Araştırma: Uyuşturucu Kullanımı Felç Riskini Katlıyor
Yeni bir araştırma, kokain, amfetamin ve esrar gibi maddelerin felç riskini artırabileceğini ortaya koydu. Araştırma, özellikle genç yetişkinlerde riskin belirgin şekilde yükseldiğini vurguluyor.
Haber Merkezi / Felç, beyine giden kan akışının aniden kesilmesi veya beyindeki bir damarın patlaması sonucu ortaya çıkan ciddi bir sağlık sorunudur. Oksijen ve besin alamayan beyin hücreleri dakikalar içinde zarar görür. Bu durum kalıcı sakatlıklara, konuşma ve hareket bozukluklarına, hafıza kaybına ya da ölüme yol açabilir. Dünya genelinde felç, ölüm ve sakatlığın birlikte değerlendirildiğinde en yaygın üçüncü nedenidir.
Uzmanlar uzun süredir yüksek tansiyon, sigara, sağlıksız beslenme, hareketsizlik, obezite ve aşırı alkol tüketiminin felç riskini artırdığını biliyor. Ancak son yıllarda bilim insanları eğlence amaçlı kullanılan maddelerin de bu risk üzerindeki etkisini daha yakından incelemeye başladı.
Cambridge Üniversitesi’nden araştırmacıların 100 milyondan fazla kişinin sağlık verisini analiz ettiği geniş kapsamlı bir çalışma, kokain, amfetamin ve esrar gibi maddelerin felç riskini artırabileceğini ortaya koydu. Bulgular International Journal of Stroke dergisinde yayımlandı.
Araştırmada yapılan meta-analiz sonuçlarına göre:
Kokain kullanımı felç riskini yaklaşık yüzde 96,
Amfetamin kullanımı yaklaşık yüzde 122,
Esrar kullanımı ise yaklaşık yüzde 37 artırıyor.
Araştırma özellikle 55 yaş altındaki kişilerde riskin daha da yükseldiğini gösterdi. Genç yetişkinlerde amfetamin kullanımı felç riskini yaklaşık yüzde 174 artırırken, kokain kullanımı da riski neredeyse iki katına çıkarıyor. Esrar kullanımında ise daha düşük fakat dikkat çekici bir artış gözleniyor.
Bilim insanlarına göre bu maddeler felç riskini birkaç farklı mekanizma üzerinden artırabiliyor. Uyuşturucular kan basıncında ani yükselmelere yol açabiliyor, damarların daralmasına neden olabiliyor, kalp ritmini bozarak pıhtı oluşma riskini artırabiliyor ve damar iltihabına yol açabiliyor.
Araştırma ekibinden Dr. Megan Ritson, çalışmanın eğlence amaçlı uyuşturucu kullanımı ile felç arasındaki ilişkiyi inceleyen en kapsamlı analizlerden biri olduğunu belirtiyor. Dr. Eric Harshfield ise bulguların, artan felç riskinin yalnızca sağlıksız yaşam alışkanlıklarıyla açıklanamayacağını, maddelerin doğrudan etkisinin de önemli olduğunu vurguluyor.
Araştırmacılar, bazı verilerin eksik bildirilmiş olabileceğini ve özellikle amfetamin kullanımı hakkında daha fazla genetik veriye ihtiyaç duyulduğunu da ifade ediyor. Buna rağmen çalışma, özellikle genç yetişkinlerde uyuşturucu kullanımının azaltılmasının felç riskini düşürmede önemli bir rol oynayabileceğini ortaya koyuyor.
