Niğde Kalesi ve Saat Kulesi

Niğde Kalesi ve Saat Kulesi; Niğde’nin Merkez İlçesi, Kale Mahallesi, İstasyon Caddesi üzerinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. 

Niğde Kalesi, Eski Niğde şehrinin bulunduğu tepeyi çevreleyen kale üç surla çevrilmiştir. Fakat birçok yeri yıkılmış olan kalenin bedenlerinin bir kısmı evlerin duvarı olmuştur. Bugün tepenin kuzeydoğusunda bir hisarı içine alan kısım ayakta kalabilmiştir. Yakın zamana ait yıkıntıları arasında meskene çevrilen iki burcun kalıntıları görülebilmiştir. Bu sur muhtemelen Sungurbey Cami’nin yanına kadar uzanıyordu.

Sungurbey Camisi’nin karşısındaki surlardan ayakta kalan az bir kısım restore edilmiştir. Batı taraftaki sur ve burçlar tamamen kaybolmuştur. Kalenin ayakta kalan tek burçtan ibaret ana kulesi tepenin en yüksek noktasına yapılmıştır. Nispeten daha iyi korunmuş olan bu ana kule, dikdörtgen burçlara yaslanan surlardan çok daha yüksektir. Ana kulenin duvarları yıkılmamış ise de iç kısmında bulunan birçok oda ve hücre tamamen harap olmuştur.

Güney kısmında yapılan onarımlara rağmen surun ana hatları zorlukla seçilebilir. Kalenin tarihi hakkında kesin bir şey söylemek mümkün değildir. Alt duvarlarında Arap Bizans çeşnisi var ise de MÖ 8’inci asırda yapılmış olma ihtimali vardır. Kale 1740 yıllarında Sadrazam İshak Paşa tarafından onarılmıştır.

Bugün ise Belediye tarafından tepenin etrafı duvarla çevrilerek, Tepenin üstü park haline getirilmiştir. Kalenin eski burçlarından birinin üzerine yapılmış bulunan meşhur saat kulesi fevkalade güzel bir eserdir ve adeta Niğde’nin sembolüdür. Fakat kitabesi olmadığı gibi hakkında fazla bir bilgi de yoktur. Ancak stil yoluyla 19’uncu yüzyıla tarihlenir. Saat Kulesi kalenin batı burçlarından birinin üzerine inşa edilmiştir.

Saat kulesi, dıştan minare görüntüsündedir. Kaide ve gövde ongen planlıdır. Sultan II. Abdülhamit’in tahta çıkışının 25. yılında yapılmıştır. Dört bölümden oluşan kule Antalya Saat Kulesi gibi kale burcu üzerine yapılmıştır. Saat kulelerinin ortak özelliği tam ve yarım saatlerde çalması ve ağırlıklarla çalışmasıdır.

Paylaşın

Niğde: Çarşı Hamamı

Çarşı Hamamı; Niğde’nin Merkez İlçesi, Balhasan Mahallesi, Külhan Sokak üzerinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. 

Orijinal özelliğini büyük ölçüde yitirmiş, özellikle soyunmalık kısmı iki katlı betonarme olarak yeniden yapılmıştır. Doğu-batı doğrultusunda yerleştirilen hamam, bugünkü durumuyla dıştan yaklaşık 20.50 x 32.50 m. ölçülerindedir.

Yapı dört eyvanlı ve köşe hücreli hamamlar gurubundadır. Hamam soyunmalık, ılıklık, sıcaklık ve halvetleri ile sıcaklığa bitişik su deposu ve külhandan oluşur. Yapının duvar ve örtü sistemi yöresel sarımtırak renkte kaba yonu ve moloz taş şeklindedir.

Paylaşın

Niğde: Paşa Hamamı

Paşa Hamamı: Niğde’nin Merkez İlçesi, Sırali Mahallesi, Paşakapı Caddesi üzerinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. 

Günümüze çeşitli onarımlar görerek gelen hamam binası soyunmalık kısmı hariç diğer bölümleri orijinal özelliğini korumaktadır. Hanın doğu tarafındadır. Hamam bugün fonksiyonunu sürdürmektedir.

Doğu- batı doğrultusunda yerleştirilen hamam arsa durumuna göre şekil aldığından hafif çarpık planlı ve dıştan yaklaşık 17.00 x 23.00 m. ölçülerindedir.

Yapı kare bir sıcaklık etrafında sıralanan halvetli hamamlar gurubuna girer. Hamam soyunmalık, ılıklık, sıcaklık ve sıcaklığa bitişik su deposu ve külhandan müteşekkildir. Yapının duvarlarında moloz taş, örgü sisteminde tuğla malzeme kullanılmıştır.

Paylaşın

Niğde: Sarı Ali Çeşmesi

Sarı Ali Çeşmesi; Niğde’nin Bor İlçesi, Cumhuriyet Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. 

Yapı orijinal özelliğini günümüze kadar muhafaza ederek gelmiş olup şehrin su şebekesine bağlanarak çeşme fonksiyonunu muhafaza etmektedir.

Yapı yol seviyesinden iki basamak yüksek tutularak dıştan 2.78 x 3.75 x 6.04 m. ölçülerindedir. Cepheler kesme taş kornişle nihayetlenmekte ve üstü kesme taştan eğimli çatı şeklinde düzenlenmiştir.

Çeşmenin zemini kesme taşla kaplanmış ve ana nişin kuzey duvarının üst kısmına inşa kitabesi yerleştirilmiştir. Çeşme sade yapıldığı için önemli bezeme yoktur. Sadece ana niş üç taraftan profilli silmeyle dekore edilmiştir.

Paylaşın

Niğde: Şadırvan

Şadırvan; Niğde’nin Merkez İlçesi, Saruhan Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. 

Şadırvanın 2.40 metre yüksekliğindeki gövdesi siyah bazalt taştan altıgen olarak yükselmekte, sarı trakit taştan kalın bir silme üzerine bir sıra ve iki kademeli kornişten sonra 1.30 m. yüksekliğinde beşgen sivri külah ile sonlandırılmıştır.

Köşelerde bulunan sütunceler ile de cephelere haraketlilik verilmiştir. Orjinalde tek akarı bulunan çeşmeye, sonradan her cepheye birer olmak üzere altı adet musluk eklenmiştir.  Sonradan yapılan onarımda taş aralarına çimento derz uygulanmıştır. Hazne kısmı boş olup, şu an içerisinde su tesisatı bulunmaktadır.

Paylaşın

Niğde: Cullaz Çeşmesi

Cullaz Çeşmesi; Niğde’nin Merkez İlçesi, Sungurbey Mahallesi, Üçler Sokak üzerinde yer almaktadır.

Çeşmeye, şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. Düzgün kesme taştan inşaa edilen Çeşme, orjinalliğini büyük ölçüde koruyarak günümüze gelmiştir.

Beşik tonoz şeklinde, üst kısmı ise üçgen tarz da ele alınmıştır. İç kısmında iki çeşme vardır. Çeşmelerin üzerinde bulunduğu kemer içinde de çeşmenin kitabesi vardır.

 

Paylaşın

Niğde: Hatıroğlu Çeşmesi

Hatıroğlu Çeşmesi; Niğde’nin Merkez İlçesi, Kale Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. 

Çeşme orjinalliğini büyük ölçüde koruyarak günümüze gelmiş, fakat fonksiyonunu yitirmiştir. Eser, sarımtırak renginde ince yonu trakit taşından kuzey-güney yönünde hafif eğimli bir alan üzerine inşaa edilmiştir.

Çeşme dıştan 1.32 x 4.05 x 4.55 m. boyutlarındadır. Ön cephe taş kornişle nihayetlenmekte ve üstü kesme taş kaplama düz çatı ile düzenlenmiştir. Çeşme oldukça sade olup monotonluğu kısmen mermer kitabeyle giderilmeye çalışılmıştır.

Paylaşın

Niğde: Ballı Kilisesi

Ballı Kilisesi; Niğde’nin Merkez İlçesine 8 km. mesafedeki Ballı Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır.

Kiliseye, şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Köylülerce depo olarak kullanılan kilise ve yakınındaki aynı dönem de yapıldığı düşünülen okul binası Ballı’nın 19. yy.da önemli bir yerleşim yeri olduğunun göstergesidir.

Kilisenin kuzeydoğusunda, kayaya oyulmuş kilisenin sadece apsisi sağlamdır. Kilise; üç nefli, tonoz örtülü olup narteks ile güneybatısındaki bir çan kulesinden müteşekkildir.

Paylaşın

Niğde: Dikilitaş Kilisesi

Dikilitaş Kilisesi; Niğde’nin Merkez İlçesine bağlı Dikilitaş Kasabası sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. 

Kilise günümüzde halı dokuma atölyesi olarak kullanılmaktadır. Kilisenin batı cephesinde saçak altında kabartmalı bir aziz asker figürü bulunmaktadır.

Üç nefli, beşik notoz örtülü, bazilikal planlıdır. Kilisenin batı cephesinde ayrıca çatıya çıkışı sağlayan merdivenler bulunmaktadır.

 

Dikilitaş Kasabası içerisinde Doğu Roma İmparatorluğu devrinde tarihlenen küçük ölçekli bir kilise daha bulunmaktadır.

Kilise, belirli bir dönem tamirhane olarak kullanılması sonucu oldukça yıpranmış durumdadır. Dikdörtgen planlı kilisedir.

Paylaşın

Niğde: Yeşilburç Kilise Camii

Yeşilburç Kilise Camii; Niğde’nin Merkez İlçesine bağlı Yeşilburç Köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. 

Doğu-batı yönde sarı renkli kesme taş ve bazalttan yapılmış üç nefli bazilika planında üç apsisli bir kilisedir. Çatıya yakın kısımlardan itibaren üstü bazalttan yapılmıştır. Narteksin yanlarında birer, batı kısmında da üç kemer vardır. Tavan çapraz tonozludur. Narteksten ana mekâna bir kapı ile girilir.

Kapı üzerinde Karamanlıca kitabe vardır. İçte iki sıra halinde 4’er sütun vardır. Sütunların başlıkları sadedir. Yalnız iki başlığın köşeleri volütlüdür. İçte narteksin üstüne gelen kısımda bir bölüm bulunmaktadır. Üst kat tavanı yarı çapraz tonozludur.

Burada yer alan iki kanatlı melek başı freski net görünmektedir. Ana mekânın tavanı tonozludur. Tavanda yer, yer kalem işi süslemeleri vardır. Güneye ve kuzeye açılan dörder pencere vardır. Üç apsisli olan yapının apsis kısımları içten bir duvarla bölünmüştür. Apsisler içten yarım yuvarlak dıştan köşelidir.

Apsislerde birer pencere vardır. Sonradan güneydekine bir pencere, ortadakine ise bir kapı açılmıştır. Apsislerde toplam yedi niş vardır. Apsis tavanları tonozdur. İçerde narteks üstündeki mekânda güneye açılan bir kapı daha vardır. Yapının doğusunda kare planlı ve 4’er sütunlu iki katlı ve üstü kubbeli bazalttan yapılmış bir çan kulesi vardır.

Paylaşın