Zeynel Abidin Türbesi; Malatya’nın Battalgazi İlçesi, Atabey İskelesi yakınında yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçları ile ulaşım sağlanabilmektedir.
Hz. Hüseyin’in oğlu İmam Zeynel Abidin’e ait olduğu söylenen türbenin herhangi bir kitabesi mevcut değildir.
Eski yerinin Karakaya Barajı suları altında kalması nedeniyle türbe şimdiki yerine taşınarak yeniden inşa edilmiş; türbenin yan tarafına bir de cem evi yapılmıştır. Türbeyi, her geçen yıl artan sayıda vatandaşımız ziyaret etmektedir.
Hasan Basri Türbesi; Malatya’nın Battalgazi İlçesi, Karahan Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır.
Kırklar Şehitliği’nin yanında bulunan türbeye, şehir içi ulaşım araçları ile ulaşım sağlanabilmektedir.
Türbe, şimdiki yerine Karakaya Baraj Gölü altında kalan Korucuk Köyü’nden taşındığı için, zaman zaman Korucuk Türbesi (Korucuk Ziyareti) adıyla da anılmaktadır.
Türbe çevresi aynı zamanda mesire yeri olarak düzenlendiği için türbe ve civarı halkımız tarafından yoğun bir şekilde ziyaret edilmektedir.
Somuncu Baba Camii ve Türbesi; Malatya’nın Darende İlçesi, Zaviye Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçları ile ulaşım sağlanabilmektedir.
Somuncu Baba Türbesi, Somuncu Baba Camii ve Balıklı Göl bir arada bulunur.
XIV. yüzyılın büyük mutasavvıfı olan Şeyh Hamid-i Veli (1331-1412), halk arasında Somuncu Baba olarak bilinir.
Tohma Çayı’nın kenarındaki cami, dergâh, balıklı göl ve Somuncu Baba’nın kabri başta olmak üzere ruhani önderlerin kabirlerinden oluşan bu külliye, günümüzde inanç turizmi açısından önemli bir cazibe merkezi durumundadır.
Ayrıca caminin bodrum katında Somuncu Baba Müzesi bulunmaktadır.
Namazgâh; Malatya’nın Battalgazi İlçesi, Meydanbaşı Mevkiinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçları ile ulaşım sağlanabilmektedir.
Surların dışında bulunan Namazgâh, mihrap duvarı ve önünde yer alan açık ibadet alanından oluşmaktadır.
Tamamen düzgün kesme taşlarla inşa edilmiş olan eserin orta yerine, sivri kemerli kavsaraya sahip mihrab nişi yerleştirilmiştir.
Köşelerindeki silindirik formlu mihrap sütunceleri, kabartma olarak zencirek motifleriyle bezenmiştir. Mihrabın batı tarafında taştan yapılmış yedi basamaklı bir minber bulunmaktadır.
Eser, 1242 yılında II. Gıyaseddin Keyhüsrev zamanında, Secaaddin İshak’ın oğlu Selçuklu Kumandanı Kemaleddin Kamyar adına yaptırılmıştır.
Cemilzade Mahmut Ağa Çeşmesi; Kırklareli’nin Vize İlçesi, Kale Mahallesi, Hamam Caddesi üzerinde yer almaktadır.
Çeşmenin dış kısmı kesme taştan, iç kısmı tuğla ve kireç harcı kullanılarak örülmüştür. Büyük bölümü çökmüş olan kubbe üst örtüsü taştır.
Çeşme günümüzde kullanılmaktadır. Harap durumda, taş kubbeli üst örtüsünün büyük bir bölümü çökmüş, ciddi yapısal bozulmalar görülmektedir.
Zafer Çeşmesi; Kırklareli’nin Lüleburgaz İlçesi yerleşim sınırları içerisinde yer almaktadır.
Çeşme; 1917 M. (1333 H.) yılında I. Dünya savaşının devam ettiği yıllarda yapılmıştır. 1920-22 yılları arasındaki Yunan işgali sırasında zarar görmüş ve 1962 yılında aslına uygun restorasyonu yapılmış, ancak 1990 yılında bir trafik kazası neticesinde kamyon çarpması ile yıkılmış ve tekrar yapılmıştır.
Bu yapımının Edirne Valisi Hacı Adil Bey tarafından yaptırıldığını gazete kaynaklarından öğreniyoruz. Çeşmenin dört yanında yalakları ve suyu akan kurnası mevcut iken, bu yalak ve kurnalar 1944 yılında kaybolmuştur.
Çeşme, köfeki taştan dikdörtgen sütun şeklinde olup, temel gövde, alınlık ve tabla üstünde küçük bir kubbeden ibarettir. Dört topuzlu kubbenin tepesinde pirinç bir ay bulunur.
Çeşmenin dört alınlığının her bir yönünde Osmanlıca olarak yazılmış tarihi ibareler mevcuttur.
Güney alınlığında; “Atalarının oğullarına armağanıdır”,
Kuzey alınlığında; “10 Temmuz 1324 – Su Hayattır”,
Doğu alınlığında; “ 7 Temmuz 1329 Tarihini Unutmayınız.”
Batı alınlığında; 1333 Zafer Çeşmesi” yazmaktadır.
10 Temmuz 1324 (Miladi 23 Temmuz 1908) ile “II. Meşrutiyet’in ilânı”,
10 Temmuz 1331 (Miladi 1915) ile “Çanakkale Zaferi”,
7 Temmuz 1329 (Miladi 20 Temmuz 1913) ile “Lüleburgaz’ın Bulgarlardan Kurtuluşu” vurgulanmaktadır.
Lüleburgaz’ın düşmandan geri alınışı, düşmanın kasabayı tahliye etmesi, askerlerin kışlalarına dönmesinin sevinç nişanesi olarak ta yapılan bu çeşme, anıt görünümünde, zarif edası ve kitabeleri ile kasabanın önemli yapılarından biridir.
Çarşı Çeşmesi; Kırklareli’nin Lüleburgaz İlçesi, Cedidi Müslüm Bey Mahallesi, Turgut Bey Caddesi üzerinde yer alır.
Osmanlı padişahlarından IV. Mehmet tarafından 1667 (H.1078) yılında meydan çeşmesi olarak yaptırılmış olup, bu nedenle IV. Mehmet (Avcı) Çeşmesi ve Orta Çeşme olarak da bilinmektedir.
Halen sağlam ve faal olup, cephe aynasında talik yazı ile beş mısralık ilk inşa kitabesi bulunur. Dört köşe ve dört cepheli olup, her yüzü kare şeklinde bir meydan çeşmesidir.
Üzeri kubbe ile örtülü, duvarlar kesme köfeki taşındandır. Rivayete göre avlanmayı seven padişah IV. Mehmet bu yörede dinlenirken içtiği suyun hoşuna gitmesiyle bu mahalleye bu çeşmeyi yaptırmıştır.
Dördüzlü (Dört Yüzlü) Çeşme; Kırklareli’nin Babaeski İlçesi yerleşim sınırları içerisinde yer alır.
Asfalt üzerinde, hamam karşısında bulunmaktadır. 17. yy. yapısıdır. Şehir suyu akıtmakta olan çeşmenin kitabesi Bulgar istilasında kazınmıştır.
Kesme köfeki taştan, dört cepheli ve kubbeli bir meydan çeşmesidir. Halen tek yüzü faal olup, Edirne’nin klasik çeşmeleri tipindedir.
Kocahıdır Çeşmesi; Kırklareli’nin Kocahıdır Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır.
Çeşme, 1905 yılında Kayserili Hacı Hasan Ağa tarafından eski İstanbul yolu üzerinde yaptırılmıştır. Kocahıdır İlköğretim Okulu’nun avlu duvarının güney batı köşesine yerleştirilmiş olan çeşme tek yüzlü bir duvar çeşmesi olarak inşa edilmiştir.
Dikdörtgen plan şemasına sahip olan çeşmenin köşeleri pahlanmışken, ön cephede bu pahlanma kemer üzengi seviyesinden itibaren başlamaktadır. Çeşmenin basık sivri kemerli bir niş içerisine yerleştirilen ayna taşı üzerindeki musluğundan su temin edilmektedir. Bu nişin iki yanında oturma taşı yer almaktadır.
Arka cephesinde küçük bir niş içerisinde kitabesi ve musluk bulunmayan bu nişin altında küçük bir kurnası bulunmaktadır. Çeşmenin üzeri ilk inşa edildiği yıllarda, saçak kısımlarında ahşap süslemeleri olan katlanmış plak şeklinde, ahşap bir kırma çatı ile örtülüyken günümüzde bunun yerini betonarme döşeme almıştır.
Gerdanlı Çeşmesi; Kırklareli’nin Akalar Mahallesi, Tırnova Caddesi üzerinde yer almaktadır.
Çeşme, XIX. yüzyılın sonlarında yapılmıştır. İki cepheli bir meydan çeşmesi iken günümüzde yalnızca bir cephesi kullanılmaktadır.
Fazlaca bir yüksekliğe sahip olan çeşme kare planlıdır. İki cephesinde sivri kemerli birer niş bulunan çeşmenin caddeye bakan tarafındaki niş içerisinde iki adet musluk bulunmaktadır, bu kısımdaki mermer kaplama sonradan yerleştirilmiştir.
Diğer cephesindeki muslukların ise yakın zamanda kapatıldığı düşünülmektedir. Kesme küfeki taştan inşa edilen çeşmenin kemerindeki kilit taşları dışarıya doğru çıkıntı yapacak şekilde oturtulmuştur.
