Geramon Kilisesi, Malzemeleri, Hazırlanışı

Geramon Kilisesi; Şırnak’ın Uludere İlçesi, Andaç Köyü, Yarma Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. 

İlçe Merkezi’nden Andaç Köyü’ne günün belirli saatlerinde toplu ulaşım araçları ile ulaşım mümkündür.

Yarma Mahallesi eski bir Nasturi yerleşmesi olup, asıl adı Geramon’dur. Irak sınırına çok yakın Hakkari –Şırnak karayolunun 3 km içerisinde bulunan Andaç’dan bir km uzaklıktadır. Kuzeyden güneye eğimli bir arazi üzerine kurulmuş olan kilisenin güneyinde meydan, kuzey ve batı taraflarında bahçe, doğusunda yol bulunmaktadır.

Güneyde dışa açılan giriş kapısının olduğu mekan doğu-batı yönünde uzanan beşik tonoz örtülüdür. Burası da katlıdır. Buradan diğer bir kapıyla ikinci mekana geçilmektedir. Burası da doğu-batı ekseninde dikdörtgen planlı ve beşik tonoz örtülüdür.

Kuzey duvarına peş peşe sıralanan sivri kemerli girintiler açmıştır. Üçüncü kısmı, kilisenin asıl ibadet mekanı olup sahın oluşturmaktadır. Bunun doğusunda kanki yer almaktadır. Burası doğu batı yönünde dikdörtgen ve beşik tonoz örtülüdür. Doğu duvarı ortasındaki basık kemerli açıklık, kankiye açılan tören kapısıdır.

Kilisenin güneye bakan dış cephesinde kemerli açıklık ve iki katlı girintiler bulunmaktadır. Bunlar dışında kilise cepheleri yalın tutulmuştur. Tamamında taş malzeme kullanılmıştır. Sağlam kalmış olan yapı bölgedeki Nasturi kiliselerinin önemli yapılarından biridir.

Paylaşın

Gerebiç, Malzemeleri, Hazırlanışı

Gerebiç; Herkesin mutlaka tatması gereken bir lezzetdir. Yapımı o kadar zor olmayan tarifimiz ellerinizle buluştuğunda daha da lezzetlenecektir.

Malzemeleri;

  • 2 kg. un, 1 kg irmik
  • ½ kg. şeker
  • ½ kg. pudra şekeri
  • Yeteri kadar ceviz içi
  • 1 kg zeytinyağı (diğer bitkisel yağlar kullanılmaz)
  • Bir kahve kaşığı karbonat
  • Yeterince hazırlanmış gerebiç baharatı (tarçın, karanfil, zencefil, hindistan cevizi, mahlep)

Hazırlanışı;

İçinin hazırlanması;  Ceviz içi çok ufak doğranır. Dövülmüş gerebiç baharatı ve şeker karıştırılır. Hazırlanan hamurdan içli köfte sıkımlarından daha küçük sıkımlar oluşturulur ve el yardımı ile içli köftede olduğu gibi bu sıkımlar oyulur. Oyulan sıkımların her birinin içersine hazırlanan içten yarım çorba kaşığı kadar konur. Ağzı kapatılır ve gerebiç kalıbına konarak şekil verilir.

Kalıba vurulmuş gerebiçler tepsilere tek sıralı diziler halinde sıralanır. Gerebiçlerin tepsiye yapışmaması için tepsi yağlanır. Çarşı fırınında pişirilir. Pişen gerebiçlerin üzerine pudra şekeri serpilir. Kilis de Ramazan Bayramının simgesi gerebiçtir. Her Kilis evinde bayram öncesi yapılır ve bayramda gelen misafirlere ikram edilir.

Un ve irmik karıştırılır. Bu karışıma az tuz ve iyice dövülmüş mahlep ve karbonat katılır. Zeytinyağı tavlanarak, bunların üzerine soğuduktan sonra dökülür. İyice yoğrulur ve bir tarafta toplanır.

 

Paylaşın

Mayanalı (Anasonlu) Kahke, Malzemeleri, Hazırlanışı

Mayanalı (Anasonlu) Kahke; Herkesin mutlaka tatması gereken bir lezzettir. Yapımı o kadar zor olmayan tarifimiz ellerinizle buluştuğunda daha da lezzetlenecektir.

Malzemeleri;

  • 1 su bardağı zeytinyağı
  • 1 su bardağı toz şeker
  • Yeteri kadar kabartma tozu
  • 2 çorba kaşıpı dövülmüş ananas (mayana)
  • 1 çay kaşığı çörek otu
  • 1 çay bardağı susam
  • 1 çay bardağı ılık süt ve alabildiği kadar un

Hazırlanışı;

Süt ve şeker tencerede karıştırılarak eritilir. Üzerine un, yağ, anason, çörek otu, susam ve kabartma tozu katılarak yoğrulur ve kulak memesi kıvamında hamur elde edilir. Hamurdan alınan küçük parçalar simit biçiminde yağlanmış tepsiye dizilir ve pembeleşinceye dek pişirilir.

Paylaşın

Şırnak: Mir (Cencekir) Kalesi

Mir (Cencekir) Kalesi; Şırnak’ın Uludere İlçesi, Şenoba Beldesi sınırları içerisinde yer almaktadır.

İlçe Merkezi’nden Şenoba Beldesi’ne günün belirli saatlerinde toplu ulaşım araçları ile ulaşım mümkündür.

Hezil çayı kenarında bulunan yaklaşık 1-1.30 saat yaya yürüyüşü ile kaleye ulaşılmaktadır.

Yüksek bir doğal kaya üzerinde yapılan kale de kare ve yuvarlak doğal kayaya oyulmuş su sarnıçları, büyük bir kısmı yıkılmış mihrap izinden anlaşıldığı üzere mescit ve temel seviyesinde yıkılmış yapı kalıntıları bulunmaktadır.

Dönemi hakkında herhangi bir belge bulunmamakla birlikte o dönemde yaşayan yerel beyler tarafından yapılmış olduğu tahmin edilmektedir.

Paylaşın

Oruk, Malzemeleri, Hazırlanışı

Oruk; Herkesin mutlaka tatması gereken bir lezzetdir. Yapımı o kadar zor olmayan tarifimiz ellerinizle buluştuğunda daha da lezzetlenecektir.

Malzemeleri;

  • Üç su bardağı çiğ köftelik bulgur
  • 1 kg. orta yağlı makinede iki kez çekilmiş veya dövülmüş et
  • İki çorba kaşığı nane
  • Bir baş soğan
  • Bir baş sarımsak
  • Yeterince kırmızı biber
  • Karabiber ve tuz

Hazırlanışı;

Bulgur tepsiye konur. Su ile ıslatılır. Kaşıkla karıştırılır. Soğan ve sarımsak çok küçük olarak üzerine doğranır. Nane, kırmızı biber, karabiber ve tuz ilave edilerek yoğrulur. 20-25 dakika sonra et karıştırılır. Yumuşayıncaya kadar yoğurma işlemine devam edilir. Köfte tepsinin bir yanında toplanır. Sıkımlanır ve sıkımlar şişlerde “Adana Şiş Kebap / Adana Kebap” şekline getirildikten sonra hafif meşe kömürü ateşinde pişirilir. İstenirse sıkımlar ızgara köfte şekline de dönüştürülebilir.

Paylaşın

Haytalya, Malzemeleri, Hazırlanışı

Haytalya; Herkesin mutlaka tatması gereken bir lezzettir. Yapımı o kadar zor olmayan tarifimiz ellerinizle buluştuğunda daha da lezzetlenecektir.

Malzemeleri;

  • 1 su bardağı nişasta
  • 8-10 su bardağı süt
  • Yeteri kadar gül suyu
  • 1 su bardağı su

Hazırlanışı;

Süt ve nişasta tencerede karıştırılarak eritildikten sonra kısık ateşte yine karıştırılarak koyulaşıncaya dek pişirilir. Ateşten alınan karışım tepsiye yayılır. Daha sonra küçük küçük doğranan bu hamurun üzerine; su, toz şeker, gül suyu karışımı dökülür.

Paylaşın

Şırnak: Silopi, Süleyman Ağa Kasrı

Süleyman Ağa Kasrı; Şırnak’ın Silopi İlçesi, Görümlü Beldesi sınırları içerisinde yer almaktadır. İlçe Merkezi’nden Görümlü Beldesi’ne günün belirli saatlerinde toplu ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

19 y.y da inşaa edilen yapı Osmanlı Dönemi eserdir. Süleyman Ağa Kasrı günümüze dıştan sağlam içten büyük bir kısmı çökmüş şekilde gelebilmiştir.

Kasır 3 katlı olarak yapılmıştır. Kasır doğu-batı istikametinde dikdörtgen planlıdır. 1.kat ortada doğu-batı istikametinde bir koridor koridorun kuzey ve güneyinde odalar yer almaktadır.

Bu simetri her 3 katta da görülmektedir. Katlar düz dam örtülü olduğundan büyük ölçüde yıkılmış olup odalar detaylı bir şekilde incelememiştir. Genelde katlarda ortadaki koridorun sağında ve solunda üçer odadan altışar oda yer almaktadır.

Orta katta koridorun sağında bulunan ortadaki oda yuvarlak kemer açıklıklı eyvan şeklinde avluya açıldığı görülmektedir. Dönemi hakkında herhangi bir kitabe bulunmamakla birlikte o dönemde yaşayan yerel beyler tarafından yapılmış olduğu tahmin edilmektedir.

Paylaşın

Sucuk Hapısası, Malzemeleri, Hazırlanışı

Sucuk Hapısası; Herkesin mutlaka tatması gereken bir lezzetdir. Yapımı o kadar zor olmayan tarifimiz ellerinizle buluştuğunda daha da lezzetlenecektir.

Malzemeleri;

  • Şirelik üzüm
  • Buğday nişastası
  • Havara taşı
  • Ceviz içi
  • Sucuk ipi

Hazırlanışı;

Tanelerine ayrılan üzümler curunda yıkanır, ezilir, süzülür, kaynatılır ve şerbet haline getirilir. Elde edilen şerbetin bir kısmı ayrılır, bir kısmı da sucuğun yumuşak ve tatlı olması için kaynatılır. Soğuk şerbetle nişasta karştırılarak yoğrulduktan sonra karışıma azar sıcak şerbet eklenir.

Bu arada kaynamakta olan şerbetin altındaki ateş alınır ve karışım tahtadan yapılmış küçük kürekle sürekli karıştırılır. Daha önceden aralıklarla iplere dizilmiş olan cevizler (ceviz içleri ıslatıldıktan sonra bir gün bekletilir. Sonra iğne ile ipe dizilir ve en az bir hafta açık havada kurutulur) bu karışımna (hapısa) batırılarak, yüksekçe bir yere asılır ve güneşte kurutulur. Kuruyan ceviz sucuklar bez torbalarda saklanır.

Paylaşın

Hayrat (Kırk) Semseği, Malzemeleri, Hazırlanışı

Hayrat (Kırk) Semseği; Herkesin mutlaka tatması gereken bir lezzetdir. Yapımı o kadar zor olmayan tarifimiz ellerinizle buluştuğunda daha da lezzetlenecektir.

Malzemeleri;

  • 1 adet yumurta
  • 1 tatlı kaşığı pekmez
  • 1 su bardağı su
  • 1 tatlı kaşığı tuz
  • Alabildiği kadar un

İçi için;

  • 1 çay bardağı pirinç
  • Yarım kg yağsız kıyma
  • 1 adet kuru soğan
  • 1 çay kaşığı tuz
  • 1 çay kaşığı karabiber
  • 2 çorba kaşığı ayçiçek yağı
  • Kızartmak için  zeytinyağı

Hazırlanışı;

Pirinç yıkanır, üzerine 1,5 su bardağı su konur ve çok kısık ateşte tamamen suyu çekene kadar haşlanır. Tavaya yağ konur, ince kıyılmış soğan ve kıyma konur orta ateşte kıyma suyunu bırakıp çekene kadar kavrulur. Sonra tuz ve karabiber eklenir, ateşten alınır, haşlanmış pirinçle birleştirilir.

Hamur malzemesiyle kulak memesi kıvamında bir hamur yapılır. 20 dakika kadar dinlendirilir. Sonra hamur iki parçaya ayrılır. Her parça oklavayla olabildiğince büyük ve ince açılır. İlk açılan yufkanın üzerime ceviz büyüklüğünde küme küme iç konur. İkinci açılan hamur üzerine kapatılır. İçler ortada kalacak şekilde kenarlarından kesilir. Sıcak yağda açık pembe renkte kızartılır.

Paylaşın

Şırnak: Tellioğlu Kasrı

Tellioğlu Kasrı; Şırnak’ın Silopi İlçesi, Görümlü Beldesi sınırları içerisinde yer almaktadır.

İlçe Merkezi’nden Görümlü Beldesi’ne günün belirli saatlerinde toplu ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

19 y.y da inşaa edilen yapı Osmanlı Dönemi’ne aittir. Muhittin Özdemir ait Tellioğlu Kasrı günümüze sağlam bir şekilde gelebilmiştir.

Günümüzde de maliki tarafından kullanılan Kasır 3 katlı olarak yapılmıştır. Her katın girişi farklı olup toplam üç giriş kapısı bulunmaktadır.

Kasır kuzeygüney istikametinde dikdörtgen planlıdır. Dönemi hakkında herhangi bir kitabe bulunmamakla birlikte o dönemde yaşayan yerel beyler tarafından yapılmış olduğu tahmin edilmektedir.

Paylaşın