Batman: Yukarı Alıçlı Köprüsü

Yukarı Alıçlı Köprüsü; Batman’ın Kozluk İlçesi, Yukarı Alıçlı Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Köy, Kozluk İlçesinin kuş uçumu 3.15 km kuzeydoğusundadır.

İlçe Merkezi’nden Yukarı Alıçlı Köyü’ne günün belirli saatlerinde toplu taşıma araçları ile ulaşım mümkündür.

Bölgede Alıçlı Deresi olarak bilinen dere yatağının kuzey kıyısında yıkılmış köprü ayağı mevcuttur.

Günümüze ulaşan kalıntılara bakıldığında köprünün yapım malzemesi moloz taş ve yörede sıkça kullanılan cas harcı kullanılmıştır. Köprünün günümüze ulaşan ayak kalıntısı oldukça tahrip olmuştur.

Paylaşın

Batman: Sinan (Zilek) Köprüsü

Sinan (Zilek) Köprüsü; Batman’ın Merkez İlçesi, Soğuksu (Zorava) Köyünün 2.4 km güneybatısında yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Köprü, Devlet Demir Yolları tarafından 1939-1944 yılları arasında inşa edildiği bilinmektedir. Zilek Köprüsü, Batman Çayı üzerinde Batman ili ile Diyarbakır illeri arasında tren yolu köprüsü olarak kullanılmaktadır.

Köprü, doğu-batı doğrultulu, on gözlü, yuvarlak kemerli olarak inşa edilmiştir.

Köprünün ayaklarını akıntıda korumak amacıyla, köprü ayağından bağımsız olarak yapılan sekizgen biçiminde sel yaranlar yer almaktadır. Köprü sonraki dönemlerde çeşitli onarımlar görmüştür.

Paylaşın

Batman: Deliktaş Köprüsü

Deliktaş Köprüsü; Batman’ın Sason İlçesi sınırları içerisinde bulunan Çakırpınar Köyünün, Deliktaş Mezrasında yer almaktadır.

Deliktaş Mezrası, Sason İlçesinin kuş uçuşu 17 km kuzeydoğusundadır. Köprü ise, Deliktaş Mezarsının 1.2 km kuzeyinde yer almaktadır.

Köprü yörede Asvazin Deresi ve Gelyemir Deresi olarak bilinen derelerin birleştiği noktada doğu-batı doğrultulu tek gözlü olarak inşa edilmiştir.

Köprünün doğu ve batı ayağı ana kayaya oturtulmuştur. Günümüzde köprünün büyük kısmı yıkılmış olup, iki ayağı kısmen korunmuştur.

Köprünün kalan kalıntılarından anlaşıldığı kadarıyla, kemerli bir şekilde inşa edilmiştir. Yapım malzemesi olarak moloz taş ve cas harcı kullanılmıştır. Köprüde genel olarak doğal ve beşeri tahribat söz konusudur.

Paylaşın

Batman: Şeytan Köprüsü

Şeytan Köprüsü; Batman’ın Sason İlçesi sınırları içerisinde kalan Koçkaya (Heşter) Köyünün, Tatlıca (Xılobit) Mezrasının kuzeyinde yer almaktadır.

Koçkaya köyü, Batman İl Merkezinin 75 km kuzeyinde, Sason İlçe Merkezinin ise 35 km kuzeybatısındadır.

Köprü, Batman İli Sason İlçesi ile Diyarbakır İli Kulp İlçesinin doğal sınırını çizen Sarıçoban Çayı üzerinde kuzey-güney yönlü inşa edilmiştir.

Ayakları ana kaya üzerine oturtulan köprüden günümüze çok az kalıntısı ulaşmıştır ve sonradan yapılan onarımlarla köprünün orijinalliği bozulmuştur.

Köprüye ait kalıntılardan yola çıkarak köprünün yapımında moloz taş ve cas harcı kullanılmıştır. Ancak günümüzde köprü, modern işçilikle onarılmış olup halen kullanım görmektedir.

Köprünün hemen güneyindeki kayalık alanda tahribat sonucu işlevini yitirmiş 4 adet sarnıç tespit edilmiştir.

Paylaşın

Batman: Mardinike Külliyesi

Mardinike Külliyesi; Batman’ın Hasankeyf İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Aşağı Şehir’in kuzeydoğu ucunda yer alan ve halk arasında “Mardinike Camii” olarak bilinen alandaki yapılar, Prof. Dr. Oluş Arık tarafından kazılmaya başlanmış, ancak yarım kalması üzerine 2008 – 2010 yıllarında Prof. Dr. Abdüsselam Uluçam başkanlığında yürütülen kazı çalışmalarıyla tamamlanmıştır.

Mardinike Külliyesi iki bloktan oluşmaktadır. Kuzey taraftaki I. Blok, doğu-batı doğrultuda dikdörtgen planlı, revaklı avlu çevresinde yer alan cami ve medrese ile diğer kısımlardaki değişik amaçlar için tasarlanmış bölümleri içermektedir, Güneyde yer alan II. Blok ise giriş avlusu, minare, cami, zaviye, imaret, han anıtsal mezar mekânları ve seramik atölyelerinden oluşmaktadır.

Paylaşın

Batman: Sultan Süleyman Külliyesi

Sultan Süleyman Külliyesi; Batman’ın Hasankeyf İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Aşağı Şehir ortalarında, Merkezi Kazı Alanı olarak adlandırılan alanın kuzey batısında yer alan Sultan Süleyman Camii ve etrafında yer alan yapılar topluluğundan oluşan külliyenin kazısı, 1985 yılında Prof. Dr. Oluş Arık tarafından gerçekleştirilmiştir.

Minare kaidesindeki kitabeye göre bu yapılar, Eyyûbi Sultanı Süleyman tarafından 1407 yılında yaptırılmıştır. Cami, medrese, imaret ve türbelerden oluşan külliyenin doğu ucunda 1432’de ölen Sultan Süleyman’ın türbesi yer almaktadır.

Düzgün kesme taştan özenle örülen ve süslenen minare, bitişiğindeki taç kapı ve bunun güneyindeki çeşme ile birlikte anıtsal bir cephe konumundadır. Çeşme üzerindeki inşa kitabesinde Sultan Süleyman tarafından 1416 tarihinde yaptırıldığı yazılıdır.

Paylaşın

Batman: Yamaç Külliyesi

Yamaç Külliyesi; Batman’ın Hasankeyf İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Aşağı Şehir’in doğusunda bulunan mağaralardan kuzeye doğru uzanan yamaçta, Prof. Dr. Abdüsselam Uluçam başkanlığındaki 2004 yılı kazılarında cami merkezli bir külliye ortaya çıkarılmıştır.

Yamaç Külliyesi olarak adlandırılan; cami, medrese, zaviye ve bekar hamamından oluşan külliyenin büyük bir bölümü yıkılmıştır.

Yamacın teraslanmasıyla oluşturulan en üst zeminde, dikdörtgen bir avlu ile güneyinde revaklı bir harimden oluşan cami yer almaktadır.

Harim mekânı, enine dikdörtgen planlı ve üç bölümlü tasarlanmıştır. Harim üzeri tonuz, yan hücreler kubbe ile örtülüdür. Avlunun kuzeydoğusunda gizli bir hamam bulunmaktadır.

Paylaşın

Batman: Zeynel Bey Külliyesi

Zeynel Bey Külliyesi; Batman’ın Hasankeyf İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Hasankeyf’in sembolü durumundaki Zeynel Bey Türbesi’nin çevresinde, Prof.Dr. Abdüsselam Uluçam başkanlığında 2004-2005 yıllarında sürdürülen kazılarla büyük bir külliye ortaya çıkarılmıştır.

Türbeden dolayı “Zeynel Bey Külliyesi” adı verilen alanda, değişik zamanlarda yapılmış 3 medrese, 1 imaret, 1 türbe, 1 han ve Dicle kenarında yer alan 1 hamam olduğu tespit edilmiştir.

İki medrese binası ile han ve hamam, Artuklu Dönemi’ne (XIII. yy.) aittir. Türbe ve imaret (cami) Akkoyunlu (XV. yy.); üçüncü medrese, menzil hanı ve diğer ek yapılar ise Osmanlı (XVI.-XVIII. yy.) devrinden kalmadır. Dönem ve mimari üslup farklılıklarına rağmen külliye bir bütün olarak XVIII. yüzyıl sonuna kadar kullanılmıştır.

Türbe (kümbet), Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan tarafından 1473’te oğlu Zeynel Bey için yaptırılmıştır. Türbe, dıştan silindirik, içten sekizgen plandadır.

Gövde yüzeyinde firuze ve lacivert sırlı tuğlalarla mozaik çinilerden oluşan bitkisel ve geometrik dekorasyona yer verilmiştir. “Allah, Muhammed, Ali, Ahmed” adlarının tekrarlandığı ma’kili kufi hatlı Arapça yazıya yer verilmiştir.

Paylaşın

Batman: Boğaz Köy Türbeleri

Boğaz Köy sınırları içerisinde yer alan türbeler, köyün doğusunda bulunan mezarlık alanın güneybatısında yer almaktadırlar.

Boğaz (Bagase) Köyü, Batman İl Merkezinin kuş uçumu 32 km güneydoğusunda, Gercüş İlçe Merkezinin 11 km kuzeybatısında yer almaktadır.

1 nolu türbe (Bubê Gulê), dikdörtgen planlı iki mekandan oluşmaktadır. Türbenin güney mekanı sivri kubbe şeklinde, kuzey mekanı ise beşik tonozla örtülmüştür. Türbenin girişinde yer alan kuzey mekanı, dikdörtgen planlı, beşik tonoz örtülüdür.

Mekanının doğusunda iki adet yetişkin mezarı, batısında ise bir adet çocuk mezarı yer almaktadır. Asıl türbe yapısının yer aldığı güney mekanı, kare planlı ve kubbeyle örtülüdür.

Bir adet yetişkin mezarının yer aldığı mekanın, güney duvarında mihrap nişi, kuzey duvarında bir adet niş, batı duvarında ise bir adet sivri kemerli niş ve sivri kemerli pencere açıklığı bulunmaktadır. Kubbeye geçişler pandantiflerle sağlanmış olup kubbenin güney ve doğu duvarlarında pencere açıklıkları yer almaktadır.

2 nolu türbe, 1 nolu türbenin doğusunda yer almaktadır. Kareye yakın dikdörtgen planlı türbe tek mekandan oluşmaktadır.

Girişi kuzey cephede yer alan türbenin üst örtüsü sivri kubbeyle örtülmüş olup kubbeye geçişler tromplarla sağlanmıştır. Birbirine bitişik iki mezar yapısının yer aldığı türbenin batı duvarında sivri kemerli dikdörtgen formlu pencere açıklığı, kuzey duvarında ise dikdörtgen formlu niş bulunmaktadır.

Paylaşın

Batman: Abdullah Yukanna Türbesi

Abdullah Yukanna Türbesi; Batman’ın Hasankeyf İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

İlçe merkezindeki tarihi Hasankeyf Köprüsü’nün kuzey yakasında bulunan türbenin, yöre halkı tarafından Abdullah Yukanna Hazretleri’ne ait olduğuna inanılmaktadır.

Günümüzdeki mevcut türbe yenilenmiş, eski yapıya dair herhangi bir kalıntı günümüze gelememiştir. Küçük bir avluya açılan türbe, dikdörtgen planlı olup, içten beşik tonoz, dıştan düz damla örtülüdür.

Türbenin güney duvarında bir mihrap nişi, doğu cephesinde de küçük bir havalandırma penceresi ve ahşap bir sanduka yer almaktadır

Paylaşın