Bağışıklık sisteminin hayati bir parçası olan bademcikler, ağız yoluyla vücuda giren bakterileri filtreleyen ve genellikle soğuk algınlığı, öksürük veya boğaz enfeksiyonu gibi çeşitli bakteriyel veya viral enfeksiyonlardan etkilenirler.
Haber Merkezi / Bademcik taşları, bademciklerde oluşan sert, kireçlenmiş tortulardır. Bademcik taşları (tıbbi terminolojide boğaz taşı veya bademcik iltihabı olarak da adlandırılırlar), bir kum tanesinden bir üzüm tanesine kadar büyük veya küçük olabilirler.
Bademcik Taşlarının Belirtileri:
Bademcik taşlarının belirtileri kişiden kişiye değişebilir ve bazen hiç belirti görülmeyebilir. Yaygın belirtiler şunlardır:
Ağız Kokusu (Halitozis): Bademcik taşlarının en yaygın belirtisi, kötü ağız kokusudur. Taşlar bakteri ve kalıntılar içerdiği için kötü kokuya neden olur.
Boğazda Yabancı Cisim Hissi: Boğazda bir şey takılmış gibi hissetme veya rahatsızlık.
Yutma Güçlüğü: Büyük taşlar yutkunmayı zorlaştırabilir.
Boğaz Ağrısı: Taşlar bademcikleri tahriş ederek hafif ağrıya neden olabilir.
Bademciklerde Beyaz Lekeler: Bademcik yüzeyinde beyaz veya sarımsı sert noktalar/kitleler görünebilir.
Kulak Ağrısı: Bademcik taşları, sinir yolları nedeniyle kulakta yansıyan ağrıya yol açabilir.
Bademcik Şişmesi: Nadiren, taşlar bademciklerde şişlik veya iltihaba neden olabilir.
Bademcik Taşlarının Nedenleri:
Bademcik taşları, bademcik kriptlerinde biriken maddelerin sertleşmesiyle oluşur. Başlıca nedenler:
Gıda Artıkları: Yiyecek parçacıkları bademcik çukurlarında birikebilir.
Bakteri ve Mukus: Ölü hücreler, tükürük, mukus ve bakteriler kriptlerde birikir.
Kötü Ağız Hijyeni: Yetersiz ağız ve diş bakımı, taş oluşumunu teşvik edebilir.
Kronik Bademcik İltihabı: Tekrarlayan tonsillit, kriptlerde kalıntı birikimini artırabilir.
Bademcik Yapısı: Büyük veya derin kriptlere sahip bademcikler taş oluşumuna daha yatkındır.
Kalsiyum Birikimi: Salya ve diğer salgılardaki kalsiyum, taşların sertleşmesine neden olur.
Bademcik Taşlarının Tedavisi:
Bademcik taşlarının tedavisi, semptomların şiddetine ve taşların büyüklüğüne bağlıdır. Çoğu durumda evde uygulanabilecek yöntemler yeterlidir, ancak ciddi durumlarda tıbbi müdahale gerekebilir.
Evde Tedavi:
Ağız Hijyeni: Düzenli diş fırçalama, diş ipi kullanımı ve ağız gargarası (tuzlu su veya antiseptik gargara) ile taş oluşumu azaltılabilir.
Tuzlu Suyla Gargara: Ilık tuzlu suyla gargara yapmak, küçük taşları yerinden çıkarabilir ve boğazı rahatlatır.
Manuel Çıkarma: Temiz bir pamuklu çubuk veya parmakla küçük taşlar nazikçe çıkarılabilir. Ancak bu işlem dikkatli yapılmalı, bademciklere zarar verilmemelidir.
Bol Su İçme: Hidratasyon, kalıntı birikimini azaltabilir.
Tıbbi Tedavi:
Doktor Müdahalesi: Büyük veya çıkarması zor taşlar için bir kulak burun boğaz (KBB) uzmanı taşları çıkarabilir.
Antibiyotikler: Eğer taşlar enfeksiyona neden oluyorsa, doktor antibiyotik reçete edebilir. Ancak bu, uzun vadeli bir çözüm değildir.
Lazer Kriptoliz: Bademcik kriptlerini düzleştirerek taş oluşumunu önlemek için lazer tedavisi uygulanabilir.
Tonsillektomi (Bademcik Ameliyatı): Kronik ve ciddi bademcik taşı sorunlarında, bademciklerin cerrahi olarak alınması düşünülebilir. Bu, genellikle son çare olarak tercih edilir.
