Yapılan son araştırmalar, uyku apnesinin yalnızca genel şiddetinin değil, geceden geceye gösterdiği değişkenliğin de ciddi sağlık riskleri taşıdığını ortaya koyuyor.
Haber Merkezi / Avustralya’daki Flinders Üniversitesi tarafından yürütülen yeni bir çalışma, uyku apnesi şiddeti gece bazında büyük dalgalanmalar gösteren kişilerin, kalp hastalıkları açısından belirgin şekilde daha yüksek risk altında olabileceğini gösterdi.
Uyku apnesi sırasında hava yolunun tıkanması, gece boyunca tekrarlayan nefes duraklamalarına ve kandaki oksijen seviyesinin düşmesine neden oluyor. Bu durum genellikle yüksek sesle horlama, sabahları yorgun uyanma ve gün içinde aşırı uykululuk gibi belirtilerle kendini gösteriyor.
Tek Gecelik Testler Yeterli Olmayabilir
Günümüzde uyku apnesi tanısı çoğunlukla tek gecelik uyku laboratuvarı testleriyle konuluyor. Ancak SLEEP dergisinde yayımlanan bu çalışma, bu yöntemin hastalığın gerçek seyrini tam olarak yansıtmayabileceğine işaret ediyor.
Araştırmacılar, 3.000’den fazla yetişkini ev ortamında aylar boyunca takip ederek uyku apnesinin geceye göre nasıl değiştiğini inceledi. Elde edilen veriler, bireyler arasında önemli düzeyde gece bazlı dalgalanmalar olduğunu ortaya koydu.
Risk %30’a Kadar Artabiliyor
Çalışmanın en dikkat çekici bulgularından biri, uyku apnesi şiddeti geceden geceye yüksek değişkenlik gösteren bireylerde kalp krizi, inme ve kalp yetmezliği riskinin yaklaşık %30 daha fazla olması oldu. Üstelik bu artış, kişinin ortalama uyku apnesi şiddeti hesaba katıldığında bile devam ediyor.
Bu sonuçlar, hafif uyku apnesi bulunan bazı kişilerin bile, eğer gece boyunca büyük dalgalanmalar yaşıyorsa, aslında ciddi bir risk grubunda olabileceğini düşündürüyor.
Damar Sağlığı da Etkileniyor
npj Digital Medicine dergisinde yayımlanan ve 30.000 kişiyi kapsayan ayrı bir araştırma da benzer sonuçlara ulaştı. Hem şiddetli uyku apnesinin hem de yüksek gece değişkenliğinin, kan damarlarında daha hızlı yaşlanmayla ilişkili olduğu belirlendi.
Araştırmada dikkat çeken bir diğer nokta ise, hafif uyku apnesi olmasına rağmen yüksek gece dalgalanması yaşayan bireylerin damar sağlığının, şiddetli uyku apnesi hastalarına benzer düzeyde bozulmuş olmasıydı.
Uzmanlardan Yeni Değerlendirme Çağrısı
Uzmanlar, bu bulguların uyku apnesinin tanı ve takibinde yeni bir yaklaşım gerektirdiğini belirtiyor. Tek gecelik testlerin yerine, uzun süreli ev içi izleme yöntemlerinin hastalığın gerçek riskini daha doğru yansıtabileceği ifade ediliyor.
Araştırmalar henüz geceden geceye değişkenliğin doğrudan kalp hastalıklarına neden olduğunu kesin olarak kanıtlamasa da, güçlü bir ilişkiye işaret ediyor.
Uzmanlar, özellikle şu belirtileri yaşayan kişilerin bir sağlık kuruluşuna başvurması gerektiğini vurguluyor:
Yüksek sesli horlama
Gün içinde sürekli yorgunluk
Kalitesiz ve bölünmüş uyku
Erken tanı ve kişiye özel tedavi yöntemlerinin, hem yaşam kalitesini artırmada hem de uzun vadeli kalp-damar risklerini azaltmada önemli rol oynadığı belirtiliyor.
