Şanlıurfa: Fırfırlı (Kilise) Camii

Fırfırlı (Kilise) Camii; Şanlıurfa’nın Merkez İlçesi, Yeni Mahalle sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Vali Fuat Bey Caddesi’nde (Büyükyol) bulunan ve kilise olarak inşa edilen yapı, Oniki Havari Kilisesi olarak da kayıtlara geçmiştir. Osmanlı Döneminde yapı üzerinde rüzgârgülü benzeri materyaller olduğundan halk arasında “Fırfırlı Kilise” olarak isimlendirilmiştir.

Kaynaklara göre Hristiyanlık açısından büyük önem taşıyan ve Van bölgesindeki Varak Manastırı’nda bulunan “Varak Haçı” 1092 yılında Urfa’ya getirilerek bu kiliseye konulmuştur. Caminin mihrabı üzerindeki kitabeden anlaşıldığına göre 1956 yılında kiliseden camiye çevrilmiştir.

Camiye çevrilirken özel bir isim kullanılmamış üzerine konulan rüzgârgülünden dolayı Urfa ağzı ile “Fırfırlı Cami” ismi kullanılmıştır. Yapı kesme taştan, üç nefli bazilika plan düzeninde yapılmıştır.

Yapının batı cephesi ile köşe kulelerinde son derece güzel bir taş işçiliği görülmektedir. Naosun(ana ibadet mekânın) orta nefi (bölümü) kubbe ile yan nefleri ise tonozla örtülmüştür. Yapının dikkat çeken yönlerinden birisi de yarım sütunlar ile dış cephelerdeki taş duvarda bulunan bezemelerdir.

Paylaşın

Tunceli: Sütlüce (Harçik) İçmecesi

Sütlüce (Harçik) İçmecesi; Tunceli’nin Merkez İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Tunceli Merkezi’ne 4 kilometre uzaklıktadır. Tunceli-Erzincan karayolu kenarındadır. İki kaynak halinde olan suyun akım değeri, saniyede 2.4 litredir.

Kaplıca suyunun sıcaklığı 24.5 derecedir. Maden suyu olarak kullanılabilecek nitelikte olan bu radyoaktif kaynak değerlendirilmediği için doğada akıp gitmektedir.

Kaplıca suyundan sadece yöre halkı yararlanmaktadır. Tunceli’ye yolunuz düşerse uğramanız gereken yerler arasındadır.

Paylaşın

Tunceli: Karaderbent Kaplıcası

Karaderbent Kaplıcası; Tunceli’nin Pülümür İlçesi, Karaderbent Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır.

Kaplıcaya, şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Kaplıcanın Pülümür’e uzaklığı 13 kilometredir. Kaplıca suyunun akım değeri saniyede 0.2 litredir. Sıcaklığı 25
derece olan kaplıcanın, PH değeri 6.0’dır.

Kaplıcanın romatizma ve çeşitli cilt hastalıklarına iyi geldiği söylenmektedir. Uzun zamandır kullanılmayan kaplıca son dönemde yapılan yatırımlarla yeniden bölge insanın ilgi gösterdiği yerlerden olmuştur.

 

Paylaşın

Tunceli: Harik (Aşağı Doluca) Kaplıcası

Harik (Aşağı Doluca) Kaplıcası; Tunceli’nin Nazimiye İlçesi, Aşağı Doluca Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır.

Nazımiye İlçe Merkezine uzaklığı 16 kilometredir. Kaplıcaya, şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Etrafı küçük ağaçlardan oluşan ormanla çevrili Kaplıca, vadinin içindedir. Harik Kaplıcası’nın suyu da tek kaynaktan çıkmaktadır.

Suyun akım değeri saniyede 2 litredir. Sıcaklığı, 39 derece, PH değeri 5.0’dır. Harik Kaplıcası’nda bir konaklama tesisi vardır.

Kalsiyum sülfatlı ve sıcak sular grubundan olan kaplıca suyunun romatizmal hastalıklar, kırık-çıkık sekelleri ve kadın hastalıkları tedavisinde banyo olarak kullanılması uygun görülmektedir.

Paylaşın

Tunceli: Bağın (Dedebağ) Kaplıcası

Bağın (Dedebağ) Kaplıcası; Tunceli’nin Mazgirt İlçesi, Dedebağ Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Peri Suyu’nun kenarındaki kaplıca Mazgirt’e uzaklığı 65 kilometredir. Bağın Kaplıcası, öncelikli kaplıca sınıfına girmektedir. Su, saniyede 5 litre olarak tek kaynaktan çıkmaktadır.

Sıcaklığı 35 derece, ph değeri ise 5.0’ dır. Bağın Kaplıcası, kalsiyum sülfatlı, sodyum sülfatlı ve klörür bikarbonatlı sular gurubundandır.

Bir kaplıca için avantajlı kabul edilebilecek bu nitelikleri nedeniyle Bağın Kaplıcası, romatizmal hastalıklara, kırık-çıkık tedavisi vekadın hastalıklarına iyi gelmektedir.

Safra kesesinin temizlenmesi için kaplıca suyunun içilmesi önerilmektedir. Kaplıca alanında 30 yataklı ve tek bir konaklama tesisi bulunmaktadır.

Ayrıca günübirlik ziyaretçilerin de kullanımına açık olan yeme-içme ve çay bahçesi tesisleri bulunmaktadır. Kaplıca çevresi bitki örtüsü bakımından oldukça yoksun olmakla birlikte dik kaya yamaçları doğal peyzaj açısından güzel görüntüler sunmaktadır.

Paylaşın

Tunceli: Anafatma İçmecesi

Anafatma İçmecesi; Tunceli’nin Merkez İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

İl merkezine yaklaşık 7 kilometre uzaklıktadır. Kaplıcanın bulunduğu yerde bir dinlenme ve yeme içme tesisi vardır.

Kaplıca suyu, tek kaynaktan çıkmaktadır. Suyun akım değeri saniyede 3 litredir. Kaplıcanın sıcaklığı 25 derecedir. PH değeri 6.5’tur.

Yaklaşık 3 dönümlük bir alanda çıkan kaplıca suyundan sadece yöre halkı yararlanmaktadır. Tunceli’ye yolunuz düşerse mutlaka uğramanız gereken yerler arasındadır.

Paylaşın

Tunceli: Munzur Vadisi Milli Parkı

Munzur Vadisi Milli Parkı; Tunceli-Ovacık arasında uzanan Munzur Vadisi’nde, 42.000 Hektarlık bir alan 1971 yılında Milli Park olarak ilan edilmiştir.

Türkiye’nin en büyük milliparklarından biri olan “Munzur Vadisi Milli Parkı”, Tunceli kent merkezine 8 Km. uzaklıkta başlayıp, vadi boyunca Munzur Dağlarına kadar uzanmaktadır. Kuzeyde 3300 metreye kadar yükselen Munzur Dağları, Mercan ve Munzur Suyu vadileri tarafından parçalanmıştır. Bu bölgenin milli park olarak ilan edilmesinde etken olan veriler, başta akarsu kaynakları ve gözeler olmak üzere zengin doğal veriler, endemik bitki türleri ve yöreye özgü hayvan türleri ile zenginleşen bitki örtüsü ve yaban hayvan varlığıdır.

Munzur Suyu ve Mercan Deresinde yaygın ve yoğun olarak bulunan yöreye özgü nadir alabalık türleri ile çengel boynuzlu ve bezuvar adlarıyla bilinen iki tür dağ keçisi ile av kuşlarından ur kekliği yabanıl yaşamın yöreye özgü değerlerini oluşturmaktadır. Milli parkın kuzeyinde, Munzur Dağlarının üzerinde 2000-3000 metrelik zirvelerde yer alan krater gölleri, Ovacık düzlüğünde kaynayan gözeler ve kanyonlar ile vadi boyunca dökülen şelaleler parkın doğal değerlerini zenginleştirmektedir. Milli parkın her köşesinden eşsiz doğal görünüm ve tüm yabanıl yaşam kolaylıkla izlenebilmektedir. Bu özellikleriyle Munzur Vadisi, gerek rekreasyonel etkinlikler, gerekse doğa araştırmaları için turizme yönelik çok önemli potansiyel taşımaktadır.

Bitki örtüsü bakımından çok zengin olan Munzur Vadisi Milli Parkı florasında, 1518 çeşitli bitki kayıtlı olup, bunlardan 43 çeşidi Munzur Dağlarına, 227 çeşidi Türkiye’ye endemik türlerden oluşmaktadır. Munzur Dağlarından başka hiçbir yerde bulunmayan endemik bitkiler arasında Çan Çiçeği, Erzincan Kirazı, Bindebirdelik Otu, Munzur Kekliği, Munzur Düğün Çiçeği, Dağ Çayı, Munzur Dağı Oltu Otu ve Menekşe sayılabilir. Ovacık ilçesiyle Munzur gözelerinden 1.5 km. aşağıda Munzur Suyunun iki yanında bölgenin karakteristik ağacı olan huş meşceresi bulunmaktadır.

Ülkemizde ender bulunan ağaç türlerinden olan huş, bu bölgede su kenarında güzel gövde yapmakta ve bölgenin florasına önemli bir katkı sağlamaktadır. Milli Parkta hâkim ağaç türü meşe ve çeşitli türleridir. Tepeler ve yamaçlarda kayalık olmayan yerler meşe ormanları ile kaplıdır. Vadi tabanında ve su boylarında karışık olarak karaağaç, akağaç, kızılağaç, dişbudak, çınar, asma, huş, ceviz, yabani fındık, kavak, söğüt ve çalı türlerinden oluşan zengin bir bitki örtüsü bulunmaktadır. Alt flora, meşelerin koru niteliğinde olduğu yerlerde zengin durumdadır. Dağların sarp ve dik yamaçları tamamen çıplaktır.

Munzur Vadisi Milli Parkında doğal çevre yaban hayvanları için elverişli bir ortam sunmaktadır. Çengel boynuzlu keçi ve bezuvar isimli iki tür dağ keçisi ile av kuşlarından ur kekliği gibi yaban hayvanları bu yöreye özgü ilginç ve nadir türlerdir. Munzur Vadisi ve çevresi av hayvanları bakımından oldukça zengin sayılır. Milli Parkta kurt, tilki, sansar, ayı, vaşak, su samuru, porsuk, sincap, tavşan, yaban domuzu ve yaban keçisi bulunmaktadır. Mağaralarda ve kaya kovuklarında yaşayan boz ayı, Munzur yaban hayatının önemli büyük memelilerinden biridir.

Bölgenin diğer büyük memelileri orman içerisindeki kayalıklarda yaşayan vaşak, yaban domuzu ve kurt’tur. Kuş türleri bakımından da oldukça zengin olan Milli Parkta yırtıcı kuşlardan kartal, akbaba, doğan, şahin, atmaca, kerkenez, delice, çaylak nadir türlerden ise kaya kartalı bulunmaktadır. Gece yırtıcılarından puhu, baykuş ve yarasa yaygın türlerdendir. Milli Parkta bulunan diğer kuş türleri arasında keklik, çil keklik, toy, mezgeldek, turna, bıldırcın, çulluk, üveyik, tahtalı ve kaya güvercinleri, bazı ördek türleri ve ender olarak da kaz bulunmaktadır. Munzur Suyu Vadisinde çeşitli av hayvanları için bir koruma ve üretme alanı vardır.

Paylaşın

Tunceli: Buz Mağarası

Buz Mağarası; Tunceli’nin Pülümür İlçesi, Dereboyu Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır.

Mağaraya, şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Mağara 12 bölümden meydana gelmiştir. Oldukça geniş, oval görünümlü bir girişten sonra mağara içerisinde 12 bölüm halinde yukarıdan aşağıya doğru sarkan buz sarkıtları görülmektedir.

Yaz ve kış aylarında da bu bölümlerin içerisi buz kaplıdır. Yöre halkı bu mağaradan soğuk hava deposu olarak yararlanmaktadır.

Yörede, mağaranın havasının birçok hastalığa iyi geldiği inanışı yaygındır. Ama bu konuda yapılmış bir araştırma bulunmamaktadır.

Paylaşın

Tunceli: Gelin Odaları ve Mağaraları

Gelin Odaları ve Mağaraları; Tunceli’nin Pülümür İlçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. İlçe merkezine 3 km. uzaklıktadır.

Gelin Odaları, Hatun Köprüsü’ne de yakındır. Urartular tarafından yapılmış olduğu tahmin edilen oyma kayalardan ibaret olan Gelin Odaları’nın içinde bir lider tahtı ve tutsakların cezalandırıldığı zindan bulunmaktadır.

Bir kadın lider tarafından yaptırıldığı rivayet edilen Gelin Odaları’nda, kayalar oyulması sonucu yapılan merdivenlerle derinlere inilerek Pülümür Çayı’ndan su alınmasına imkan tanıyan gizli bir geçit bulunmaktadır.

Bakımsızlık nedeniyle sel sularının, sert iklim koşullarının da etkisiyle her geçen gün tahrip olan Gelin Odaları, dördü yıkılmış, üçü de önemli ölçüde tahrip edilmiştir. Ne zaman ve kim tarafından yaptırıldığı tam olarak bilinmese de, Urartılar döneminde bölgede egemenlik kuran bir kadın lider tarafından yaptırıldığı sanılmaktadır.

Gelin Odaları’nın girişinde nöbetçi kulübeleri ve su kuyusu gibi ayrıntılar da bulunmaktadır. Ayrıca Pülümür Çayı’nda su alınmasına imkân tanıyan kayalardan oyulan merdivenin de yaklaşık altmış metre olduğu tahmin edilmektedir.

Paylaşın

Tunceli: Ağlayan Kayalar

Ağlayan Kayalar; Tunceli-Pülümür karayolu üzerinde yer almaktadır. Karayolu üzerinde olduğu için ulaşım  kolaydır.

Ağlayan Kayalar Hilbes Köprüsü civarındadır. Halk tarafından Ağlayan Kayalar adı verilen bu kayanın her tarafından sular adeta bir yağmur gibi aşağı akmaktadır.

Kışın aşırı soğuktan donan Ağlayan Kayalarda, buzlar adeta sarkıt gibi bir doğa harikasına dönüşmektedir. Yolunuz bir gün bu bölgeye düşerse, usul usul her yerinden su damlayan kayalar görmenizi öneririz.

Yöre halkı, yaşadığı acılar nedeniyle kayalara ‘ağlayan kayalar’ adını vermiş. ‘Neden ağlayana kayalar’ sorusuna vatandaşlar, ‘Belki de kayalar da bu coğrafyanın acısı için ağlıyordur’ şeklinde cevap verirler.

Paylaşın