Rize: Kale-i Bala

Kale-i Bala; Rize’nin Çamlıhemşin İlçesi, Kale Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Sarp bir kayalık üzerinde yer alan kale, Çamlıhemşin ilçe merkezinden yaklaşık 40 km uzaklıkta bulunmaktadır. Kalenin bulunduğu yer, Fırtına Deresi’nin kaynağına yakın bir noktadır. Kaçkarlar’dan Anadolu’ya geçiş sağlanan Başhemşin ve Tatos Geçidi’ne yakın konumdadır.

Fırtına Deresi’ne hâkim bir noktada kurulu olan kale, konumu itibariyle stratejik bir noktadadır. ‘Varoş Kale’ adıyla da anılan kale, Zil Kale ile benzerlikler göstermektedir. Kale, günümüzde görülebilen işçilik özellikleriyle 14-15. yüzyıllara tarihlenmektedir. Yazılı kaynaklara göre, kalenin en erken yapısı, M.Ö. 300 yılında bölgede hâkim konumda olan İranlılar tarafından yapılmıştır.

Defalarca el değiştiren kale, 14.-15. yüzyıllarda kapsamlı onarımdan geçmiş ve/veya yeniden inşa edilmiş olmalıdır. Kale, dikdörtgen planlıdır. Sur duvarları günümüzde büyük ölçüde tahrip olmuş durumdadır. Ana girişi kuzeybatı yönünde bulunmaktadır. İçte doğu duvarına bitişik bulunan tonozlu mekânın sarnıç olduğu düşünülmektedir.

Paylaşın

Rize: Kale Köprüsü

Kale Köprüsü; Rize’nin Çamlıhemşin İlçesi, Aşağı Şimşirli Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Köprü, doğu batı doğrultuludur. Kâgir olarak inşa edilen köprü, tek gözlü, yuvarlak kemerli, iki mesnetli kemer köprüdür. Köprü, 18. yüzyılda Ballıoğlu Mehmet Usta tarafından inşa edilmiştir.

Köprüde malzeme olarak moloz ve kesme taş kullanılmıştır. Kemer ve korkuluk kısmında kesme taş malzeme kullanılırken diğer kısımlarında moloz taş kullanılmıştır. Bir basamakla güney yönünden kavisle girilen köprünün giriş kısmında babalar bulunmaktadır.

Köprünün ayaklarında nişler mevcuttur. Köprünün uzunluğu yaklaşık 45,00 metre, genişliği ise yaklaşık 2,00 metredir. Köprüyü yapan ustanın ve oğlunun mezarları da köprünün hemen yakınında yer almaktadır.

Paylaşın

Rize: Işıklı Camii

Işıklı Camii; Rize’nin Ardeşen İlçesi, Işıklı Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yığma yapım sistemiyle inşa edilen yapıda malzeme olarak kesme taş ve kaba yonu taş kullanılmıştır. Dikdörtgen planlı olan yapı, zemin kat ve bir normal kattan oluşmaktadır. Caminin yapım tarihi 1887’dir. Yapının kuzeyde tek girişi bulunmaktadır. Yenilenen son cemaat yeri kapalıdır. Caminin kuzeybatı köşesinde bulunan minaresi de sonradan inşa edilmiştir.

Cami tek minarelidir ve minaresi tek şerefelidir. Yapının üst örtüsü ortada kubbe ve yanlarda kırma çatıdır. Çatı malzemesi olarak alaturka kiremit kullanılmıştır. Harime girişi sağlayan taş söveli kapısı yenidir. Harim kısmında doğuda ve batıda üçer güneyde ise iki adet olmak üzere dikdörtgen formlu ve taş söveli pencereler bulunmaktadır. Kadınlar mahfiline ana harimin doğusunda bulunan merdivenle çıkılmaktadır.

Kadınlar mahfili U planlıdır. Kadınlar mahfili korkulukları sade ahşap apliklerle süslenmiştir. Harimin ortasında bulunan kubbe iki ahşap sütunla taşınmaktadır. Kubbe kalem işi bitkisel motiflerle süslenmiştir. Mihrap kesme taş malzemeden, minber ahşap malzemeden yapılmıştır. Mihrap nişli ve sadeyken minber ahşap işçiliğine sahip ve farklı renklerde boyalıdır.

Paylaşın

Rize: Ilıca Camii

Ilıca Camii; Rize’nin Güneysu İlçesi, Çamlıca Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Ahşap malzeme ile inşa edilen yapı, kare planlıdır. Kırma çatısının örtüsü sac levhadır. Geniş çatı saçağı döşemesi ahşaptır. Önceden köy merkezinde yer alan cami, 1974 yılında, sonradan yapılan betonarme caminin olduğu yere taşınmış. Girişte yer alan bilgiye göre ilk yapım tarihi 1860’tır. Betonarme olarak inşa edilen zemin kat kısmı medrese ve şadırvan olarak kullanılmaktadır.

Harim ana mekânından oluşan yapıya, zemin kattan merdiven ile çıkılmaktadır. Giriş kapısı ahşap ve çift kanatlıdır. Kapı üzerinde stilize bitkisel motiflerden oluşan motifler yer almaktadır. Kapı sonradan boyanmıştır. Caminin kadınlar mahfili U planlı olup, ahşap kolonlar ile taşınmaktadır. Kadınlar mahfili korkulukları ve köşk kısmı ahşap işçiliklidir. Tekrar eden motifler taşıyıcı sütun başlarında da görülmektedir.

Mihrap yekpare kütükten yapılmıştır ve süslemelidir. Ahşap minberi bitkisel motiflerle süslenmiştir. Ahşap kaplı tavan döşemesinin ortasında süsleme bulunmaktadır. Bu alanda da geometrik ve bitkisel motifler kullanılmıştır. Betonarme olarak inşa edilen minaresi caminin kuzey cephesine bitişiktir. Minaresi tek şerefelidir. Caminin pencereleri giyotin pencere formundadır ve ahşap korkulukludur.

Paylaşın

Rize: Hüseyin Hoca Camii

Hüseyin Hoca Camii; Rize’nin Kalkandere İlçesi, Hüseyin Hoca Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Cami, 1977 yılında, Trabzon’un Of İlçesine bağlı Keler Köyü’nden taşınmıştır. Çantı tekniğinde inşa edilen yapı, taşınmış ve Hüseyin Hoca Köyü’nde bulunan bir çay deposunun üzerinde yeniden kurulmuştur. Zamanla yıpranan yapı, kullanıma yönelik eklerle orijinalliğini yitirir. Çay deposunun üzerinde yer alması da görsel açıdan oldukça rahatsız edicidir.

Bunu fark eden ve bu durumdan rahatsızlık duyan yetkililer caminin bir kez daha taşınmasına ve caminin dokusuna uygun subasmana oturtulmasına karar verilir. Cami, 30 Haziran 2011 tarihinde sökülmeden, yaklaşık 20 metre uzaklıktaki parsele taşınarak subasman üzerine oturtulur. Yazılı kaynaklara göre, cami, Hicri 1250 (Miladi 1834) yılında, Hacı Ömer adında bir usta tarafından inşa edilmiştir.

Bir başka kaynağa göre ise, Ordulu Mehmet Usta tarafından yapılmıştır. Tamamı ahşaptan olan ve çantı tekniğinde, yani birbirine geçmeli, çivisiz bir şekilde inşa edilen cami, özellikle iç mekânda yoğun olan bitkisel üsluptaki zarif ağaç işçiliği ile dikkat çekmektedir. Tamamen ahşap malzeme ile yapılan cami kare planlıdır. Çatısı kırma çatı olup, çatı örtüsü sac malzeme ile kaplıdır.

Camii kare planlı ana mekândan ve batısında yer alan son cemaat yerinden oluşmaktadır. Kuzeybatısında yer alan betonarme minaresi çift şerefelidir. Cami, çay deposu üzerindeyken yapılan betonarme minare, yapının dokusuyla oldukça uyumsuzdur. Minare, cami bugünkü yerine taşındıktan sonra camiden ayrı kalmıştır. Caminin ana girişi batı cephesinde yer almaktadır.

Girişi sağlayan çift kanatlı ahşap kapısı at nalı formundadır. Kapının etrafını çevreleyen bordürü ağırlıklı olarak lale motifli, bitkisel ve geometrik desenlidir. U planlı mahfil bölümüne ana mekândan ahşap merdiven ile ulaşılmaktadır. Mahfil kısmı dört adet ahşap dikme ile taşınmaktadır. Mahfil kısmının ortasında köşk kısmı bulunmaktadır. Tamamen ahşaptan yapılan mihrabın etrafı bordür kaplı olup, işlemeleri bitkisel motiflidir.

Kademeli olarak yapılan mihrap nişinin her kademesinde mukarnas süsleme bulunmaktadır. Mihrabın alınlık kısmında yazı yer almaktadır. Yine ahşap olan minberi bitkisel motiflerle işlenmiştir. Panolara ayrılmış olan gövde kısmında lale motifli süsleme yer almaktadır. Kademeli olarak yapılmış olan tavan süslemesi kare formludur. Tavanda ağırlıklı olarak geometrik süslemeler görülmektedir. Göbek kısmı ise yuvarlak ve işlemelidir.

Paylaşın

Rize: Hacı Şeyh Camii

Hacı Şeyh Camii; Rize’nin İkizdere İlçesi, Güneyce Bucağı, Kurtuluş Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Kâgir yapım sistemi ile inşa edilen cam, kare planlı ve iki katlıdır. Cami, kitabesine göre Hicri 1304 (Miladi 1886) yılında, Hacı Şeyh Osman Niyazi Efendi tarafından yaptırılmıştır. Pazarlı Ali ve Hasan Usta tarafından yapılmıştır. Alt kat kesme taş, üst kat ahşap malzeme ile inşa edilmiştir. Yapı, harim ana mekân ve kuzey cephesinde yer alan iki katlı bölümden oluşmaktadır.

Dikdörtgen formlu pencereler, ahşaptan desenli kafeslerle kapatılmıştır. Mahfil kısmının arkasında yer alan bölümde iki oda bulunmaktadır. Bu odalar, sohbet, çalışma ve misafir ağırlama amaçlı kullanılmış olmalıdır. Alt katta bulunan girişler doğu cephesinde yer almaktadır. Her iki girişin söveleri kesme taştan yapılmıştır ve kemerlidir. Ana mekân girişi kuzey cephesinde yer alır ve sonradan yapılan ek kısımda bulunmaktadır.

Girişi sağlayan ahşap kapı, çift kanatlı ve işlemelidir. Yapının çatısı kırma çatıdır ve çatı örtüsü alaturka kiremittir. Çatı saçağı geniş ve döşemesi ahşap kaplamadır. Kuzeyde bulunan minaresi tek şerefelidir ve üstü çini ile kaplanmıştır. İç mekânın tamamında ahşap süsleme görülmektedir.

Mihrap, minber ve vaaz kürsüsü tamamen ahşaptandır ve yoğun süslemelidir. Kıble yönüne doğru çıkıntı yapan mihrap, yekpare kütükten yapılmıştır. Süslemeler, tamamı ahşap olan tavanın göbek kısmında yoğunlaşmıştır. Dıştan kare, içten sekizgen ahşap oyma bezeme görülmektedir. Minberde stilize bitkisel motifler yer almaktadır.

Mihrapta ise niş çevresinde hayat ağacı motifi görülmektedir. Kıble duvarına kadar uzanan U planlı kadınlar mahfili, ahşap dikmeler ile taşınmaktadır ve ortada köşk kısmı bulunmaktadır. Korkuluklar ve köşk kısmında yoğun süslemeler gözlenmektedir. Mahfil bölümüne ana mekândan ahşap merdiven ile çıkılmaktadır. Dış cephede kullanılan ahşap pencere kafesleri yer yer iç mekânda da kullanılmıştır.

Paylaşın

Rize: Hacı Balta Camii

Hacı Balta Camii; Rize’nin Hemşin İlçesi, Mutlu Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yığma yapım sistem ile inşa edilen yapı tek katlıdır ve moloz taştan inşa edilmiştir. Çatısı kırma çatı olup, üstü alaturka kiremit ile örtülüdür. Camii dikdörtgen planlı ana mekândan oluşmaktadır. Kitabesine göre Hicri 1206 (Miladi 1792) yılında inşa edilmiştir.

Sonradan yapılan ve kuzeydoğusunda yer alan minaresi kesme taş malzeme ile inşa edilmiştir ve tek şerefelidir. Yapının pencere ve kapıları kesme taş sövelidir. Kuzey ve doğu cephelerde birer adet girişi bulunmaktadır. Doğu cephesinde yer alan girişi kemerlidir ve giriş çift kanatlı ahşap kapı tarafından sağlanmaktadır. Kuzey cephesindeki girişi ise dikdörtgen formlu ahşap kapıdır.

Yapının doğu cephesindeki girişin üstünde beş satırlık eski yazı ile yazılmış kitabesi yer alır. Güney cephesinde altta ve üste iki adet dikdörtgen ve demir korkuluklu, doğu cephesinde altta ve üstte üçer adet kemerli ve demir korkuluklu ve kuzey cephesinde üste iki adet pencere açıklığı bulunmaktadır. Batı cephesi sağırdır.

Harim ana mekânın kuzey tarafında yer alan mahfil katı iki adet ahşap sütun ile taşınmaktadır. Mahfilin ortasında yarım daire şeklinde köşk kısmı bulunmaktadır. Mahfil korkulukları sade işlemelidir. Mahfil katına ana mekândan ahşap merdiven ile çıkılmaktadır. Kademeli nişli olan mihrabın çevresi ahşap malzeme ile kaplanmıştır. Ahşap minber ve ahşap vaaz kürsüsü sade ve süslemesizdir.

Paylaşın

Rize: Gürsu Köprüsü

Gürsu Köprüsü; Rize’nin Fındıklı İlçesi, Gürsu Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Kâgir olarak inşa edilen köprü iki mesnetli kemer köprüdür. Tek gözle ve kemerli köprüde malzeme olarak moloz taş ve kesme taş kullanılmıştır.

Kemer kısmında kesme taş malzeme kullanılırken diğer kısımlarında moloz taş kullanılmıştır.

Doğu-batı doğrultusunda uzanan köprünün uzunluğu yaklaşık 13,00 metre, genişliği ise 2,30 metredir. Mimari özelliklerine göre 20. yüzyılın başlarına tarihlenmektedir.

Paylaşın

Rize: Güroluk Köprüsü

Güroluk Köprüsü; Rize’nin Çamlıhemşin İlçesi, Güroluk Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Tek gözlü köprü, kuzey-güney yönünde uzanmaktadır. Köprü, ‘Küçük Köprü’ olarak da anılmaktadır. Kâgir olarak inşa edilen köprü iki mesnetli kemer köprüdür.

Köprüde malzeme olarak moloz taş ve kesme taş kullanılmıştır. Kemer kısmında kesme taş malzeme kullanılırken diğer kısımlarında moloz taş kullanılmıştır.

Batı yönünde kitabesi bulunmaktadır, ancak okunamamıştır. Uzunluğu yaklaşık 15,00 metre, genişliği ise 2,00 metre olan köprü, mimari özelliklerine göre 19. yüzyıla tarihlenmektedir.

Paylaşın