Diyarbakır: Silvan, Belediye Camii

Belediye Camii; Diyarbakır’ın Silvan İlçesi, Selahattin Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır.

Camiye, şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Ne zaman yapıldığına dair bir bilgi bulunmayan caminin daha önce Ermeni cemaatine ait bir kilise olduğu bilinmektedir.

Daha önce Keldani Kilisesi olarak bilinen bu yapı uzun yıllar sinema olarak kullanıldı. Yapı 1988 yılında camiye çevrildi. Halk arasında Belediye Camisi olarak bilinmektedir.

Diyarbakır: Silvan, Aslanlı Burç

Aslanlı Burç; Diyarbakır’ın Silvan İlçesi, Mescit Mahallesi, Gazi Caddesi üzerinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Kare planlı burcun ön yüzündeki kitabenin üzerinde; bir gül bezeğinin iki kenarında karşılıklı duran aslan kabartmaları yer almaktadır.

Kitabeyi Eyyubi sultanlarından Melik Evhad Eyyub tarafından yaptırılmıştır. Eyyubi eseridir. Burcun üzerinde birbirlerine bakan aslan ile kaplanın arasında güneş kabartması bulunmaktadır.

Üzerindeki kitabe Meyyafarıkin Eyyubileri hükümdarı Melik Evhad Necmeddin’e aittir. Nefis bir yazı ile yazılan kitabesi ünlüdür.

Diyarbakır: Silvan Kalesi

Silvan Kalesi; Diyarbakır’ın Silvan İlçesi, Camii Mahallesi, Evli Beden Caddesi üzerinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Silvan Kalesi’nin ilk ne zaman yapıldığı kesin olarak bilinmemektedir. Bazı araştırmacılara göre İ.Ö. 77 yılında Büyük Tigran Krallığının başkenti olarak kurulduğunda kent surları inşa edilmiş, daha sonra Bizanslılar döneminde esaslı bir onarım yapılmış ve bazı eklentilerle son şeklinini almıştır.

Hamdaniler ve Mervaniler yönetiminde iken kaleye yeni burçlar ve surlar eklenmiş, kale daha müstehkem bir duruma getirilmiştir. Kale kalker taştan inşa edilmiş olup kareye yakın planlı, içkale, dış sur ve dış suru çevreleyen ikinci bir surdan oluşmaktadır. İki katlı olarak inşa edilen kale doğudan batıya 600, kuzeyden güneye 500 metre, toplam 2200 metre uzunluğundadır. 50 burcu ve dokuz kapısı bulunmaktadır.

Dördü güney, ikisi kuzey, ikisi batı, biride doğu yönünde olan kapılardan bugün ismi bilinenler şunlardır: Meyhane Kapısı, Boşat Kapısı, Kulfa Kapısı, Aşağı Mahalle (deri jer) Kapısı,Burcu Şah Kapısı ve Diyarbakır Kapısı. Dörtgene yakın bir plan şemasında yapılmıştır. Kalenin burç ve kapıları üzerinde Eyyubilere, Artuklulara ve Mervanilere ait çeşitli yazıtlar bulunmaktadır

Diyarbakır: Silvan, Karabehlül Camii

Karabehlül Camii; Diyarbakır’ın Silvan İlçesi, Kale Mahallesi, Karabelül Bey Caddesi üzerinde yer almaktadır.

Camiye, şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yapım tarihi bilinmeyen yapının, dönemin Diyarbakır Valisi İskender Paşa mahiyetinde bulunan Silvanlı Şeyh Ahmet zade Elvend Bey’in oğlu Karabehlül Bey tarafından yaptırıldığı rivayet edilmektedir.

Yapı kare plan şemasında inşa edilmiş olup önünde beş gözlü son cemaat yeri bulunmaktadır. Cami mekanı yüksek bir kasnağa oturtulmuş tek kubbeyle örtülmektedir.

Diyarbakır: Silvan, Ulu Camii

Ulu Camii; Diyarbakır’ın Silvan İlçesi, Kale Mahallesi, Karabehlül Bey Caddesi üzerinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür.

Yapı Artuklu döneminden kalan bezemesi ve mimarisiyle bir abide olan nadide eserlerden biridir. Caminin yapım tarihiyle ilgili bilgiyi kubbe kasnağında yer alan Artuklulardan Timurtaş’ın oğlu Necmeddin Alpi’nin kitabesinden öğrenmekteyiz.

Yapı 1227 yılında Eyyubiler döneminde onarılmış ve camiye bazı eklemeler yapılmıştır. Halk arasında camiye ‘Acem yapısıdır’ diyenler de vardır. Bunun nereden kaynaklandığı tespit edilememiştir. Dikdörtgen plan şemasında inşa edilen yapının üzerini basık, piramit bir külah örtülüdür.

Diyarbakır: Malabadi Köprüsü

Malabadi Köprüsü; Diyarbakır’ın Silvan İlçesi, Çatakköprü Bucağı sınırları içerisinde yer almaktadır. Şehir içi ulaşım araçlarıyla ulaşım mümkündür. 

1147 tarihli inşa kitabesine göre, Timurtaş b. İlgazi b. Artuk tarafından Artukoğulları Dönemi’nde inşa ettirilen ve 12’nci yüzyıl Selçuklu Dönemi anıtsal mühendislik-mimarlık başyapıtlarından olan tarihi Malabadi Köprüsü, 40.86 metre açıklığındaki sivri ana kemeri ile dünyanın günümüze ulaşan en büyük kemer açıklığına sahip taş kemer köprüsüdür.

Kemerin her iki yanından kervan ve yolcular için iki barınak oda da bulunmaktadır. Malabadi Köprüsü; üzerinde bulunan insan, güneş ve arslan figürlü kabartmaları ve bünyesinde bulunan barınağı, helası ile özgün ve az sayıdaki köprü örneklerimizdendir.