Deprem Bölgeleri İçin Bir Asbest Uyarısı Da Greenpeace’ten

11 ilde büyük yıkıma neden olan Kahramanmaraş Pazarcık ve Elbistan merkezli 7,7 ve 7,6 şiddetindeki depremler on binlerle ifade edilen can kaybına neden olurken, 200 binden fazla bina da hasar gördü.

Hasar gören binalar oturulamayacak hale geldiği için yıkılmak zorunda. Kanserojen bir madde olduğu bilinen aspest, Türkiye’de 31 Aralık 2010’da yürürlüğe giren yönetmelikle yasaklanana kadar binaların izolasyonunda kullanılıyordu.

Depremin birinci ayında Alman Haber Ajansı dpa’ya konuyla ilgili bir açıklama yapan Greenpeace Türkiye’nin bir sözcüsü, “Ortaya çıkan inşaat ve yıkıntı enkazındaki bazı malzemeler doğaya ve insan sağlığına zarar verebilecek maddeler içeriyor. Bunlardan biri de asbest” diye konuştu.

“104 milyon ton inşaat ve yıkıntı atığı”

Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) üyesi de olan Çevre Mühendisleri Odası (ÇMO), 6 Şubat depremleri sonrasında bölgede 104 milyon tondan fazla inşaat ve yıkıntı atığı oluştuğunun tahmin edildiğini açıkladı. Atıkların kaynağından ayrı ayrı toplanmasını da tavsiye eden ÇMO, ayrı toplanan atık türlerinin de özelliklerine göre geri kazanım veya bertaraf proseslerine dâhil edilmesi gerektiğini vurguladı.

Depremlerin yaşandığı bölgede kişi başına 8-16 ton inşaat ve yıkıntı atığı (İYA) oluştuğunu da belirten ÇMO, depremin hemen ardından arabalarda, çadırlarda, ateş başında, sokakta konaklamak zorunda kalan ve akabinde çadır kentlerin oluşmaya başlamasıyla yavaş yavaş buralara taşınan insanların oluşturduğu evsel nitelikli katı atıkların da düzenli biçimde toplanmadığına dikkat çekerek, onların da insan ve çevre sağlığını tehdit eder boyuta ulaştığını aktardı.

Bunlara, kurulan mobil revirlerde gerçekleştirilen tedavi ve atık hijyenik ped sonucu oluşan tıbbi atıkların da eklendiğini, onların da ayrı toplanarak bertaraf edilmesi gerektiğini tavsiye etmişti.

ÇMO, yıkılan binalarda bulunan asbestli malzemelerin de diğer atıklardan ayrı toplanarak bertaraf edilmesi gerektiğinin altını çizmişti. Oda, asbest, kurşun veya zararlı diğer olası maddelerin miktarının ise bilinmediğini haber veriyor.

Greenpeace Türkiye de asbestli yapıların dağılmasının güvenlik için büyük önem taşıdığını bildiriyor. Örgüt, kontrolsüz şekilde yayılması halinde asbestin bölgedeki insanların, kurtarma ve enkaz kaldırma ekiplerinin kansere yakalanma riskini artıracağını savunuyor. Ayrıca enkaz kaldırma nedeniyle oluşan yoğun tozun da bilhassa akciğer kanseri, bronşit ve astım hastaları için zaten var olan riski daha da artırdığı kaydediliyor.

Pek çok madde yakılıyor

Greenpeace, halen bölgede olan insanların da ısınmak amacıyla bulduğu pek çok maddeyi yaktığına, bunun da havadaki zararlı madde oranını artırabileceğine işaret ederek hükümetin vatandaşın ısınma ihtiyacını elektrikli cihazlarla karşılamasını talep ediyor.

Örgüt, zehirli madde içeren atıkların iklim ve çevreye uygun şekilde enkazdan çıkarılmasını, bu yolla olası yeni felaketlerin de engellenmesi gerektiğini belirtiyor. Enkaz kaldırmayla meydana gelecek olası zararlı madde yayılımının insan sağlığı, tarım ve yeraltı su kaynakları başta olmak üzere büyük zarar neden olacağını kaydediyor.

Paylaşın

Afganistan’da Üniversiteler İlk Defa Kadın Öğrenciler Olmadan Kapılarını Açtı

Afganistan’da Taliban geçici hükümetinin kız öğrencilerin üniversitelerde eğitim almasını yasaklamasının ardından ülke çapındaki üniversiteler ilk defa kız öğrenciler olmadan kapılarını açtı.

15 Ağustos 2021’de Taliban’ın Afganistan yönetimine gelmesiyle kadınların çalışması ve kızların eğitim almasına yönelik ciddi kısıtlamalar getirildi. Kızların önce ortaokul ve liselerde, geçen aralık ayında ise üniversitelerde eğitim alması engellendi.

Afganistan genelinde kış ayları nedeniyle derslere ara verilen üniversiteler kız öğrenciler olmadan yeni eğitim ve öğretim dönemine başladı.

Taliban geçici hükümetinin Yüksek Eğitim Bakanlığından yapılan açıklamada, tüm üniversitelerin bugünden itibaren eğitime başladığı duyuruldu.

Böylece aralık ayında, Taliban geçici hükümetinin kız öğrencilerin üniversitelerde eğitim almasını yasaklamasının ardından ülke çapındaki üniversiteler ilk defa kız öğrenciler olmadan kapılarını açtı.

Anadolu Ajansı’nın haberine göre, sabah saatlerinden itibaren üniversitelerin erkek öğrencileri sınıflardaki yerini aldı. Kampüs önlerinde toplanan küçük gruplar halindeki kız öğrencilerin içeri girmesine ise izin verilmedi.

Bazı kız öğrenciler sosyal medyada yaptıkları paylaşımlarda kızların eğitim alacağı ana kadar erkek öğrencilerin üniversitelerdeki eğitimi protesto edip derslere katılmamasını istedi.

Bu çağrıya uyan ülkenin kuzeyindeki Belh Üniversitesinden bir grup erkek öğrenci dersleri boykot edeceklerini duyurdu.

Kabil Üniversitesi öğrencileri AA muhabirine, Taliban sonrası üniversitelerin imkanlarında ciddi ölçüde daralma olduğunu belirterek kızların da üniversitelerde eğitim alması gerektiğini ifade etti.

Kimi öğrenciler, bugün ders işlenmediğini ancak okula gelerek ders müfredatı ve içerik hakkında bilgi aldıklarını ifade etti. Üniversiteye yeni başlayan öğrenciler de yüksek öğretimin ilk heyecanını yaşadı.

“Tüm arzularımız yok oldu”

Kabil Üniversitesi Psikoloji 3’üncü sınıf öğrencisi Lime Suheyl, kampüse alınmayacağını bile bile, kız öğrencilerin görünürlüğünü artırmak istediğini ve bu nedenle iki arkadaşı ile birlikte giriş kapısının önünde beklediğini söyledi.

Üniversite eğitimine büyük umutlarla başladığını aktaran Suheyl şu ifadeleri kullandı:

“Tüm arzularımız yok oldu. Toplumdan silindik. Varlığımız yok. Kim olduğumuz, hedef ve isteklerimizin olup olmadığı kimsenin umrunda değil. Burada erkelerin içeri girdiğini, bize ise izin verilmediğini görmek kötü ve umut kırıcı bir his veriyor.”

Kabil Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Sinema Bölümü 2’inci sınıf öğrencisi Danış Taban ise, Taliban sonrası birçok üniversite hocasının ülkeden ayrıldığını ve üniversite imkanlarında daralma meydana geldiğini söyledi.

Taban, “Kızlar olmadan ilk kez bugün eğitime başladık. Kızların sınıfta olmaması bir parçamızın olmaması gibiydi. Bugün erkek öğrencilerin sayısı da çok azdı ve bu nedenle sınıflarda sıkıcı bir ortam vardı.” ifadelerini kullandı.

Hukuk ve Siyaset Bilimi öğrencisi Petun Kadiri, bugün ders işlenmediğini ancak eğitim materyalleri hakkında bilgi aldığını aktardı.

Üniversiteye bu yıl yeni başladığını aktaran Kadiri, “Üniversitelerde geçen yıldan bu yana neler değiştiğini bilmiyorum. Çokça olumsuz şeyler duyuyoruz ancak eldeki imkanları iyi kullanıp yüksek notlar almayı hedefliyorum” dedi.

Eğitim ve çalışma hayatında kısıtlamalar

15 Ağustos 2021’de Taliban’ın Afganistan yönetimine gelmesiyle kadınların çalışması ve kızların eğitim almasına yönelik ciddi kısıtlamalar getirildi.

Kızların önce ortaokul ve liselerde, geçen aralık ayında ise üniversitelerde eğitim alması engellendi. Yine aralık ayında Afgan kadınların yerel ve yabancı sivil toplum kuruluşlarında çalışması da askıya alındı.

Afgan kadınlarına “örtünme zorunluluğu” getirilirken, kadınların spor salonları, park ve bahçeler gibi sosyal mekanlara da girişi yasaklandı.

Taliban yetkilileri ise, yasakların ardındaki nedeni “örtünme kurallarına uygun bir biçimde riayet edilmemesi” olarak gerekçelendirdi.

Yetkililer, yasakların “geçici” nitelikte olduğunu söylemesine karşın, şu an kadar kadınlara yönelik getirilen kısıtlamalarda herhangi bir iyileşme görülmedi.

Söz konusu alandaki kısıtlamalar uluslararası toplumdan da büyük tepki topluyor.

Paylaşın

S. Arabistan’dan Merkez Bankası’na 5 Milyar Dolar Mevduat

Suudi Arabistan Kalkınma Fonu, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’na (TCMB) fon aracılığıyla 5 milyar dolar mevduat yatırdı. Merkez Bankası’nın geçen Perşembe günkü verileri, net uluslararası rezervlerin 1,4 milyar dolar azalarak 20,2 milyar dolara indiğini gösteriyordu.

Türkiye’nin döviz rezervleri, piyasa müdahaleleri ve 2021 yılı Aralık ayındaki döviz krizi sonrasında hızla azalmıştı. Türk Lirası, geçen yıl dolar karşısında yüzde 30, 2021 yılındaysa yüzde 44 değer kaybetmişti.

Suudi Arabistan Kalkınma Fonu, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’na (TCMB) fon aracılığıyla 5 milyar dolar mevduat yatırmak için Türkiye’yle anlaşma imzalandığını açıkladı.

Anlaşma, aynı zamanda Suudi Arabistan Turizm Bakanı olan Suudi Kalkınma Fonu Başkanı Ahmed Akil El Katip ve TCMB Başkanı Şahap Kavcıoğlu arasında imzalandı.

Suudi Arabistan Maliye Bakanı Muhammed Bin Abdullah El Cedan, ülkesinin TCMB’ye mevduat yatırma planını Aralık ayında açıklamıştı.

Türkiye’nin Merkez Bankası net döviz rezervleri, geçen yıl yaz aylarında son 20 yılın en düşük seviyesine gerilemişti. Net döviz rezervleri o dönemden bu yana 6 milyar doların biraz üzerine çıkmış olsa da 6 Şubat’ta meydana gelen deprem felaketinden sonra banka 8 buçuk milyar dolar kaybetti.

Merkez Bankası’nın geçen Perşembe günkü verileri, net uluslararası rezervlerin 1,4 milyar dolar azalarak 20,2 milyar dolara indiğini gösteriyordu.

Suudi Arabistan’ın TCMB’ye mevduat yatırımı, hem Ankara hem de Riyad’ın 2018 yılında gazeteci Cemal Kaşıkçı’nın İstanbul’daki Suudi Arabistan Başkonsolosluğu’nda öldürülmesinden sonra bozulan ilişkileri onarma çabalarını izliyor.

Türkiye’nin döviz rezervleri, piyasa müdahaleleri ve 2021 yılı Aralık ayındaki döviz krizi sonrasında hızla azalmıştı. Türk Lirası, geçen yıl dolar karşısında yüzde 30, 2021 yılındaysa yüzde 44 değer kaybetmişti.

Paylaşın

Rekabet Kurulu’ndan Elon Musk’a Para Cezası

Dünyanın en zenginleri listesinde üst sıralarda bulunan SpaceX ve Twitter’ın sahibi Elon Musk, Twitter’ı devralırken Rekabet Kurulu’ndan izin almadığı gerekçesiyle idari para cezasına çarptırıldı.

Rekabet Kurulu’nun 2 Mart’taki toplantısında oy birliğiyle aldığı karara göre, Musk Twitter’ın 2022 yılında Türkiye’de elde ettiği gayrisafi gelirin binde biri oranında idari para cezası ödeyecek.

Rekabet Kurulu, söz konusu karara, Twitter şirketinin devralınmasına yönelik işlemin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 11’inci maddesi uyarınca resen incelenmesi sonucunda varıldığını duyurdu.

“İşlemin 4054 sayılı Kanun’un 7’nci maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna” karar veren Rekabet Kurulu, Twitter’ın Musk tarafından devralınması sonucunda “etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle” işleme izin verildiği belirtildi.

Ancak bu işlemin “Rekabet Kurulu’nun izni olmaksızın gerçekleştirilmesi” nedeniyle 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 16’ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca Musk’a “2022 yılına ait Türkiye’de elde edilen gayrisafi gelirinin binde biri oranında” idari para cezası uygulanmasına karar verildi.

Rekabet Kurulu, verilen cezaya, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde itiraz edilebileceğini belirtti.

Rekabet Kurulu, Türkiye’de de faaliyeti ya da iştiraki bulunan uluslararası şirketlerin satış veya birleşme gibi işlemlerine de onay veriyor. Twitter’in Musk tarafından satın alınması da bu çerçevede Rekabet Kurulu’nun inceleme kapsamına giriyor.

Paylaşın

“Millet İttifakı” Liderleri Yeniden Bir Araya Geldi

Demokrasi ve Atılım (DEVA) Partisi, Demokrat Parti, Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), Saadet Partisi, Gelecek Partisi ve İYİ Parti liderleri, Saadet Partisi Genel Başkanı Temel Karamollaoğlu ev sahipliğinde bir araya geldi. Saat 14.00’deki görüşme 2 saat gecikmeli olarak 16.00’da başladı.

İlk olarak DEVA partisi Genel Başkanı Ali Babacan, Millet İttifakı toplantısına katılmak üzere Saadet Partisi Genel Merkezi’ne geldi. Babacan’ı genel merkez girişinde Saadet Partisi Genel Başkanı Temel Karamollaoğlu karşıladı. Babacan’ın girişi sırasında genel merkez önünde bekleyenler “Birleşe birleşe kazanacağız” sloganları attı.

DEVA Partisi Genel Başkanı Babacan’ın ardından Gelecek Partisi Genel Başkanı Ahmet Davutoğlu da Saadet Partisi Genel Merkezi’ne geldi. Davutoğlu’nun girişi sırasında da “Birleşe birleşe kazanmağız” sloganı atıldı.

Demokrat Parti Genel Başkanı Gültekin Uysal da Saadet Partisi Genel Merkezi’ne geldi. Uysal’ı da Karamollaoğlu karşıladı.

Uysal’ın ardından CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu da Saadet Partisi’ne geldi. Karamollaoğlu tarafından karşılanan Kılıçdaroğlu’nun girişi sırasında “Halkın gururu Kılıçdaroğlu” sloganı atıldı. Saadet Partisi Genel Merkezi’ne son olarak İYİ Parti Lideri Meral Akşener geldi.

Toplantının ardından CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’nun cumhurbaşkanlığı adaylığının ilan edilmesi bekleniyor.

İYİ Parti Genel Başkanı Meral Akşener’in cuma günü yaptığı açıklama ile Altılı Masa’dan kalktıklarını ilan etmesinin ardından bugün 5 liderin bir araya gelmesi bekleniyordu.

Ancak İYİ Parti Genel Merkezi’nde İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu ve ABB Başkanı Mansur Yavaş ile görüşen Akşener’in iki ismin yetkili cumhurbaşkanı yardımcısı olmasını teklif ettiği kaydedildi.

Teklifin ardından 2 genel başkan ve 2 belediye başkanı toplandı. Toplantının ardından Akşener’in de toplantıya katılacağı kaydedildi.

Ne olmuştu?

Bir yılı aşkın süredir seçimlerde birlikte hareket etmek amacıyla bir araya gelen Altılı Masa cumhurbaşkanı adaylığında yaşanan anlaşmazlık nedeniyle dağıldı.

3 Mart 2023 Cuma günü, İYİ Parti Genel Başkanı Meral Akşener, “Altılı Masa” ile Cumurbaşkanlığı adaylığı konusunda hem fikir olmadıklarını açıkladı.

Açıklamasında “Geldiğimiz noktada, İYİ Parti bir kıskaca alınmış; bir dayatmaya, mecbur bırakılmış; tıpkı yıllardır, Türk Milleti’ne yapıldığı gibi, ölüm ve sıtma arasında, bir tercihe zorlanmıştır. Ve elbette, buna boyun eğmeyecektir ifadesini kullanan Akşener CHP’li belediye başkanları Ekrem İmamoğlu ve Mansur Yavaş2a aday olma çağrısında bulunarak “Milletimiz sizi göreve çağırıyor” dedi.

Paylaşın

Cahit Uçuk Kimdir? Hayatı, Eserleri

17 Ağustos 1909 yılında Yunanistan’ın Selanik Kentinde dünyaya gelen Cahit Uçuk, 7 Kasım 2004 yılında İstanbul’da Bebek’teki çok sevdiği evinde doksan beş yaşında iken vefat etmiştir.

Cahit Uçuk, Cumhuriyet döneminde (1935) edebiyat hayatına atılmıştır. On beş romanı, dokuz hikâye kitabı, beş piyesi, yirmiden fazla çocuk romanı ve hikâye kitabı, ondan fazla masal kitabı, bir destanı, bir şiir kitabı ve üç anı kitabı vardır. Yazı hayatına 1935 yılında Yarım Ay mecmuasında yayımladığı “Bir Masal ki Herkes Okumalı…” adlı hikâyesi ile başlamıştır.

Döneminin birçok gazete ve dergisinin hikâye sütunlarını -kendi deyimiyle- ele geçirmiştir. Hikâyelerinde bireysel (aşk, annelik duygusu, yanlış anlaşılma, ana baba ayrılığının çocuk üzerindeki olumsuz etkisi vb.) ve sosyal (fakirlik, hırsızlık, çevre duyarlılığı vb.) olmak üzere iki genel başlıkta toplanabilecek çok çeşitli konular üzerinde durmuştur. Hemen her çevreden değişik tipte genç kız ve kadınlar (şehirli, köylü, gecekondulu, fakir, zengin, hasta vb.) bu hikâyelerin kişilerini oluşturur.

Bu kadınların çoğu idealize edilmiştir. Ailesinin kadınları gibi özgürlüğüne düşkün, güzel, zevkli, şık, fedakâr, erkeğine bağlı, hassas, iyi bir anne ve eş olan bu kadınların bazıları toplumda iyi bir kariyer sahibidir. Erkekler ise biraz geri planda ama olumlu tiplerdir. Çocuklar, fakirlik ve anne şefkati temasını belirginleştirmek üzere olay örgüsünde yer almış gibidirler. Yazar yaşadığı dönemde tanıdığı tipler ve olaylardan yararlanmıştır.

Romanlarında da hikâyelerinde olduğu gibi kadınlar ön plandadır. Kültürlü, cesur, iyi niyetli, terbiyeli, özgüveni yüksek olan bu kadınlar Atatürk devrinde yetiştirilmesi arzu edilen genç kız ve kadınların temsilcisi gibidir. Kahramanların günlük yaşamını kozmik zamanın yönlendirdiği romanlarda yazarın çocukluğunun ve genç kızlığının bir bölümünün geçtiği Hekimhan ve Antalya doğal güzellikleri ile yer almıştır.

Cahit Uçuk beş tiyatro eseri yazmıştır. Tiyatro tekniği açısından mükemmel olmayan bu eserlerde tez ön plandadır. Yazarın çocuk edebiyatındaki yeri de dikkate değerdir. Yayımlanan ilk çocuk romanı Türk İkizleri (1937)’dir. Klasik dünya ikizleri arasında Türk ikizlerinin olmadığına üzülen yazar, kardeşinin de teşvikiyle bu kitabı yazmıştır. Söz konusu eser 10 Mayıs 1958 tarihinde Floransa’da Milletlerarası Çocuk Kitapları Birliği’nce düzenlenen “Hans Christian Andersen 1958” yarışmasının şeref listesine girmeyi başararak Liyakat Diploması kazanmıştır.

Eser İngilizce, Almanca, Japonca ve Farsçaya çevrilmiştir. Yazarın Anadolu’da geçirdiği çocukluk yıllarının izlerini bu eserde bulmak mümkündür. Cahit Uçuk çocuklar için edebiyatın hemen her türünde eser vermeye çalışmış; çocuklara sevgi, yardımlaşma, dostluk, çalışma gibi güzel değerler ve sorumluluklar aşılama çabası göstermiştir.

Çocuklara edebiyat aracılığıyla ulaşma amacında olan yazar bu alanda önemli bir konumdadır. Büyüklerinden dinlediği masalları daha sonra kaleme almış, kendisi de yeni masallar üreterek yapma masal örnekleri vermiştir. Masalların şekil ve muhteva özelliklerinin bu örneklerde görülmesi, onun gelenekten yararlandığının kanıtıdır.

Cahit Uçuk’un edebiyatla ilişkisi on üç yaşında iken yazdığı şiirlerle başlamıştır. Şiirlerini okuması için verdiği Abdülhak Hamit, şiir yazmaktan vazgeçmesini tavsiye edince, o da nesre yönelmiş; ancak her fırsatta nazma dönmüştür. Bazen romanlarına kendi yazdığı maniler serpiştirmiş, bazen manzum piyesler bazen de çocuklar için manzumeler yazmıştır. Şiir alanındaki en dikkate değer çalışması, Yunus’a duyduğu sevgi ve hayranlığın ifadesi olan Benden Selam Yunus’a adlı iki ciltlik eseridir.

Cahit Uçuk sanat hayatının altmışıncı yılında okuyucularına armağan olarak anılarını yayımlamıştır. Bir İmparatorluk Çökerken… (1995) adlı kitapta çöken imparatorlukla beraber sürüklenen aileler ve işgal altındaki İstanbul’un trajik durumu gözler önüne serilmiştir. Eser bu yönüyle belgesel değer de taşımaktadır. Yıllar Sadece Sayı (2003) ve Erkekler Dünyasında Bir Kadın Yazar (2003) adlı kitaplarını peş peşe yayımlamıştır.

Yazar erkekler dünyasında kadın yazar olmanın zorluklarını anlattığı kitabında herkesin bir erkeğe ait sandığı isminin arkasında fazla gizli kalamamış, Bab-ı Ali kısa sürede onun çok güzel bir kadın olduğunu öğrenmiştir. Ama o, kadınlığının ardına sığınmadan, doğru bildiği yolda kararlı adımlarla yürümüş, güçlüklere direnmiştir. “Cahide’nin ‘e’sini Sirkeci’de bıraktım.” sözü durumu açıklar. Bazıları da bu adın, Nâzım Hikmet’in takma adı olduğunu düşünmüştür.

Cahit Uçuk yazı hayatının altmışıncı yılında 14. Tüyap Kitap Fuarının “Şeref Ödülü” ile onurlandırılmıştır (1995). Bundan dört yıl önce de Turgut Özal’ın elinden çocuk edebiyatına katkılarından dolayı “Türk Çocuk Vakfı Onur Ödülü”nü almıştır (1991). Cahit Uçuk, Üçok olan soyadını Uçuk olarak değiştirmiştir. İlk yazısı yayımlandığında arkadaşları arasında alay konusu olmamak için, iddiası olmayan, alçakgönüllülük manasına gelen bu ismi isteyerek seçmiştir.

Cahit Uçuk doksan beş yıllık hayatına pek çok kitap sığdırmış, Atatürk devrimlerinden cesaret ve hız alarak kendilerini ispat etme şansına kavuşan kadın yazarlar arasında yer almıştır. Meşrutiyet’in ilanından bir yıl sonra doğmuş, ilk edebi ürünlerini Cumhuriyet devrinde vermiştir.

Popüler edebiyatın önemli isimleri arasında yer alan yazar, toplumun aydınlanmasında aydın sorumluluğunu ve görevini yerine getirmiştir. Cahit Uçuk’un çok sayıdaki eserinin kolay okunmasını sağlayan unsurlar, akıcı dili ve sade üslubudur. Eserleri teknik bakımdan kuvvetli sayılmamakla beraber devrin akislerini vermesi bakımından anlam taşımaktadır.

Cahit Uçuk’un eserleri

Roman: Küçük Ev, Kanlı Düğün, Siyah Dantelli Şemsiye, Uçan Su, Değirmentaşı, Hep Yarın, Güneş Kokusu, Kirazlı Pınar, Sürü Çıngırakları, Dikenli Çit

Öykü: Cennet Bahçesi, Işıklı Pencere, Kurtların Saygısı, Değişen Sensin, Altın Pabuçlar, Artık Geçti

Çocuk Kitapları: Türk İkizleri, İran İkizleri, Gümüş Kanat, Yalçın Kayalar, Mavi Ok, Kırmızı Mantarlar, Üç Masal, Ateş Gözlü Dev, Cepteki Yavrular, Kurnaz Çoban, Herte Verte Pitte, Eve Giren Güneş, Açılan Pencereler, Esrarengiz Yalı, Mavi Derinliklerdeki Sır, Sırrını Vermeyen Tabak, Dünyamız Tehlikede Uzaydaki Mavi Bilye 5

Oyun: Yaşamak İstiyoruz, Gök Korsan, Bileziklerin Sesi

Anı: Bir İmparatorluk Çökerken (anı, 1995, YKY), Erkekler Dünyasında Bir Kadın Yazar

Ödülleri: Türk İkizleri ile 1958 Uluslararası Çocuk Kitapları Birliği’nin Hans Christian Andersen Yarışması (Şeref Armağanı).

Paylaşın

Cahide Birgül Sesveren Kimdir? Hayatı, Eserleri

9 Nisan 1956 yılında Ankara’da dünyaya gelen Cahide Birgül Sesveren, 1 Aralık 2009 yılında yine Ankara’da vefat etti. İlköğrenimini Erzurum’da tamamlayan Cahide Birgül Sesveren Ortaöğrenimini ise Ankara’da bitirdi.

Ankara Devlet Mimarlık Mühendislik Akademisi’nden mezun oldu. On beş yıl boyunca mimar olarak vazifesini Ankara’da yaptı. 1999 yılında emekliye ayrıldı ve TRT Ankara Radyosu’nda çalışmaya başladı. TRT Ankara Radyosu’nda Radyo Tiyatrosu ve Arkası Yarınlar adlı yazılar yazdı. Cahide Birgül, Ankara Radyosu’nda yirmiye yakın radyo oyunu yayınladı.

TRT İstanbul Televizyonuna da gönderilmek üzere çok sayıda metin yazdı. Kaplumbağa Sever misiniz adlı radyo tiyatrosunu Avrupa Sesi Radyosu’na Türkiye’yi temsilen gönderdi. Kadın Eserleri Kütüphanesi tarafından düzenlenen “Ana-Kız” temalı oyun yarışmasında Biblolar adındaki oyunuyla bir ödül aldı. Fotoğraflar adlı eserine, Nedim Saban’ın düzenlediği sanat çalışmasında yer verdi. Aynı zamanda bu eser, Uluslararası Yeni Tiyatro Yazarları yarışmasında yarı finale kalmaya hak kazandı.

Fotoğraflar, Biblolar dışında Düşlerin İçinden adlı bir tiyatro oyunu da yazdı. Cahide Birgül hemen hemen tüm yazılarını özellikle de deneme türündeki yazılarını Radikal gazetesi ve Pazartesi dergisinde yayımladı. Cahide Birgül, Emin Bey Pansiyonu adlı eseriyle Devlet Tiyatroları’nın tertip ettiği yarışmada üçüncülük ödülüne layık görüldü.

Çağdaş edebiyatımızda mensur tarzdaki eserleriyle yer edinen Cahide Birgül Sesveren, Gölgeler Çekildiğinde, Geceye Uyananlar, Ah Beni Öldürür müsün adlı romanlar yazdı. Yazarlığın temelini oluştururken daha önce yazdığı tiyatro oyunlarından ödünçlemeler yaptı. Gerçeklik unsurundan çok kurgu üzerine kurulu olan romanlarında hayal gücünü esas aldı.

Daha önce bilinmeyen, tanınmayan ve tecrübe edilmemiş dünyalara sahihlik görüntüsü vererek anlatmayı tercih etti. Dünya edebiyatına polisiye roman türündeki romanlarıyla yön veren Patricia Highsmith ve George Simeon’dan etkilendi. Romanlarında gizem ve merak unsurunu eserin sonuna kadar koruyan yazar, karakterlerin iç dünyalarını yansıtırken psikolojik çözümlemelerden sıklıkla faydalandı.

Polisiye roman türüne çok yakın bir tarzda romanlarını yazan yazar, vaka örgülerini karmaşık ve anlaşılması zor bir yapıda kurguladı. Gerilim unsuruna bağlı kalarak romanlarını kaleme alan Cahide Birgül, yalnızlık, aşk, aile içi çatışma, bunalım, huzursuzluk, tekbaşınalık ve insani ilişkilerdeki bozulma, yozlaşma, yabancılaşma gibi temalara yer verdi. Tematik yönelimini her üç romanda da aynı çizgide tutan yazar, bu temaları suç ve suçlu ilişkisini esas alarak yansıttı.

Karakterlerini yaratırken iyi-kötü ekseninde kesin şablonlar çizmedi. Romanlarının sonuna kadar karakterlerin rollerini sürekli olarak değiştiren yazar, çoğu zaman karakterlerini iç sesleriyle konuşturma yoluna başvurdu. Cahide Birgül, üç romanı dışında Talat Halman Kitabı/Aklın Yolu Bindir isimli nehir söyleşi tarzında başka bir eserde kaleme aldı.

Cahide Birgül Sesveren’in eserleri:

Gölgeler Çekildiğinde (Roman 1998), Geceye Uyananlar (Roman 2000), Talat Halman Kitabı/Aklın Yolu Bindir (Derleme 2003), Ah Beni Öldürür müsün (Roman 2004).

Paylaşın

Buket Uzuner Kimdir? Hayatı, Eserleri

Romancı, hikâyeci ve gezi yazarı, çevre bilimci, feminist, hayvan ve çevre hakları savunucusu Buket Uzuner, 3 Ekim 1955 yılında Ankara’da dünyaya gelmişti. Uzuner,  Hacettepe Üniversitesi Biyoloji Bölümü’nden mezun olmuştur.

Bergen Üniversitesi (Norveç), Michigan Üniversitesi’nde (ABD) biyoloji ve çevrebilim eğitimi aldı. (Finlandiya) Tampere Teknik Üniversitesi ve O.D.T.Ü’de araştırmacı olarak çalıştı, ders anlattı.

Romanları on dile çevrilen Buket Uzuner 1996 yılında (ABD) Iowa Üniversitesi’nin (IWP) “onur üyesi” olmuş, 2004 yılında da ODTÜ Senatosu tarafında takdir belgesiyle onurlandırılmıştır. Yazar, 2016 yılında Ankara Üniversitesi ve Ankara Öykü Günleri Derneği’nce verilen “Öykü Onur Ödülü” nü almıştır.

Buket Uzuner, Türkiye Cumhuriyeti’nin 75. Kuruluş yılında Türkiye üniversiteleri, basını, meslek kuruluşları ve 81 ilin valiliklerinden oluşturulan jürinin oylarıyla ‘Cumhuriyetin 75 Başarılı Kadını’ndan biri olarak seçilmiştir.

“İklim değişikliği”- çevre sorunlarını ele aldığı ve Türk Mitolojisi’nden fantastik ögeler kullandığı ‘TABİAT DÖRTLEMESİ’ romanları “Su”, “Toprak”, “Hava” ve “Ateş” yayınlanmaya devam etmektedir.

Yazar, ilk Osmanlı feminist kadınlarından “Zeynep Hanım” kitabına önsöz hazırlamıştır. Kuzey Sahra Afrikası, Kuzey Amerika, Avrupa’da uzun tren yolculukları yapan Buket Uzuner 2017’de ilk çocuk kitabını yayımlamıştır.

Buket Uzuner’in eserleri:

Hikaye: Benim Adım Mayıs (1986), Ayın En Çıplak Günü (1988), Güneş Yiyen Çingene (1989), Karayel     Hüznü (1993), Şairler Şehri (1994), Şiirin Kızkardeşi Öykü(2003), Yolda (2009), Bir Yılbaşı Hikayesi (2013)

Gezi: Bir Siyah Saçlı Kadının Gezi Notları (1989), Şehir Romantiğinin Günlüğü (1998), New York Seyir  Defteri (2000)

Roman: İki Yeşil Susamuru, Anneleri, Babaları, Sevgilileri ve Diğerleri (1991), Balık İzlerinin Sesi (1993   Yunus Nadi Roman Ödülü) (1992), Kumral Ada~Mavi Tuna (1998 İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Ödülü) (1997), Uzun Beyaz Bulut- Gelibolu (2001), İstanbullular (2007), Uyumsuz Defne Kaman’ın Maceraları/SU (2012), Uyumsuz Defne Kaman’ın Maceraları/TOPRAK (2015), Uyumsuz Defne Kaman’ın Maceraları/HAVA (2018).

Biyografi: Gümüş Yaz, Gümüş Kız (2002)

Deneme: Selin ve Cem’le Yolculuklar (2004), Benim Adım İstanbul  (2011)

Çizgi Roman: İstanbullular (2011- çizer Ayşe Nur Ataysoy)

Paylaşın

Birgül Ayman Güler Kimdir? Hayatı, Eserleri

1 Haziran 1961 yılında İzmir’in Bergama ilçesinde dünyaya gelen Birgül Ayman Güler, Zübeyde Hanım İlkokulu ve Bergama Lisesi’ni bitirdi. 1978 yılında girdiği Marmara Üniversitesi Siyaset – İdare Bölümü’nden 1983 yılında mezun oldu.

1979-1980 arasında dil öğrenimi gördü. Ankara Üniversitesi’nde Kamu Yönetimi ve Siyaset Bilimi 30 Temmuz 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. anabilim dalında 1985 yılında yüksek lisans, 1987 yılında doktora eğitimine başladı. 1992 yılında Kamu Yönetimi ve Siyaset Bilimi Doktoru, 1996 yılında aynı alanda doçent ve 2002 yılında Yönetim Bilimi dalında profesör unvanını aldı.

1985-1986 yıllarında bir buçuk yıl süreyle Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı’nda Araştırma Planlama Koordinasyon uzman yardımcısı olarak çalıştı. 1986 -2002 yılları arasında Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü’nde, 2002 – 2011 Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’nde (SBF) öğretim üyesi olarak görev yaptı.

1996-2002 arasında TODAİE Yerel Yönetim Araştırma ve Eğitim Merkezi Müdürlüğü, 2002-2011 arasında AÜ SBF Kamu Yönetimi Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürlüğü, 2009-2011 yıllarında AÜ SBF Yönetim Bilimleri Anabilim Dalı Başkanlığı görevlerini yürüttü.

TODAİE’de Azerbaycan ve Kırgızistan’da kamu yönetimi merkezi kurmakla görevlendirilerek bu ülkelerde bir haftadan iki aya uzanan çeşitli çalışmalarda bulundu. Enstitü etkinlikleri çerçevesinde Almanya, Çin, İsveç gibi ülkelerde inceleme gezilerinde yer aldı.

1998-2002 yılları arasında Devlet Planlama Teşkilatı’nın yıllık yatırım programlarında yer alan kısa adı YERYÖN ve YEREP olan dörder yıllık araştırma projelerinin yöneticiliğini yaptı. YERYÖN, Yerel Yönetimleri Güçlendirme Projesi kapsamında on kitap yayımlandı; YEREP, Yerel Yönetimler İçin Eğitim Malzemesi Geliştirme Projesi kapsamında görsel destekli kitap çalışmalarının yanı sıra halen hizmeti süren www.yerelnet.org.tr adlı Türkiye’nin en büyük yerel yönetim portalının kurulmasını sağladı.

Ankara Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi’nin programında yer alan üç araştırmanın 2004-2010 yılları arasında yöneticiliğini yaparak, Türkiye Cumhuriyeti’nin 1919 – 1949 yılları arasında yönetsel kuruluşunu açıklamalı zamandizin yöntemiyle inceleyen üç kitap/dönem çalışması yürüttü. Kitaplar Ankara Üniversitesi tarafından yayımlandı. Kitapları ve çok sayıda makalesi yayımlanmış bulunuyor.

Paylaşın

Bilgesu Erenus Kimdir? Hayatı, Eserleri

Anı – Anlatı – Günlük – Seyahatname, Diğer Kategoriler, Edebiyat kategorilerinde eserler kaleme alan Bilgesu Erenus, 13 Ağustos 1943 yılında Bilecik’in Gölpazarı ilçesinde dünyaya gelmiştir.

Ressam ve şair Müştak Erenus’un eski eşidir. Oğlu Ali Erenus da bir müzisyendir. İstanbul Üniversitesi Gazetecilik Enstitüsü mezunu. TRT İstanbul Radyosunda metin yazarı ve prodüktör olarak çalıştı (1965-73).

Evli Evine Köylü Köyüne adlı radyo oyunu ile TRT 1970 Sanat Ödülleri Yarışmasında başarı ödülü kazanan Erenus, İkili Oyun (1978) ile 1978 Avni Dilligil Tiyatro Ödülünü, Milliyet Sanat dergisinin 1979’da açtığı Çocuk Oyunları Yarışmasında birincilik ödülünü aldı.

Oyunları Ankara ve İstanbul özel tiyatrolarında sahnelendi. Bir sendika gecesinde “Analar size yalvarıyorum, çocuklarınızı savaşa göndermeyin” dedi, iki ay hapse mahkûm oldu (1996). Yazdığı yazılardan dolayı hakkında çok sayıda dava açıldı.

Özgür Üniversite kurucularındandır. Ayrıca açlık grevleri gibi toplumsal olaylarda insanların insani şartları yaşaması konusunda yabancı aydınların ilgisini ve dikkatini çekmek için çaba göstermiştir.

Bilgesu Erenus’un eserleri

Oyun: El Kapısı (1975), Ortak (1976), Nereye Payidar (1976), İkili Oyun (oyn. 1977, bas. 1982), Kaside (1980), Kelaynaklar (oyn. 1982), Misafir (oyn. 1984), Güneyli Bayan (1984), Halide (oyn. 1985, bas.2001), Arka Bahçe (oyn., 1993), Dokumacılar (1994), İnsan Aklını Koruma Enstitüsü (1994), Kırmızı Kara Ağaç (1996), Bir Senaryo Dersim`38 Bir Oyun Fikret (1998), Çağrı (2004).

Çocuk kitabı: Birbirine Eş Beş Kardeş (1990).

Deneme: Entellektüel Şiddet (1993).

Roman: Kazı (1993), Gece (1996), Göz (1997), Payidar (1997), Samur Kürk / Uzayan Yolculuk (2004).

Monografi: Böyle Bir Dünya-Gülçin Çaylıgil Davası (2002).

Senaryo: Dersim 38 / Tevfik Fikret (1998).

Anı: Aydınlık Zından (Yalçın Küçük ile, 2002).

Paylaşın