Denizli: Kocaköy (Şalvan) Camii

Kocaköy (Şalvan) Camii; Denizli’nin Çal İlçesine bağlı Kocaköy (Köyü) Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Cami dikdörtgen planlı , üzeri kırma çatıyla örtülüdür. Kuzeydoğu köşesinde 1950-1960 yıllarında yapılan silindirik gövdeli minaresi yer almaktadır. Yapının kuzey tarafında sonradan kapatılan son cemaat yeri bulunmaktadır. Son cemaat yerinin kuzey tarafı ahşap sütun ve ayakların taşıdığı yuvarlak kemerle sonlanmıştır.

Harim üçer ahşap sütunla dikine üç sahına ayrılmıştır. Mihrap sonraki yıllarda da fayans malzeme ile yenilenmiştir. Harimin kuzey tarafında ahşap mahfili yer almaktadır.Mahfilin alt tavanı ahşap çıtalarla dekore edilmiştir. Harimin tavanı ise üç sahına göre dikdörtgen panolarla bölünerek, çevresi kalemişi süslemelerle dekore edilmiştir.

Bu dikdörtgen panoların içi ise çıtalarla kare ve baklava dilimi şeklinde süslemelerle bezenmiş olup ortada bulunan çarkıfelek motifleri barok mimarisindeki gibi taşkın bezemelerle dekore edilmiştir. Harimin duvarları sonradan sıvandığı için duvar süslemeleri olup olmadığı bilinmemektedir.

Mahfil mihrabiyesinin alt tavanında ki yelpaze motifle tavan süslemesi oldukça ilgi çekmektedir. Güney batı köşesindeki mimberi de ahşap olup süslemesi bulunmamaktadır. Harimin giriş kapısı ahşap olup, üzeri kabaralı çivilerle dekore edilmiştir.Kapısının üzerinde H. 1215 tarihli Osmanlıca kitabesi yer almaktadır.

Paylaşın

Denizli: Buldan, Çarşı Camii

Çarşı Camii; Denizli’nin Buldan İlçesi, Çarşı Mahallesi, Çarşı Caddesi üzerinde yer almaktadır. İlçe merkezindeki camii, yürüme mesafesindedir.

Cami 17. yy’da inşa edilmiştir. Taş malzeme ile inşa edilen yapı, düz ahşap tavanla örtülü ve kırma çatı ile kaplıdır.

Yapı, hemen yanında yer alan tescilli han ile birlikte Buldan eski çarşı dokusu hakkında önemli bir belge niteliği taşımaktadır.

Cami ve minare özgünlüğünü korumaktadır. Ayrıca Eski Buldan Çarşı Merkezi özelliklerini yansıtmaktadır.

Paylaşın

Denizli: Buldan, Dörteylül Camii

Dörteylül Camii; Denizli’nin Buldan İlçesi, Dört Eylül Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

1956 tarihinde inşa edilen cami, enine dikdörtgen planlı bir harime sahiptir. Taş malzeme ile yığma teknikle inşa edilmiştir. Çatısı kırma çatıyla örtülü olup alaturka kiremit ile kaplıdır.

Minaresi caminin güneybatı köşesinde yer almaktadır. Tuğla örgülü minare tek şerefelidir. Sadece harim kısmından meydana gelen caminin tavanı ahşap tahtalarla kaplanmış, mihrap ise sade bir nişten oluşmuştur.

Arazi kullanımı açısından parsele uyumu, yöresel ve geleneksel yapım tarzının son örneklerinden olması, mahalle mescidi tipinin örneği olarak belirginleşmesi, bindirme saçak ve köşe girişi gibi özellikleri ile önemli bir yapıdır. Bugünkü sahibi ve bakımından sorumlu olan kuruluş Vakıflar Genel Müdürlüğü’dür.

Paylaşın

Denizli: Boğaziçi Eski Camii

Boğaziçi Eski Camii; Denizli’nin Baklan İlçesi, Boğaziçi (Kasabası) Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Boğaziçi Eski Camisi, dikine dikdörtgen planlı ve üç sahınlıdır. Hicri 1181’de yapılmıştır. Duvarları temel seviyesine kadar taş, üzeri kerpiç örgülüdür. Dikdörtgen planlı harim, ahşap desteklerle üç sahına ayrılmıştır.

Destekler birbirine Bursa kemeriyle bağlanmıştır. Yan duvarlar içten ve dıştan kare şeklindeki ahşap direkler ile desteklenmiştir. Mihrap, mukarnaslı kavsara ile örtülü yarım daire kesitli bir niş şeklindedir. Ahşap minberi ve vaaz kürsüsü süslemesizdir.

Tavan ve ahşap destekler, zengin kalem işi süslemelere sahiptir. Harim duvarları, bitkisel ve geometrik süslemeler ve mimari tasvirlerden oluşan duvar resimleriyle bezelidir. Caminin üzeri düz toprak dam iken toprağı alınarak dört yöne eğimli çatı ile kaplanmıştır.

Paylaşın

Denizli: Belenardıç Camisii

Belenardıç Camisii; Denizli’nin Pamukkale İlçesi, Belenardıç (Köyü) Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Cami, kareye yakın dikdörtgen planlıdır. Ahşap destekli ve ahşap tavanlı olup, inşa malzemesi moloz taştır. Duvarlar sıvalıdır. 1985 yılında yıkılan batı duvarı yeniden yapılmıştır. Doğu cephesinde bir, güney cephesinde iki, batı cephesinde altta iki, üstte bir penceresi bulunmaktadır. Pencerelerin tümü basit dikdörtgen açıklıklar biçimindedir.

Yapının üzeri toprak dam şeklinde iken, toprak tabakası alınarak kırma çatı ve kiremitle örtülmüştür. Kuzey cephesinin batısında yer alan minare, yapıya sonradan eklenmiştir. Silindir şekilli gövde, kare bir kürsü üzerinde yükselmektedir. Kesme taşla inşa edilmiştir.

Harime yuvarlak kemerli dikdörtgen bir açıklıktan girilmektedir. Son cemaat yerinin tüm duvarları kalem işi süslemelerle bezenmiştir. Harim tavanı, üçü serbest, diğerleri duvarlara bitişik on dört ahşap destekle taşınmaktadır. Duvarlara bitişik destekler kare kesitli, serbest destekler sekizgen kesitlidir.

Onarım görmüş olan batı duvarı hariç, son cemaat yeri ve harimin bütün duvarları zikzak motifinden oluşan yatay bir şeritle iki bölüme ayrılmış, her bölüm ayrıca dikey şeritlerle bölünerek, dikdörtgen panolar elde edilmiştir. Panolar yeşil, kahverengi, siyah ve mavi renkte muhtelif kalem işi süslemelerle doldurulmuştur. Kitabeden yapının 14 Ekim 1884 tarihinde tamamlandığı anlaşılmaktadır.

Paylaşın

Denizli: Akköy, Yukarı Camii

Yukarı Camii; Denizli’nin Pamukkale İlçesi, Akköy (Kasabası) Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Camide dikdörtgen plan tipi uygulanmıştır. Harimin kuzey tarafında iki katlı ahşap mahfili bulunmaktadır. Caminin orta bölümü gizli kubbeyle örtülmüştür. Harimin güneybatı köşesinde ahşap minberi yer almaktadır. Daha önce minber mihrabın sağ tarafında bulunduğu halde sonradan ahşap tavana atılan ahşap destek direklerine engel teşkil ettiğinden bugünkü yerine taşınmıştır.

Harimin doğu, batı ve güney cephesinde, altta büyük üstte küçük ikişer pencereyle iç mekan aydınlatılmaktadır. Caminin kuzey cephesinde, sonradan kapalı hale getirilen son cemaat yeri, altı adet ahşap direkle dışa açılmaktadır. Harimin kuzey duvarında sade bir mihrap nişi bulunmaktadır. Yapıya sonradan, son cemaat yerinin doğu tarafına bir minare inşa edilmiştir.

Caminin duvarları; temeli taş, üzeri kerpiç malzeme kullanılarak yapılmış olup, üzeri sıvalıdır. Çatısı kırma çatılıdır ve Marsilya tipi kiremitle kaplanmıştır. Cami hariminin güney, doğu ve batı duvarlarındaki kalem işi süslemeler iki pano halinde iç cepheyi dolanmaktadır. Bunun üzerinde çatıya geçiş bölümü yer almaktadır. Burada bir sıra çiçek demeti motifi, bant halinde bütün cepheyi çevrelemektedir.

Harimin duvarlarını süsleyen panolar ve kubbe içi harimin kuzey cephesindeki mahfil altındaki duvarlar, tamamen bitkisel motifler ve bunun yanında cami, terazi ve kandil tasvirleri ile bezenmiştir Yapının mihrabı harimin güney cephesinde, iç içe iki kemerle derinleştirilen niş halindedir. Mihrabın iki tarafı sütuncelerle sınırlandırılmış olup, içi çiçek ve kandil motifi ile süslenmiştir. Harimin tavanında, minberinde, kapısında, mahfilinde zengin oyma ahşap işçiliğini görmek mümkündür. Bunun dışında harimin güney, doğu ve batı tarafında devam eden içi yazılı madalyonlar bulunmaktadır.

Güney duvarındaki pano içindeki madalyonlarda, soldan sağa Allah, Muhammed, Ebubekir; doğu duvarındaki madalyonlarda Ömer, Osman, Ali; batı duvarındaki süsleme panolarının içindeki madalyonlarda ise Hasan, Hüseyin, Bilali Habeş-i’nin adları okunmaktadır.Kubbe içindeki Osmanlıca yazıda ise beşinci ayın on dördü, 1327, Cemaüzevvel Mayıs 1 okunmaktadır. Bu tarih yapının inşa tarihi mi yoksa onarım tarihi mi bilinmemektedir. Camideki süsleme ve mimari özelliklerinden dolayı batılılaşma sürecinde (18.-19. yy.) inşa edilen camilerdendir.

Paylaşın

Denizli: Yazır Çarşı Camii

Yazır Çarşı Camii; Denizli’nin Acıpayam İlçesi, Yazır (Kasabası) Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yazıroğullarından Hacı Ömer Efendi tarafından yapılan camii; geniş bir avlu içinde yer alır. Yapının planı mihrap aksında kareye yakın dikdörtgendir. İki sıra halinde beşerden on ahşap sütunla üç sahına ayrılmıştır. Malzeme bakımından “Bağdadi-Ahşap” tekniği ile inşa edilmiştir.

Taşıyıcı özellikleri açısından 13.yy Selçuklu camilerine benzer. Caminin pencereleri iki sıra halindedir. Ahşap mahfili güneye doğru üç çıkıntı yapmaktadır. Niş şeklindeki mihrabı üç sıra alçı mukarnaslıdır. Minber stilize bitki motifleriyle süslenmiştir. Son cemaat yeri düz ahşap çatılıdır. Duvarları içeride “Kıtık Harcı” ile dışta ise kireç harcı ile sıvanmıştır. Camii süsleme bakımından oldukça zengin özellik taşır.

Duvar boydan boya panolar halinde çeşitli renkli resimlerle bezenmiştir. Bu resimlerin konuları arasında; vazo içindeki bitki ve çiçekler, avlu içinde camii, bir kap içinde ve boşlukta meyve resimleridir. Ayrıca yazıda süs unsuru olarak kullanılmıştır. Camiinin düz ahşap tavanı stilize bitki motifleriyle süslenmiştir. 1968 yılında çatı yapılmıştır. Minaresi yeniden inşa edilmiştir. Dış duvar sıvaları yenilenmiştir.

Paylaşın

Denizli: Öküzbattı Mescidi

Öküzbattı Mescidi; Denizli’nin Merkezefendi İlçesi, Akkonak Mahallesi, Lozan Caddesi üzerinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Düz bir arazi üzerinde , konumlanmış kare planlı ahşap kırma çatı ile örtülüdür. Kısmen moloz taş malzeme kullanılarak ağırlıklı kerpiç malzeme ile inşa edilmiştir. Bitişiğinde aynı özelliklere sahip bir kahvehane binası vardır.İçten ve dıştan sıvalı ve boyalıdır.

Pencereler ahşap doğramalıdır. İç mekanda ahşap bir kadınlar mahfili yer alır. Minber ahşap malzemeden yapılmıştır. Ön cephede ortada yer alan iki kanatlı ahşap kapı ile yapının içine girilmektedir. Giriş kapısına iki yönde basamakları bulunan merdiven ile ulaşılmaktadır.

Paylaşın

Denizli: İlbadı Mezarlıkbaşı Camii

İlbadı Mezarlıkbaşı Camii; Denizli’nin merkez yerleşim yeri İlbadı Mahallesi, Eski Sarayköy Yolu üzerinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Mezarlık geniş bir yamaç ve tepe üzerindedir. Tespit edilebilen en eski mezar Denizli’nin fethi sırasında Bizanslarla yapılan savaşta şehit düşen Mehmet Gazi’dir. Türbeninde H. 660 tarihi vardır. Ayrıca haçlılar tarafından şehit edilen Fatma Yıldız Hanımın mezarı (H. 702), İnançoğullarından yedi kişinin “ Yediler Türbesi Mezarı “ ( H. 710-511) , Şirvani Dede’nin Türbesi ( M. 1529) bulunmaktadır.

Mezarlık kaynaklara göre 9 Temmuz 1920 günü Denizli’yi yakmak isteyen Demirci Mehmet Efe tarafından efenin yemini yerine gelmesi için yakılmıştır. Bu nedenle mezar taşları üzerinde yapılan incelemede daha eski tarihlere ait mezarlar hakkında bilgi edinilememiştir. Tespit edilebilen mezar taşları üzerindeki tarihlendirmeler türbeler dışında mezarlarda tespit edilebilen tarihler H. 973’ten günümüze kadar gelmektedir.

Ziyaret yeri olarak kullanılan mezarlık koruluğu ile bir bütün arz etmektedir. Denizli maden ve motor sanayi nedeniyle oluşan kirlilik mezar taşlarını tahrip etmektedir. Denizli Eski Mezarlığı, Denizli fethinden itibaren kullanılmaya başlanılan Denizli’nin en eski ve en büyük mezarlık ve ziyaret yeridir. Denizli Belediyesi Mezarlıklar Müdürlüğü tarafından koruması yapılmaktadır.

Paylaşın

Denizli: Delikliçınar Yeni Camii

Delikliçınar Yeni Camii; Denizli’nin Pamukkale İlçesi, Delikliçınar Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yapı kare planlı harim mekanı ve kuzeyindeki son cemaat yerinden oluşmaktadır. Doğu ve batı köşelerde düzgün kesme taştan inşa edilmiş minareler, pabuç bölümüne kadar onarım amacı ile yıkılmıştır. İnşa malzemesi düzgün kesme taş, betonarme ve demirdir. Avlusunda Klasik Osmanlı Mimari tarzına uygun şadırvanı bulunmaktadır.

Yapının içinde zengin bir süsleme programı dikkati çeker. Mihrap duvarında Kütahya işi çini duvar panoları bulunmaktadır. Klasik Osmanlı Dönemi çini süsleme programına uygun olarak 20.yy’da yapılmış olan bu panoların üstünde vitray pencereler bulunmaktadır. Mihrap nişinin içi de bitkisel motiflerin ağırlıkta olduğu bir çini süsleme programına sahiptir.

Mihrap duvarı ve yapının diğer duvarları üzerinde alçı süslemeler bulunmaktadır. Merkezi kubbenin iki yanında birer küçük kubbe yer almaktadır. Kuzeydeki kadınlar mahfili doğu ve batı yönlerde “U” şeklinde güney duvarına dek uzanmaktadır. Kuzey kesimde duvarların yanı sıra iri payeler taşıyıcı unsur olarak kullanılmıştır. Küçük kubbeler ile merkezi kubbe arasında yer alan karşılıklı ikişer sütun taşıyıcı sistem olarak değerlendirilmiştir.

Mimber, kürsü ve yapıdaki tüm pencere kapı çerçeveleri ayrı ayrı süsleme şeridi ile hareketlendirilmiştir. Yapının onarım amacı ile iki minaresi de pabuç bölümüne kadar yıktırılmıştır.  Bursa kemerli açıklıklarla dışa açılan son cemaat yerine 10 basamaklı bir merdivenle ulaşılır. Zemin kat seviyesi altında bodrum katı vardır.  Camide yapıyla ilgili olmayan, burada muhafaza edildiği anlaşılan 1329/1913 ve 1319/1903 tarihli iki kitabe bulunmaktadır. Kayıtlardan yapının 1952 yılında inşa edildiği anlaşılmaktadır.

Paylaşın