belirtilmektedir.

Günümüzde sadece kale mevcut olup zaman zaman yapılan onarımlarla Muhteşem görünüşünü kaybetmemiştir. Kaleden ayrı olarak, Dideban tepesi üzerinde birde kule vardı. Bitlis’in dağlık mahallelerine hakim bir konumda bulunan bu kulenin sadece kalıntıları bulunmaktadır. Evvelce buranın, kaleye işaret veren bir gözetleme yeri olduğu tahmin edilmektedir.

Paylaşın

Keldoş, Malzemeleri, Hazırlanışı

Keldoş; Herkesin mutlaka tadması gereken bir lezzettir. Yapımı o kadar zor olmayan tarifimiz ellerinizle buluştuğunda daha da lezzetlenecektir.

Malzemeleri;

  • Un
  • Tuz
  • Ilık su
  • Ayran
  • Tereyağı

Hazırlanışı;

Mayasız una ılık su katılarak iyice yoğrulur. Yoğrulan hamur orta büyüklükte bir tepsiye konarak el ile tepsinin içinde dağıtılarak düzeltilir. Yanan ocaktaki köz açılır, altındaki kül temizlenir, tepsideki hamur közün içinde açılan yere düzgün konularak üstü sac ile örtülür.

Sacın üstüne köz ateş konur, iyice kızartıldıktan sonra ekmek çıkartılarak soğumaya bırakılır. Soğuyan ekmek ufak ufak bir kaba doğranır, daha önce hazırlanan sarımsaklı ayran ve tereyağı üzerine dökülerek servis yapılır.

Paylaşın

Mastuva, Malzemeleri, Hazırlanışı

Mastuva; Herkesin mutlaka tadması gereken bir lezzettir. Yapımı o kadar zor olmayan tarifimiz ellerinizle buluştuğunda daha da lezzetlenecektir.

Malzemeleri;

  • 2 kg ayran
  • 300 gr pirinç
  • 125 gr tereyağı

Hazırlanışı;

Pirinçler ayıklanıp yıkandıktan sonra geniş bir tencereye bırakılır ve ayran ilave edilir. Tencereye konulan malzeme normal yanan bir ocağın üstünde karıştırılmaya başlanır. Ayranın bozulmaması için tahta bir kaşıkla ara verilmeksizin sürekli karıştırılır.

Ayran kaynamaya başladıktan sonra karıştırma işlemi bir müddet devam eder. Yemek katı hale gelinceye kadar ateşte bırakılır. Katılaşan yemek ateşten alınarak ortası boşaltılmış vaziyette kapa konulur. Kızartılan tereyağı ortası boşaltılan yemeğin içine dökülür ve servis yapılır.

Paylaşın

Kalbur Hurması, Malzemeleri, Hazırlanışı

Kalbur Hurması; Herkesin mutlaka tadması gereken bir lezzettir. Yapımı o kadar zor olmayan tarifimiz ellerinizle buluştuğunda daha da lezzetlenecektir.

Malzemeleri;

  • 2 çay bardağı yoğurt
  • 2 yumurta
  • 100 gr tereyağı
  • 1 paket kabartma tozu, tuz
  • Aldığı kadar un

Hazırlanışı;

Yoğurt, yumurta ve eritilmiş soğumuş tereyağı karıştırılır. Tuz, kabartma tozu ve un eklenerek yoğrulur. Hamur üzeri nemli bir bezle kapatılıp en az 10 dakika kadar dinlendirilir. Küçük parçalar halinde koparılıp yuvarlanır.

Bütün hamura şekil verildikten sonra iyice ısınan yağda biraz kısık ateşe alınarak kızartılır. Kızaran hurmalar, kağıt havlu  üzerine alınır. Sıcak servis yapılır.

Paylaşın

Sorina Pel, Malzemeleri, Hazırlanışı

Sorina Pel; Herkesin mutlaka tadması gereken bir lezzettir. Yapımı o kadar zor olmayan tarifimiz ellerinizle buluştuğunda daha da lezzetlenecektir.

Malzemeleri; 

  • 4 adet yufka
  • 1 kase yoğurt
  • Yeteri kadar tereyağı
  • 2-3 diş sarımsak, tuz, isteğe göre baharat

Hazırlanışı;

Yufkalar dürüm şeklinde sıkıca sarılır ve içine koyacağınız kabın yüksekliğine göre kesilir. Kesilen parçalar yan yana dik gelecek şekilde dizilir. Önceden ısıtılmış fırına atılır ve kesilip dizilen yufkaların üst kısmı kızarana kadar pişirilir. Fırından çıkarılan yufkalar ılıması için beklenir ve üzerine sarımsaklı yoğurt dökülür. Servis yapılmadan önce sıcak tereyağı üzerine dökülür. İsteğe göre hafif baharat kullanılabilir.

 

Paylaşın

Gömme, Malzemeleri, Hazırlanışı

Gömme; Herkesin mutlaka tadması gereken bir lezzettir. Yapımı o kadar zor olmayan tarifimiz ellerinizle buluştuğunda daha da lezzetlenecektir.

Malzemeleri;

  • 1 kğ. un
  • 1 kğ. ayran
  • 1/2 kğ. tereyağı ve sarmısak

Hazırlanışı;

Özellikle kış mevsiminde yapılan ilimize özgü bir yemek çeşididir. Kullanılan malzemeye göre bir kaç isim alır. Asıl gömme killi topraktan yapılmış özel bir ocakta pişirilmekle beraber bazan iki sac arasında pişirilir. Hazrılanan hamura (mayasız olacak, sadece un ve suyla yoğrulacaktır) ocağın büyüklüğüne göre kalın ve yuvarlar bir ekmek şekli verilir.

Kızgın ocağın tabanı temizlendikten sonra ocağa konur. Üzerine sac kapatılır, ateşle örtülür ve pişirilmeye bırakılır. İyice pişirilen ekmek çıkarılır. Biraz soğutulur ve geniş bir kabın içine ufak ufak doğranır. Üzerine sarmısaklı ayran dökülür. Ayrıca bir tavada eritilen kızgın yağ dökülerek hoşafla birlikte servis yapılır…

Paylaşın

Bingöl: Azizan Şehitliği

Azizan Şehitliği; Bingöl’ün Karlıova İlçesi Sudurağı Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Köy dolmuşları ile ulaşım mümkündür.

Azizan Şehitliği’nin 1916’da Ruslara karşı verilen muharebede şehit olan askerler anısına yapıldığı bilinmektedir.

1984 yılında Araştırmacı M. Beşir Aşan ve Suha Bulut tarafından incelenen anıt ile ilgili hazırlanan raporda şu bilgiler aktarılmıştır:

Karlıova ilçesine giderken yolun solunda yer almaktadır. Anıtın etrafları koruma duvarları ile çevrili olup, giriş kısmı kuzey yöndendir. Anıt 3 kademeli prizmatik bir kaidenin üzerinde yükselmektedir. Yüksekliği 4 metredir.

Abide kısmı dikdörtgen şeklinde olup, yukarıya doğru konik bir biçim almaktadır. Kesme taştan yapılmıştır. Üstünde de taş bir küre bulunmaktadır. Abidenin ön yüzünde bulunan levhada 1916 şehitlerine saygı ibaresi yer almaktadır.

49. Motorlu Piyade Tugay Komutanlığı sorumluluğunda olan anıt, 1982 ve 2000’li yıllarda onarımdan geçirilmiştir. Bingöl’deki tarihi yapılar içerisinde en iyi korunan yapılardan biridir.

Paylaşın

Bingöl: Kiğı Taş Mektep

Taş Mektep; Bingöl’ün Kiğı İlçesi yerleşim sınırları içerisinde yer almaktadır. İlçe merkezindeki yapıya ulaşım kolaydır. Merkezden yürüme mesafesindedir.

Ön cephesi düzgün kesmetaş, yan cepheler moloz taşlardan yapılmıştır. Kareye yakın formda olup, kitabesine göre 1911 yılında yapılmıştır.

Bingöl genelindeki Geç Osmanlı-Erken Cumhuriyet Döneminin ender mimari örneklerinden olan bina, bugün konut olarak kullanılmaktadır.

 

 

Paylaşın

Bingöl: Mürsel Paşa Anıtı

Mürsel Paşa Anıtı; Bingöl’ün Kiğı İlçesine bağlı Çukurca Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Köy dolmuşları ile ulaşım mümkündür.

Anıt kitabesinden anlaşıldığına göre 1916 Rus Muharebeleri esnasında ölen şehitlerin anısına dikilmiştir. Anıtın takriben yüksekliği 4 metredir. Zemini beton sıvayla sıvanmıştır. Kaide kısmı dört çıkıntı halinde kademelidir. Ön ve arkasında ileriye doğru iki çıkıntı vardır. Öndeki çıkıntıda güzel bir hatla yazılmış yer yer dökülmüş on beş satırlık bir Osmanlıca yazı vardır.

Kitabenin üstünde etrafında iki defne dalı bulunan Ay-Yıldız motifi yer almaktadır. Üstünde taş küre bulunan dikdörtgen biçimli yekpare kesmetaştan ibaret olan abide kısmı anıtın kaidesi üzerine oturtulmuştur. Abide kısmın ön yüzünde kılıç ve tüfek motifleri çapraz şeklinde işlenmiştir. Arka kısımda beş satırlık Osmanlıca ile yazılmış anıt kitabesi vardır.

Paylaşın

Bingöl: Şeref Meydanı Şehitlik Anıtı

Şeref Meydanı Şehitlik Anıtı; Bingöl’ün Solhan İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Bingöl – Solhan devlet karayolunun 38. km’sindedir. Bingöl – Solhan arasında hizmet veren toplu taşıma araçları ile ulaşım mümkündür.

Yolun kuzeyinde yamaç üzerine kurulmuştur. Yolun kenarından merdivenlerle anıtın bulunduğu alana çıkılır. Alan takriben 50m x 50m ebadındadır. Alandan anıtın kaidesine dört basamaklı bir merdivenle çıkılır. Kaide kısmının önünde iki bayrak gönderi bulunmaktadır. Kaide kısmı betonla yapılmış olup, kenarlar demir korkuluklarla çevrilmiştir. Kaide kısmı takriben 5m x 5m ebadındadır.

Kaidenin ortasında dikdörtgen biçimli üzeri sütunlu anıt yer almaktadır. Anıtın takribi yüksekliği 6m olup, genişliği ise 1,5 m’dir. Anıt betonla yapılmış olup üzeri mermerle kaplanmıştır. Anıtın her iki tarafında da tanıtıcı levhalar konulmuştur. Batı yönündeki levhanın üzerinde 1916 Rus Muharebelerinin krokisi bulunmaktadır. Doğu yönündeki levha üzerinde ise şunlar yazılıdır : ‘

“1914 yılında yurdumuza taarruz eden Rus kuvvetleri şiddetli muharebelerden sonra Masala Deresi-Karabaş Deresi hattına kadar ilerlediler. Bu bölgeler başlangıçta milis kuvvetlerimiz ve müfrezelerimiz tarafından savruldu. Rusların 3 kolordu kadar kuvveti bu bölgeye yığmaları üzerine, biz de Çanakkale’de serbest kalan tümenlerimizi buraya kadar getirdik, 1916 yılının temmuzundan eylül ayına kadar büyük kuvvetler kıyasıya savaştılar. Bu muharebeler Oğnut Meydan Muharebesi olarak tarihe geçmiştir. Ruslar yiğit askerlerimiz sayesinde bu bölgeyi aşamadılar. Muharebeler sırasında 16. Kolordu Komutanı olan Atatürk de şimdi Şeref Meydanı olarak adlandırılan bu bölgede ağaçların arasına çadır kurarak muharebeleri idare ettiler.”

 

Paylaşın