2021 Yılında ‘Kripto Para Dolandırıcılığı’ Rekor Kırdı

Kripto para ile dolandırıcılık geçen yıl 2020’ye göre yaklaşık yüzde 80 artarak 14 milyar dolarla rekor seviyeye ulaştı. Blokzincir analitik firması Chainalysis’in raporuna göre, kripto paralarda toplam işlem hacmi geçen yıl 2020’ye göre yüzde 567 artarak 15,8 trilyon dolara ulaştı.

Bununla birlikte, 2021’de kripto para ile yasa dışı işlemler de yüzde 80 artarak 14 milyara yükseldi. Artışa rağmen, kripto paralarda işlem hacmi artışı nedeniyle yasa dışı faaliyetlerin kripto para işlem hacmindeki payı yüzde 0,60’dan yüzde 0,15’e geriledi.

Euronews’ta yer alan habere göre; Geçen yıl 3,2 milyar dolar değerinde kripto para çalınırken, bir önceki yıla göre artış yüzde 516 oldu.

Kripto para birimleri, son derece karmaşık bilgisayar hesaplamaları ile üretilirken, dolar ve euro gibi geleneksel para birimlerinin aksine merkez bankaları tarafından kontrol edilmiyor.

Bu nedenle dünya çapında düzenleyici makamlar dolandırıcılık konusunda uyarılarını artırırken, mali denetçiler de sektör için uygun düzenlemeler üzerinde çalışmalar yürütüyor.

Öte yandan kurumsal yatırımcılar ve büyük şirketlerin de bu alanda yatırım yapmaya başlamasıyla bitcoinden NFT’lere (değiştirilemez kripto varlık) tüm kripto varlıklara ilgi 2021 yılında patlama yaptı.

Bu da kısa yoldan para kazanmak isteyen çok sayıda kişinin bu alana girmesine yol açtı. Fakat düzenlemenin neredeyse yok denilecek kadar düşük olduğu bu piyasa dolandırıcılık için de uygun bir zemin oluşturuyor.

Raporda suçlardaki artışın arkasındaki en büyük etken saadet zincirine benzeyen uygulamalar ve merkeziyetsiz finans platformlarındaki dolandırıcılıklar olduğu vurgulandı.

Merkeziyetsiz finans platformları bankalar gibi kuruluşları kullanmadan kullanıcılara kredi, sigorta ve diğer finansal hizmetleri sunuyor. Fakat bu platformlar temel kodlarındaki sorunlar ya da kötü yönetişim nedeniyle büyük sorunlar yaşıyor.

WhatsApp’ta Kripto Para Transferi Dönemi Başlıyor

Meta Platforms Inc’in sahibi olduğu mesajlaşma sistemi WhatsApp üzerinden kullanıcıların kripto para transferi yapmaya başlayacakları açıklandı. Eski adı Facebook olan şirkete ait kripto para cüzdanı Novi’nin WhatsApp’a entegre edilmesi sayesinde kullanıcılar mesaj yazar gibi para gönderip alabilecek.

Dijital cüzdan Novi ABD Doları’na sabitlenmiş bir kripto para olan Pax Dollars (USDP) kullanılarak para transferi yapılmasına olanak tanıyor. Novi Başkanı Stephane Kasriel paylaştığı iletide, altı hafta önce başlatılan pilot programın ilk aşamada ABD ile sınırlı olacağını ve belirli sayıda kişiye açık şekilde yürütüleceğini söyledi.

Novi’nin WhatsApp’ta mesaj atar gibi basitlikte kullanılacağının altını çizen Kasriel, uygulamanın WhatsApp’ın kişisel mesajlar ve aramalar konusundaki gizlilik protokolünü değiştirmeyeceğini söyledi. İşlemlerin güvenli, anlık ve komisyon alınmadan gerçekleşeceğini de belirten Kasriel, Amerika’nın ardından hizmetin diğer ülkelerdeki kullanıcılara da sunulacağını söyledi.

Eski adı Facebook olan Meta Platforms’un birkaç aydır cüzdan uygulaması üzerinde çalıştığı biliniyordu. Mevzuat konusundaki endişeler nedeniyle Meta, Diem adlı bir dijital para birimini piyasaya sürmeye yönelik küresel planlarını küçültme yoluna gitmişti.

Para nasıl gönderilecek?

Para gönderme seçeneğine Android işletim sistemi kullanılan telefonlarda WhatsApp’ta ataç simgesine, iOS’ta ise “+” simgesi aracılığıyla erişilebilecek. Ardından açılacak menüden “Ödeme” seçeneğine tıklanacak.

Tarihi Yükselişin Ardından Bitcoin’de Sert Düşüş

Dünyanın en ünlü dijital para birimi Bitcoin, tarihi yükselişin ardından 60 bin dolara kadar gerileyerek, önemli bir düşüş kaydetti. Bitcoin, yüzde 2’den fazla değer kaybettiği için en çok kaybeden kripto para birimleri arasında yer aldı.

Haber Merkezi / Bitcoin’in piyasa değeri 1,14 trilyon dolara düştü. Öte yandan Chainlink, yüzde 4’ün üzerinde artışla bugünkü işlemlerde en büyük kazancı getirdi. Dijital para birimlerinin değişen fiyatlarına rağmen, küresel enflasyondaki sürekli yükseliş nedeniyle, önümüzdeki dönemde 100.000 dolar engelini aşması ve 135.000 dolara ulaşması bekleniyor.

Kripto para oranları;

Bitcoin’in fiyatı yüzde 2,40 düşüşle 60,906.2 dolara ulaşırken, Ethereum (ETH) ise, yüzde 1,4 artarak 4.258,59 dolara yükseldi ve piyasa değeri 502,08 milyar dolar oldu.

Binance Coin’in fiyatı yüzde 0,09 azalarak 483,99 dolara, piyasa değeri 80,64 milyar dolara ulaşırken, Cardano ADA’nın fiyatı, 71.05 milyar dolarlık piyasa değeriyle yüzde 1.44 düşüşle 2.1412 dolar rekorunu kırdı.

XRP’nin fiyatı, yüzde 1,93 oranında azalarak 1,10224 dolara ulaştı ve piyasa değeri 5,80 milyar dolar oldu. Polkadot DOT’un fiyatı yüzde 1,8 artarak 44,680 dolara, piyasa değeri ise 44,29 milyar dolara ulaştı.

DOGE’nin(Dogecoin) fiyatı, 34.07 milyar dolarlık piyasa değeri ile yüzde 2.35 düşüşle 0.258152 dolara düşerken, Chainlink LINK’in fiyatı yüzde 4,14 artarak 33,27 dolara ulaştı ve piyasa değeri 15,35 milyar dolar oldu. Litecoin’in (LTC) fiyatı ise yüzde 2,21 artarak 199,886 dolara ulaştı ve piyasa değeri 13,77 milyar dolar oldu.

Kılıçdaroğlu’ndan ‘kripto para yönetmeliği’ tepkisi

Resmi Gazete’de yayınlanan kripto para yönetmeliğine tepki gösteren CHP Lideri Kılıçdaroğlu, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada “Böyle kararlar verilmeden önce tüm paydaşlarla konuşulur. Kripto kararını kime danıştın ey iktidar?” diye sordu.

Haber Merkezi / CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı bir açıklama ile Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) Resmi Gazete’de yayınlanan ve kripto varlıkların ödemelerde doğrudan ve dolaylı olarak kullanılamayacağını bildiren yönetmeliği eleştirdi.

Bunu ‘geceyarısı zorbalığı’ olarak niteleyen CHP Lideri Kılıçdaroğlu, “Kurtulamadılar bu zihniyetten. İlla geceyarıları bir akılsızlık yapacaklar” dedi. Kılıçdaroğlu, “Böyle kararlar verilmeden önce tüm paydaşlarla konuşulur. Kripto kararını kime danıştın ey iktidar? Bu konunun tüm paydaşları ile oturup, istişarelerde bulunacağım” ifadesini kullandı.

Merkez Bankası’ndan ‘kripto para’ açıklaması

Merkez Bankası, kripto varlıkların herhangi bir düzenleme ve denetim mekanizmasına tabi olmaması nedeniyle geri dönülemez nitelikte olması gibi nedenlerle ilgili taraflar açısından önemli riskler barındırmaktadır açıklamasında bulundu.

Haber Merkezi / Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), kripto varlıkların doğrudan veya dolaylı olarak kullanılmamasına dair açıklamasında bulundu. Merkez Bankası tarafından konuya ilişkin yapılan açıklama şöyle;

“Kripto varlıklar herhangi bir düzenleme ve denetim mekanizmasına tabi olmaması, merkezi bir muhatabın bulunmaması, piyasa değerlerinin aşırı oynaklık göstermesi, anonim yapıları nedeniyle yasadışı faaliyetlerde kullanılabilmesi, cüzdanların çalınabilmesi veya sahiplerinin bilgileri dışında usulsüz olarak kullanılabilmesi ile işlemlerin geri dönülemez nitelikte olması gibi nedenlerle ilgili taraflar açısından önemli riskler barındırmaktadır.

Son dönemde, söz konusu varlıkların ödemeler alanında kulanılmasına ilişkin çeşitli girişimlerin oluşmaya başladığı gözlenmiştir. Bu varlıkların ödemelerde kullanılmasının, yukarıda bahsedilen sebeplerle işlemin tarafları açısından telafisi mümkün olmayan mağduriyetler yaratma ihtimali bulunduğu ve bu alanda mevcutta kullanılan yöntem ve araçlara karşı güven zaafiyeti meydana getirebilecek unsurlar içerdiği değerlendirilmektedir.

Bu kapsamda, 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu ile 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanunda yer alan yetkiler çerçevesinde “Ödemelerde Kripto Varlıkların Kullanılmamasına Dair Yönetmelik” yürürlüğe konulmuştur.”

 

Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan kripto para açıklaması

Çeşitli internet sitelerinde yer alan “Bakanlık kripto para platformlarından kullanıcı bilgilerini talep etti” haberleri üzerine Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan konuya ilişkin açıklama geldi. Bakanlık, açıklamasında, bilginin MASAK için istendiğini doğruladı.

Haber Merkezi / Hazine ve Maliye Bakanlığı, yayımladığı açıklamada, kripto varlıkların terörizm faaliyetlerinde kullanılabildiğini belirterek, “Kripto varlıkların alım-satım faaliyetlerini incelemek MASAK’ın görev ve yetkisi içindedir” ifadelerine yer verdi.

Bakanlık, MASAK’ın bu suçları önlemek ve takip etmek adına platformlardan bilgi talep edebildiğini belirtti.

Bakanlıktan yapılan açıklama şöyle:

“Bugün bazı internet siteleri ve sosyal medya mecralarında kripto varlıklarla ilgili Bakanlığımıza yönelik bazı haberler ve yorumlar yer almıştır. Söz konusu haberler üzerine bir açıklama yapılması gerekli görülmüştür.

Günümüz dünyasında birçok ülkede mali istihbarat birimleri (Financial Intelligence Unit – FIU) suç gelirlerinin aklanmasıyla ve terörizmin finansmanıyla mücadele etmektir.

Ülkemizde bu mücadele esas itibariyle, Bakanlığımız bünyesinde Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) Başkanlığı’nca yürütülmektedir. MASAK, anılan fonksiyonları icra edebilmek için uygulama stratejileri geliştirmekte, ilgili kurum ve kuruluşlar arasında koordinasyon sağlamakta, görüş ve bilgi alışverişinde bulunmaktadır.

MASAK mali ve finansal birçok alanda çalışma yürütmektedir. Bu anlamda son yıllarda gündemde yer alan kripto varlıklar, özellikleri itibariyle kullanıcılarına bazı kolaylıklar sağlıyor olsa da, özellikle anonim bir yapıda olmaları dolayısıyla suç gelirlerinin aklanması ve terörizmin finansmanı faaliyetlerinde de yoğun olarak kullanılabilmektedir.

MASAK’ın görev ve yetkileri çerçevesinde ve söz konusu suçlarla mücadele kapsamında kripto varlık alım-satım platformları gibi bu alanda faaliyet gösteren piyasa aktörlerinden konuya ilişkin olarak bilgi talep edilebilmektedir. Yapılan çalışma da MASAK’ın bahsedilen görev ve sorumlulukları içerisinde bulunmaktadır.”