Bitlis: Baş Han

Baş Han; Bitlis’in Merkez İlçesine bağlı Başhan Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

XVI. yüzyılda Van Beylerbeyi Hüsrev Paşa tarafından yaptırıldığı rivayet edilmektedir.

Yapının güney ucunda esas duvarlardan daha içte yay kemerli bir kapı bulunur. Ortada bir duvarla iki bölüme ayrılmış olan giriş mekanın içindeki merdiven ile büyük kısmın birinci tonozu üzerinden dama çıkılır. Kuzey duvardan büyük bir niş içinde yer alan kapısı yay kemerlidir.

Kare bir forma sahip ana mekan eşit aralıklı dokuz paye ve payeleri birleştiren sivri kemerlerle dört bölüme ayrılır. Cephelerinde farklı ebat ve formlarda pencereleri açılan han Bitlis’e özgü düzgün kesme taştan yapılmış, Düz damla örtülmüştür.

Paylaşın

Bitlis: Papşin (Hüsrev Paşa) Hanı

Papşin (Hüsrev Paşa) Hanı; Bitlis’in Merkez İlçesine bağlı Papşin (Yumurtatepe) Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır.

Bitlis İl Merkezine 4-5 kilometre mesafedeki hana, şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Hanın dikdörtgen plandaki beden duvarları dıştan giriş cephesinin iki köşesindeki yarım silindirik kuzeydoğu-kuzeybatı köşe ile kuzey yanda kare payandalarla desteklenmiştir. Yapı basit saçak silmeleri ile nihayetlendirilmiştir. Hanın giriş cephesi ile kuzey cephe dışarı açılmıştır.

Ortada beden duvarlarına kenar profilleri ve bezemeli bordürlerle derinleşen portal sivri kemerli ve kemer kavsarası mukarnas niş teşkil etmektedir. Kapının sağında iki pencere açıklığı görülür.kapının nişini üç kenardan geometrik süslü bordür çevreler. portal, tonozla örtülü küçük bir hücreye açılır.

Birinci kısmı takiben ikinci kapı ile ana mekana girilir. Kuzey güney istikametinde üç bölüme ayrılan mekan moloz taştan sivri beşik tonozlarla örtülmüş ve tonozlar nefleri ayıran haçvari payeler üzerine birer kesme taş kemerlerle takviye edilmiştir. Bitlis’e özgü düzgün kesme taştan inşa edilen han düz damla örtülmüştür.

Paylaşın

Bitlis: Hatuniye (Hazo) Hanı

Hatuniye (Hazo) Hanı; Bitlis’in Merkez İlçesi, Müştakbaba Mahallesi, Şerefiye Sokak üzerinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Doğu batı yönde enine dikdörtgen plandaki hanın beden duvarlarının bir kısmı ince yonu kesme taştan, diğer yarısı ise kaba yonu taşlardan yapılmış olup sade bir silmenin sınırladığı duvarlar üzerini dışta toprak dam örtmektedir.

Batı cephe ortasında yer alan giriş kapısı sivri kemerli niş içine alınmıştır. doğu, batı ve güney cephede dışta çok dar olan pencereler bulunmaktadır. dikdörtgen plan içte sekiz haçvari paye ve payeleri birleştiren sivri kemerlerle on beş bölüme ayrılmakta ve bölümün üzerini sivri beşik tonoz örtmektedir.

Girişten itibaren orta asta kalan bölümlerler diğerlerinden daha geniş olup dikdörtgendir. Hanın doğu ve batı cephelerinde sivri beşik tonozlarla örtülü üçer hücre bulunmaktadır. Bu hücreler birer kapı ile orta kısma ayrılmaktadır.

Paylaşın

Bitlis: Narlıdere (Kasrik) Köprüsü

Narlıdere (Kasrik) Köprüsü; Bitlis’in Merkez İlçesi, Narlıdere Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır.

Köprü, Bitlis – Baykan yolu üzerindedir. Bu muhteşem yapının kitabesi olmadığından hangi tarihte ve kimin tarafından yapıldığı bilinmemektedir.

Ancak, gerek köprü mimari özellikleri ve gerekse yörenin tarihi durumu göz önüne alındığında Osmanlı dönemi 16. yy. sonları ya da 17. yy. içinde yapılmış olabileceği kanaati yaygındır.

Paylaşın

Bitlis: Şeyh Abdurrahman Taği Türbesi

Şeyh Abdurrahman Taği Türbesi; Bitlis’in Güroymak İlçesi, Şentepe Mahallesi’ndeki Mutlu ailesine ait mezarlığın içindedir.

Türbeye, şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

1831 senesinde Şirvan’da doğdu. Babası, Molla Mahmud Efendi, annesi Seyyid Molla Muhammed Efendinin kızı Meyasin Hanımdır.

1886 senesinde 55 yaşında iken Bitlis’e bağlı Güroymak İlçesinde vefat etti. Abdurrahman Taği’nin bulunduğu ev, halk arasında “Sûfi Evi” olarak şöhret bulmuştur.

Paylaşın

Bitlis: Ahlat Müzesi

Ahlat Müzesi; Bitlis’in Ahlat İlçesi, İki Kubbe Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. 

Ücretsiz olan müze, pazartesi dışında her gün 07.30-12.00/13.00-16.30 saatlerinde ziyarete açıktır.

Ahlat Müzesi 1970 yılında teşhire açılmıştır. Müzede daha çok 1965-1991 yılları arasında Çifte Hamam, Zaviye ve Ulu Cami’de yapılmış kazılarda çıkarılan eserler, Seçuklu Dönemine ait figürlerle bezeli seramik buluntuları sergilenmektedir.

Sergilenen eserler arasında ilçeye 15 km. uzaklıkta bulunan Yuvadamı nekropol alanından çıkarılan M.Ö. 2. binyıl ve Erken Demir Çağına ait mezar buluntuları (seramikler) ve bunlar içerisinde önemli bir yer tutan M.Ö. 2. binyıl Doğu Anadolu kökenli seramikler de yer almaktadır. Müze seksiyonunda yer alan eserler şöyle sınıflandırılabilir:

a) Değişik dönemlere ait sikkeler. b) Urartu kültürüne ait çift ejderha başlı bilezikler, kemerler, elbise iğneleri ve saç tokaları. c) Roma Dönemine ait seramik örnekleri, kandiller, pipolar.

Paylaşın

Bitlis: Ahlat, Çifte Hamam

Çifte Hamam; Bitlis’in Ahlat İlçesi, Tahtı Süleyman Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Ahlat kazıları sonucunda ortaya çıkartılan hamam; soğukluk, ılıklık sıcaklık bölümlerinden meydana gelmektedir. Soğukluk kısmı kare planlıdır. Duvarları tamamen harap olmuş olduğundan örtü sistemi anlaşılamamaktadır. Burada sadece yarısı tahrip olmuş iki sivri kemerli çeşme bulunmaktadır.

Soğukluktan bir kapı ile kare planlı küçük bir ılıklığa geçilir. Burada sivri kemerli bir çeşme bulunmaktadır. Duvarları tamamen tahrip olmuş olup, sadece bir duvarda bulunan kiremit dolguların dizilişinden buranın bir kubbe ile örtülmüş olduğu sanılmaktadır. Soğukluğun hemen yanında sivri kemerli geniş bir açıklıkla sıcaklık kısmına girilmektedir. Sıcaklık kısmı çok geniş olup, ortada bir göbek taşı bulunmaktadır.

Sıcaklık kısmında karşılıklı olarak dört eyvan bulunmaktadır. Güney eyvanı çok belirgin olup diğerleri harap olmuştur. Eyvanların arasında her köşede yine kendi arasında köşe oluşturacak sivri kemerli hücre vardır. Batı eyvanın güney duvarında bir çeşme bulunmaktadır. Sıcaklıktan bir kapı ile başka bir mekana geçilir.

Paylaşın

Bitlis: Ahlat, Zaviye

Zaviye; Bitlis’in Ahlat İlçesi, İkikubbe Mahallesi, Müze Mevkii’nde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Ahlat kazıları neticesinde ortaya çıkartılan zaviye, bütünüyle dikdörtgen planda inşa edilmiştir.

Simetrik bir plana sahip olan zaviyenin tam ortasında büyük kare formlu bir salon bulunmaktadır. Bu salonun doğu ve batı kenarlarında muhtelif fonksiyonlara sahip kare dikdörtgen formda bölmeler (oda) bulunmaktadır.

Salonun batısında dört, doğusunda altı bölme bulunmaktadır. Hemen kuzeyinde akıt tarzı bir mezar bulunmaktadır. Muhtemelen zaviye ile aynı dönemde yapılmıştır. Giriş bölümü ve mezar odasından meydana gelen akıtın giriş bölümü küçük dikdörtgen planlı olup beşik tonozla örtülüdür.

Mezar odası ise kare planlı kaburgalı çapraz tonozla örtülmüştür. İç mekân giriş bölümünden sonra diğer üç cephede birer mazgal pencere yer almakta ve iç mekânda iki mezar bulunmaktadır.

Paylaşın

Bitlis: Abdurrahman Gazi Türbesi

Abdurrahman Gazi Türbesi; Bitlis’in Ahlat İlçesi, Tunus Mahallesi, Ziyaret Mevkii’nde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Hz. Ömer zamanında 641 yılında bölgeyi fethetmekle görevlendirilen El-Cezire Komutanı İyaz Bin Ganem komutasında olup Ahlat’ın fethi sırasında burada şehit düşmüştür. Geç dönem Ahlat Kümbet mimarisine uygun tarzda yapılan türbesi yoğun ziyaretçi potansiyeline sahiptir.

Beden duvarları kesme taştan yapılmış olan türbe, kare bir plan üzerine inşa edilmiştir. Tek katlı olan türbe, gövdesinin kuzey, güney ve batı cephesinden üç kemerli niş içine alınan pencere açıklığıyla aydınlanmaktadır. Pencereleri çerceveleyen sivri kemerlerin üst köşelerinde ikişer rozet bulunmaktadır.

Doğu cephesinde de sivri kemerli nişten açılmış giriş kapısı bulunmaktadır. Gövdenin üst dört köşesinden kesilen üçgen pahlarla gövde sekizgen hale gelmektedir. Kümbetin kasnağı sekizgen olup, kemer motifli iki kuşak sarmaktadır. Sekizgen kasnağın üzerinde saçak, sundurma şeklinde inmekte ve mekanı örten sekiz kenarlı prizmatik taş külahla nihayetlenmektedir.

Paylaşın

Bitlis: Ahlat, Oda Mezarlar

Oda Mezarlar; Bitlis’in Ahlat İlçesi, İki Kubbe Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Tümülüs tarzındaki eski Türk mezarları olarak nitelenen ve halkın “akıt” dediği bu yapılar, taşla inşaa edilmiştir. Bir veya iç içe iki-üç odadan oluşan, içeriden değişik tonozlarla, dışarıdan ise düz şekilde örtülmüş, iç mekanlar küçük mazgal pencereleri ile aydınlatılmış mezar odalarıdır. Bu tip mezarlar daha çok aile mezarları olarak inşa edilmişlerdir.

Paylaşın